نگرانی اصولگرایانه از تخطئه «آتش به اختیار»

روزنامه ایران در گزارشی نوشت: انتشار تصویر پارچه نوشته‌ای تهدیدآمیز یک بار دیگر بحث درباره مفهوم «آتش به اختیار» را داغ کرد.

روز جمعه تصویر یک پارچه نوشته در رسانه‌های اجتماعی منتشر شد که امضاکنندگان آن با شکایت از وزارت ورزش و جوانان به دلیل «ورود بدون اجازه شرعی بانوان به مسابقات والیبال اخیر مردان» خطاب به رئیس قوه قضائیه نوشته بودند: «دستور رسیدگی بدهید. والا مجبوریم بر اساس بند (م) وصیتنامه امام راحل و امر آتش به اختیار امام خامنه‌ای جلوگیری کنیم.»

این تصویر که در پای آن عنوان «دانشجویان حزب‌الله نماز جمعه تهران» درج شده بود، ابتدا از سوی برخی افراد و رسانه‌های منسوب به جریان اصولگرا با عنوان «بنر مشکوک» تکذیب شد. چنان که یکی از کاربران اصولگرای شبکه اجتماعی توئیتر در صفحه خود نوشت: «کسی که این بنر مشکوک را نوشته و ظاهراً در حاشیه نماز جمعه آویزان کرده، نه دانشجو است و نه حزب‌اللهی. بلکه قصدش خراب کردن مفهوم آتش به اختیار بوده است.»

پس از آن خبرگزاری‌های «تسنیم» و «دانشجو» نیز روز جمعه در گزارشی تحت عنوان «اقدام مشکوک در نماز جمعه تهران» با این استدلال که «تصویر بنر مشکوک با هدف تخریب دانشجویان انقلابی و همچنین تخریب فرمان آتش به اختیاردر فضای مجازی در حال دست به دست شدن است»، نوشتند: «با پیگیری‌ها مشخص شد اتحادیه‌ها و تشکل‌های دانشجویی هیچ نقشی در طراحی، ساماندهی و جمع‌آوری امضا برای طوماری که در اطراف نمازجمعه تهران نصب شده و تصویر آن در حال انتشار در کانال‌های تلگرامی است، نداشته‌اند. این اقدام مشکوک در راستای تخطئه فرمان آتش به اختیار رهبر انقلاب به دانشجویان و تهیه خوراک رسانه‌ای برای رسانه‌های خاص است و تاکنون هویت طراحان این اقدام مشکوک مشخص نشده است.»

قبول مسئولیت «بنر مشکوک»

در اثنای همین مجادله که عده‌ای پارچه نوشته مذکور را اقدامی برای تخطئه تلقی می‌کردند و عده‌ای دیگر آن را مصداق برداشت ناصواب از کلام رهبری نظام می‌پنداشتند، بیانیه حسین الله‌کرم، رئیس شورای هماهنگی حزب‌الله گره معما را به وجه نگران کننده‌ای گشود. در این بیانیه با اعلام اینکه «دانشجویان حزب‌الله دانشگاه تهران مانند اول انقلاب شکل گرفته است تا امر آتش به اختیار امام خامنه‌اى را بسان بند میم وصیتنامه به اجرا درآورند» آمده بود: «این تشکل شکایت از وزارت ورزش وجوانان دارد که صدها تماشگر دختر و زن را به طور غیرقانونى و غیرشرعى به مسابقات اخیر والیبال مردان کشانده است.»

عبارت «صدها تماشاگر زن» در حالی بهانه این اقدام قرار گرفته است که در سوی دیگر بخش عمده‌ای از زنان به حضور گزینشی تنها ۳۰۰ تماشاگر زن آن هم تحت نظارت شدید بر تشویق‌ها و واکنش‌هایشان اعتراض داشتند.

اما فارغ از این قلب واقعیت، آنچه در بیانیه منتشر شده از سوی حسین الله‌کرم مورد تأکید قرار گرفته بود، اشاره به پیشینه «دانشجویان حزب‌الله» و برخی از اقدامات گذشته‌شان بود. الله کرم با اشاره به اینکه این گروه سال ۱۳۵۹ در برابر فعالیت تشکیلاتى «چریک‌هاى فدایى و منافقین» در دانشگاه‌ها تشکیل شد، «روبه‌رویی با اساتید غربگرای مورد حمایت دولت وقت در سال ۱۳۷۴» و «پرده برداری از چهره تزویر و سرکوب جریان موسوم به دوم خرداد در دانشگاه‌ها در مناظره‌های تلویزیونی نمایندگان حزب‌الله و مصطفی تاجزاده معاون سیاسى وقت وزارت کشور» را از جمله کارنامه آنها دانست و نوشت: «آخرین کار دانشجویان حزب‌الله اعتراض سال گذشته درباره حذف درس رهبر کوچک (ماجراى چگونگى شهادت حسین فهمیده) از کلاس ششم دبستان بود که سازمان پژوهش آموزش و پرورش با پذیرش اشتباه، قول جبران و بازگرداندن این درس را داد. اما متأسفانه آن را درحذف مطالب شهید نواب صفوى در مقطع متوسطه تکرارکرد، برهمین اساس جبران انحراف‌هاى آموزشى که براساس سند ٢٠٣٠ یونسکو صورت گرفته در دستور کار اتحادیه قرار دارد. اساس عملکرد اتحادیه بر اجراى بند میم وصیتنامه امام راحل قرار دارد.»

