بی بی سی؛ رسانه‌ای مستقل یا وابسته؟!

خبرگزاری ایرنا: دفاع تمام قد لندن از بی بی سی دفاع از ابزاری است که اهداف و منافع انگلیسی را به شکلی گسترده و نافذ در سراسر جهان دنبال می کند. این در حالی است که بی بی سی سال ها است ادعای فعالیت به عنوان رسانه ای مستقل را یدک می کشد.

شبکه خبری بی‌بی‌سی مدعی شده که ایران کارکنان بخش فارسی زبان این شبکه خبری ساکن لندن و خانواده‌هایشان در ایران را با فشار و آزار مواجه ساخته است.

«تونی هال» مدیر کل شبکه بی‌بی‌سی مدعی شده مسوولان این شبکه تلاش کرده اند مقامات ایران را قانع سازند تا آزار و اذیت علیه کارکنان بی‌بی‌سی را پایان دهند که توجهی به این درخواست نشده است. پیش از این نیز «بوریس جانسون» وزیر امور خارجه انگلیس در آذرماه امسال(دسامبر ۲۰۱۷) در دیدار با «محمدجواد ظریف» همتای ایرانی خود ادعای آزار و اذیت رسمی خبرنگاران بی‌بی‌سی فارسی و خانواده‌هایشان را مطرح کرده بود.

بنا بر اعلان منابع غربی، چند ماه پیش جمهوری اسلامی ایران ۱۵۲ نفر از کارکنان بخش فارسی بی‌بی‌سی در ایران را ممنوع‌المعامله کرد. در همین ارتباط، بی‌بی‌سی ضمن شکایت به سازمان ملل، موضوع را در قالب اذیت و آزار خبرنگاران طرح و به «عاصمه جهانگیر» گزارشگر ویژه سازمان ملل در موضوع ایران در آن زمان نیز منتقل ساخت.

«جولین بریت‌ویت»، سفیر انگلیس در سازمان ملل روز ۲۱ اسفند (۱۲ مارس) در جریان نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل در ژنو، رفتار مقام‌های ایران در خصوص کارکنان بخش فارسی بی‌بی‌سی را محکوم کرد و گفت: ما از ایران می‌خواهیم که اتهامات کیفری علیه کارکنان بی‌بی‌سی فارسی را لغو کند و هر چه سریع‌تر به آزار و اذیت تمامی خبرنگاران و خانواده‌های آنان پایان دهد.

این حمایت ها نشانگر آن است که منافع لندن به خطر افتاده است. در واقع کمتر کسی را می توان سراغ گرفت که معتقد باشد بی بی سی رسانه ای مستقل است و نگاهی منصفانه و درست به وقایع دارد. این شبکه سال ها است که در پی جلب اعتماد مخاطبان از طریق ارایه گزارش هایی با بیان بخشی از واقعیت و استفاده از تصاویر غلط و ناکامل است. بر این اساس در راستای اهدافی از پیش طراحی شده به جریان سازی خبری می پردازد.

به بیان دیگر، بی بی سی برای جا انداختن گزارش ها و اخبار خود و القای موارد لازم، در موقع ضروری در بین مخاطبان خارجی هدف خود را این می داند که خود را رسانه ای راستگو و بی طرف نشان دهد. در حالی که حقیقت را وارونه جلوه می دهد و سعی می کند با نشان دادن بخشی از واقعیت، دیدگاه خود را در قالبی پوشیده و مستتر در درون گزارش ها ارائه کند.

از این رو بردن ذهنِ افکار عمومی به دورترین نقطه از واقعیت و پررنگ نشان دادن اخبار در راستای گفتمان مورد نظر در کنار استفاده از تکنیک های عملیات روانی همچون برجسته سازی حاشیه ها و چشم پوشی از حقیقت یکی از اصلی ترین راهبردهای این رسانه است. حرکت سینوسی و استفاده از تاکتیک های عملیات روانی در پسِ اخبار و گزارش های این شبکه نمایان است. پس شعار رسانه بی طرف که همواره این رسانه داعیه آن را دارد، غیر قابل پذیرش است.

برای نمونه در طرح پیچیده کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، بی بی سی نقشی ویژه و چندگانه ای برعهده داشت. گوینده خبر بی بی سی در نیمه شب ۲۴ مرداد به جای جمله همیشگی «اکنون ساعت ۱۲ نیمه شب است» با اعلام «اکنون ساعت دقیقا ۱۲ نیمه شب است» موافقت لندن با کودتا و هماهنگی آن دولت با آمریکا را «دقیقا» به شاه نشان داد.
البته نقش بی بی سی فقط به ارسال این پیام محدود نبود، بلکه بی بی سی فارسی بعدها در فیلم مستندی که به مناسبت کودتای 28 مرداد پخش کرد، برای نخستین بار به نقش گسترده خویش به عنوان بازوی پروپاگاندای دولت انگلیس در ایران و ایجاد کودتا برای براندازی دولت مصدق اذعان کرد.

بی بی سی که به زبان های مختلف برنامه تهیه می کند، اهرم دیپلماسی عمومی دولت لندن است و با دخالت در امور داخلی دیگر کشورها، بر خلاف چهره بزک کرده از خود به عنوان رسانه ای بی طرف، هر جایی لازم بوده به عنوان رسانه ای برانداز و دخالت گر عمل کرده است. این مساله را می توان در برخوردهای این بنگاه خبرپراکنی با رخدادهایی که برجسته و خط دهی می کند، مشاهده کرد. بنابر این می توان دفاع تمام قد دولت لندن از بی بی سی را دفاع از خود، اهداف و ساختار سیاسی اش دانست.