برخی در ایران در انتخاب ترامپ نقش داشتند

مرتضی الویری در دیپلماسی ایرانی نوشت: آیا شومن سال های نه چندان دور تلویزیون های آمریکا که روزگار را جز به تفریح و تفرج نگذرانده است، خواهد توانست قدرتمندترین کشور جهان را هدایت کند؟! پاسخ به این سؤال اگر سخت نباشد، راحت هم نخواهد بود. باراک اوباما و هیلاری کلینتون ظرف یک سال گذشته، بارها اعلام کردند که دونالد ترامپ شایستگی احراز مقام فرماندهی کل قوای ایالات متحده امریکا را نخواهد داشت؛ اما سؤال این است که چگونه می توان رفتارهای آتی چهل و پنجمین رئیس جمهور ایالات متحده را پیش بینی کرد؟

هیلاری کلینتون، با هشت سال احراز مقام بانوی اول آمریکا، عضویت در سنای ایالات متحده و وزارت خارجه دولت نخست اوباما، سوابق نسبتاً روشنی دارد که بر مبنای آن می شد دست به پیش بینی زد؛ اما تنها پس زمینه موجود در باب دونالد ترامپ، اظهاراتی است که در دوران انتخابات انجام داده است. اینکه آن اظهارات برای حدس و گمان رفتارهای ترامپ کفایت خواهد کرد، موضوع دیگری است. بااین حال، ایرانیان که شاید بیشترین تأثیر را از روی کار آمدن ترامپ بپذیرند این سؤال را از خود می پرسند که رفتارهای مقامات ایرانی، در روی کار آمدن دونالد ترامپ مؤثر بوده است؟! پاسخ به این سؤال را از مرتضی الویری، سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در اسپانیا جویا شدیم:

اگر بخواهید عمل جراحی روی بدن خود انجام دهید، ممکن است جراحان متنوع، با سبک و سیاق های گوناگون به شما پیشنهاد دهند که جراح شما باشند؛ اما شما مطمئن خواهید بود که دست کم تمامی این افراد، جراح هستند؛ هرچند با سلایق متفاوتی عمل کنند. ولی شما هیچ گاه بدن خود را دست یک قصاب نخواهید سپرد چراکه می دانید آن قصاب تخصصی در امر جراحی ندارد.

در باب انتخاب دونالد ترامپ، مسئولیت اداره کشوری که یک چهارم تولید ناخالص جهان را شکل می دهد و در تمام مجامع بین المللی صاحب نفوذ است و قوی ترین زرادخانه های نظامی را در اختیار دارد، به کسی سپرده می شود که حتی دوره کوتاهی فعالیت سیاسی نداشته است. شاهد آن هم ابراز نظرهای غیرمنطقی و غیرعقلانی ترامپ است که در باب موضوعات مختلف اعلام کرده است. مزید بر آن، چنین فردی که هیچ سابقه فعالیت سیاسی در کارنامه خود ندارد، از سلامت نسبی شخصیتی نیز برخوردار نیست؛ بویژه با نظراتی که درباره زنان، مهاجران و مسلمانان دارد.

واقعیتی تلخ وجود دارد که برخی از مسئولان ما در داخل، در روی کار آمدن ترامپ، ناخودآگاه مشارکت داشتند. اگر اشتباهاتی که برخی از دوستان ما در داخل انجام دادند، صورت نمی گرفت، آیا آراء الکترال اضافی که به ترامپ رسید و موجب پیروزی او شد، به گونه ای دیگر رقم نمی خورد؟! چراکه او فقط 20 رأی الکترال مازاد بر حد نصاب داشت.

وقتی در راهپیمایی 22 بهمن ماکت هایی درست می کنند که فرمانده و ملوانان آمریکایی را زانوزده و درحالی که به نشانه تسلیم دست های خود را پشت سر گرفته اند نشان می دهند و آن ها را تحقیر می کنند، بدون تردید این رفتارها اثرات تعیین کننده ای بر افکار عمومی آمریکایی هایی دارد که با حرکات پوپولیستی ترامپ، رأی آن ها جابجا می شود.

تحقیر آمریکایی ها در ایران، بدون تردید در رأی آوری ترامپ تأثیر داشته است. وقتی موشک به هوا می فرستیم و روی آن می نویسیم «اسرائیل باید از صحنه جهان محو شود» این پیام را به افکار عمومی آمریکا می فرستیم که به گونه دیگری رأی دهند.

ما از دوران طلایی باراک اوباما و جان کری به درستی استفاده نکردیم و اقداماتی انجام دادیم که جریان پوپولیستی و فاسدی مانند ترامپ، توانست آراء بخش های فرودست جامعه آمریکا را جلب کند. همان طور که با تأخیر در آزاد کردن گروگان های آمریکایی، ریگان بر کارتر پیروز شد.

به هرحال ترامپ آواری است که اول بر سر آمریکا و سپس بر سر سایر کشورها خراب شده است. احتمال می دهم همین مجلس نمایندگان که در دست جمهوری خواهان است در آینده ای نزدیک به استیضاح ترامپ رأی دهند. اکنون که تیغ به دست زنگی مست افتاده، باید بسیار هوشیارانه از منافع ملی خود دفاع کنیم.