پیشینه غیر قابل دفاع

پرسشی که اشاره‌ای بود به کارنامه غیر قابل دفاعی که «حزب‌الله» با هدایت افرادی همچون الله‌کرم طی دهه‌های 70 و 80 از خود به جای گذاشتند. اقداماتی که از فهرست بلندبالای آتش زدن این انتشارات و آن سینما به برهم زدن خشونت‌آمیز مراسم‌ سخنرانی و حتی حمله به دانشجویان غیر همسو و خوابگاه‌هایشان می‌رسید و سر آخر کار را به آنجا رساند که اشخاص و رسانه‌ها برای حفظ حرمت لفظ متبرک «حزب‌الله» به استفاده از تعابیری چون «خودسرها» و «گروه فشار» تمسک جویند.

سابقه‌ای که سبب می‌شود با وجود نگرانی‌های موجود درباره سوء تعبیر‌ها از عبارت «آتش به اختیار» فضای حاکم بر اکثریت جریان‌های سیاسی در مخالفت با تکرار خودسری‌ها به این بهانه شکل بگیرد.

ضرورت تبیین «آتش به اختیار»

آنچه در حاشیه نماز جمعه تهران پیش آمد و ناگفته پیداست که در روزها و هفته‌های آتی نیز محمل بروز اتفاقاتی خواهد بود، چرایی پرداختن ائمه جمعه به مفهوم «آتش به اختیار» را برای فرق دادن آن با محملی برای انجام اقدامات «خودسرانه» هویدا ساخت.

همان طور که آیت‌الله احمد علم الهدی، نماینده ولی فقیه در استان خراسان رضوی در خطابه خود با تصریح اینکه «آتش به اختیار به معنای خودسر عمل کردن نیست»، گفت: «مقام معظم رهبری نسبت به جوانان ولایی آن قدر اطمینان دارند که می‌فرمایند شما بدون الهام از قرارگاه فرماندهی آتش به اختیار می‌توانید عمل کنید. وقتی فرمانده از قرارگاه می‌گوید آتش به اختیار یعنی به همه چیز این رزمنده اطمینان دارد و می‌داند وی صف دشمن را عوضی نمی‌گیرد»

آیت‌الله ایمانی، نماینده ولی‌فقیه در استان فارس نیز با بیان اینکه «عده زیادی که قلبِ بیماری داشتند، از آتش به اختیار سوء استفاده‌ها کردند»، تأکید کرد: «آتش به اختیار نه تضعیف دولت است، نه تضعیف دستگاه‌ها. آتش به اختیار معنایش هرج و مرج نیست بلکه شناخت موضوع و تشخیص وظیفه است.» امام‌ جمعه شیراز با این تحلیل که «عده‌ای که از بیگانگان الگو می‌گرفتند بر مسائل مختلف و مشکلات زیادی در این جمله ایجاد کردند که مطلب گم بشود و حقیقت امر از بین برود چون از نتیجه آن وحشت داشتند»، درباره تفسیر آتش به اختیار اظهار داشت: «همان‌گونه که فرماندهی قرارگاه در میدان نبرد اگر ببیند دیگر رابطه با مرکز قرارگاه برقرار نیست به افسران خودش که مورد اعتمادش هستند می‌گوید مواظب جبهه دشمن باشید، هرگاه تشخیص دادید دشمن تحرکی دارد او را بکوبید و آتش بسر او بریزید، این یک چیز عقلی است.» وی سپس تصریح کرد: «وقتی کسی وظیفه را تشخیص داد و موضوع را شناخت حکم را اجرا بکند، وقتی دشمن را شناخت روی دشمن آتش بریزد نه اینکه آتشش را روی دوست بریزد.

این نه تضعیف نهادهای حکومتی است، نه تضعیف دولت است و نه تضعیف دستگاه‌هاست، کار کردن است آنجایی که دیگران از کار کردن طفره می‌روند.»

آیت الله سید کاظم نورمفیدی، نماینده ولی فقیه در استان گلستان نیز روز جمعه با تأکید بر اینکه «عده‌ای از فرمایشات رهبری برای توجیه برخی اقدامات خود سوء استفاده کردند» و «آتش به اختیار به معنای هرج و مرج نیست»، گفت: «آتش به اختیار یعنی نیروها دست روی دست نگذارند و با فکر و خلاقیت خودشان در چارچوب قانون فعالیت داشته باشند.» به گزارش جماران، امام جمعه گرگان تأکید کرد: «حتی یک انسان معمولی هیچگاه راضی به هرج و مرج نمی‌شود چه رسد به رهبر انقلاب»