اصلاح‌طلبان و منافع ملي

آذر منصوری در اعتماد نوشت: اتفاقات مهمي در حوزه سياسي و اجتماعي كشور در سال ٩٥ رخ داد كه مهم‌ترين آنها رحلت آيت‌الله هاشمي‌رفسنجاني بود كه به عنوان يك نقطه عطف در تاريخ تحولات ايران قلمداد مي‌شود. اين رويداد براي فعالان سياسي كشور بسيار ناگهاني و غافلگير‌كننده بود. اين انتظار را داشتيم كه آيت‌الله هاشمي همچنان در سال‌هاي آينده در تحولات ايران نقش اساسي را ايفا كند. بعد از فوت آيت‌الله حضور و همراهي مردم در مراسم تشييع بعد از تشييع امام خميني كاملا بي‌سابقه بود. اين تحول موجب ايجاد فضاي همدلي اجتماعي در كشور شد.

اوايل سال ٩٥ يك رويداد مهم، تشكيل مجلس دهم بود كه مرحله دوم اين انتخابات در ابتداي سال برگزار شد. مجلس دهم با آرايش سياسي متفاوت با مجلس نهم روي كار آمد. با تلاش و پيگيري اصلاح‌طلبان مجلس دهم با رويكردي معتدل آغاز به كار كرد كه از نيروهاي تندرو اصولگرا بسيار كم در آن حضور دارند. پس از فوت آقاي هاشمي بزرگان جريان اصلاحات براي شكل‌گيري فضاي گفت‌وگو و آشتي ملي در كشور تلاش كردند تا به كمك مذاكرات و تعامل بين جناح‌هاي سياسي بتوان هم مشكلات داخلي را حل و فصل كرد و هم اين گفت‌وگوي ملي منجر به تقويت وحدت ملي در كشور شود كه هميشه مورد تاكيد مقام معظم رهبري نيز بوده است.

وحدت ملي ازالزامات حركت كشور به سمت منافع ملي است و مهم‌ترين عامل براي دور كردن تهديدات خارجي و بحران‌هايي است كه در منطقه با آن مواجه هستيم. تلاشي كه بتواند تهديدات برخي از كشورهاي منطقه بر عليه ايران و همچنين مواجهات غيرمنتظره آينده به سبب روي كار آمدن ترامپ در امريكا را از كشور دفع كند. ايجاد چنين فضايي و تلاش جريان‌هاي سياسي ميانه‌رو زمينه و بستر جديدي را در فضاي سياسي ايران دامن زده است كه بايد تلاش كرد تا تداوم داشته باشد.

شايد طرح گفت‌وگو و تعامل ملي فقط معطوف به تحولات سال ٩٥ نباشد و مي‌تواند در سال‌هاي آينده نيز تعامل جناح‌ها براي ايجاد آرامش در كشور موثر و مفيد باشد. چه آنكه كاهش نارضايتي‌هاي عمومي و بالابردن ضريب تحقق منافع ملي جز در سايه همدلي و ائتلاف استراتژيك جناحين ميسر نيست. از همين رو مهم‌ترين راهبرد اصلاح‌طلبان براي سال آينده كمك به پرشور برگزار شدن انتخابات رياست‌جمهوري و شوراها و تلاش براي كمك به وحدت ملي خواهد بود.

يكي از اتفاقات مهمي كه نگاه و توجه مردم را به شوراهاي اسلامي شهر و روستا معطوف كرد، حادثه ناگوار پلاسكو بود. حادثه‌اي كه نشان داد كه مديريت شهري چقدر مي‌تواند در زندگي مردم اثربخش باشد و تا چه اندازه اهميت دارد. اين حادثه افكار عمومي را نسبت به شوراها و شهرداري‌ها حساس كرد و قاعدتا اين زمينه فكري مي‌تواند در انتخابات شوراهاي اسلامي شهر و روستا كه در كنار انتخابات رياست‌جمهوري در سال ٩٦ برگزار مي‌شود، تاثيرگذار باشد.

برخي اتفاقاتي چون مشكلات زيست‌محيطي در اهواز را بايد به عنوان مسائلي جدي مدنظر قرار داد. مشكلات محيط زيستي در انتخابات سال ٩٦ به عنوان يكي از كليدواژه‌ها و مولفه‌هاي موثر انتخاباتي توجه راي‌دهندگان و كانديداها را به خود جلب خواهد كرد. بي‌توجهي به مشكلات زيست‌محيطي كشور و عدم اقدام عاجل در اين زمينه‌ها نگراني‌ها را افزايش خواهد داد و براي كشور زيان‌بار خواهد بود.

با روي كار آمدن دولت روحاني، كشور فرصتي را به نام برجام به دست آورده است. اين فرصت حاصل تلاش تيم مذاكره‌كننده و ديپلماسي موفق دولت آقاي روحاني در عرصه بين‌المللي بود. برجام، در صورت حفظ ظرفيت آن مي‌تواند تقويت‌كننده موقعيت كشور هم در منطقه و هم در عرصه جهاني باشد. دولت جديد امريكا به دنبال بهانه است تا برجام را به هم بزند. هوشياري‌اي كه تاكنون دولت ايران به خرج داده است مي‌تواند در آينده نيز تهديدات را از كشور دور كند. توافقي به دست آمده كه حاصل نقش‌آفريني ٦كشور جهان و دولت جمهوري اسلامي ايران بوده است.

ايران در آينده نبايد وارد بازي دولت جديد امريكا شود. تداوم همان رويكرد ديپلماتيك موفق گذشته در آينده نيز مي‌تواند موقعيت ايران را در جهان تقويت كند. اين مساله مي‌تواند حتي تهديدات را به فرصت تبديل كند و به عنوان ديپلماسي تعاملي ايران در فضاي بين‌المللي نقش‌آفرين باشد. اگر اين رويكرد در فضاي داخلي ايران نيز به گفتمان غالب تبديل شود در شرايطي كه دولت جديد امريكا مي‌تواند يك تهديد براي ايران باشد، شايد بتوان اين تهديد‌ها را به فرصت هم تبديل كرد.