سم الیوت:همیشه «پیروز» نیستم

بانی فیلم: سم الیوت از نوادر هالیوود به حساب می آید و در ۷۳ سالگی نیز خصوصیات منحصر به فردش را حفظ کرده است. او طی شش دهه اخیر در فیلم های سینمایی و برنامه های تلویزیونی متعددی ایفای نقش کرده و یا به صورت Voice over روایتگر اتفاقات روی متن فیلم ها بوده و این خصلت آخر به خاطر صدای پر طنینی است که وی دارد و حتی پیر شدن نیز این صدا و آن سیبیل معروف و پرپشت و قدیمی وی را از پشت لبهایش محو نکرده است. او با فیلم «منجی غریق» مشهور شد و در فیلم «ماسک» کار سال ۱۹۸۵ پیتر باگدانوویچ یکی از معروف ترین رل های خود را تجربه کرد و سینماروهای جوان تر و اعضای این نسل وی را با کارهای تازه تری مثل «Parks and Rec» می شناسند. این هنرمند زاده شهر ساکرامنتو در ایالت کالیفرنیای آمریکا حتی پس از ۶۰ سال بازی در فیلم و سینما و همچنین عرصه آگهی های بازرگانی یک چهره متمایز به حساب می آید زیرا هم عصر دورتر و طلایی تر هالیوود را گواهی می دهد و هم با شاخصه های فعلی هنر هفتم همسو جلوه می کند.

شاید بارزترین رل او نقشی باشد که در جدیدترین فیلمش به نام «قهرمان» که اواسط تابستان امسال اکران شد و هنوز در حال نمایش است و برت هیلی آن را کارگردانی کرده، ایفا نموده است. در این فیلم سم الیوت ایفاگر رل یک بازیگر قدیمی سینما به نام لی هایدن است و این دو واژه از اسامی دو هنرپیشه معروف قدیمی همچون لی ماروین و استرلینگ هایدن استخراج شده است. فیلم به ما می گوید لی هایدن فقط به خاطر بازی در یک فیلم که عنوانش همان عنوان فیلم برت هیلی («قهرمان») است، معروف و مطرح شده و براساس همان فیلم و اعتبار برخاسته از آن به حرکت درآمده و رو به جلو رفته است. اما در پیری و رویارویی با مرگی که شاید آنقدرها هم از لی هایدن دور نباشد، وی در می یابد که بهای گزافی برای حضور در این حرفه پرداخته و آن از دست دادن عوامل عشق و همراهی و خانواده و حتی زندگی عادی بوده است و با خود فکر می کند چه چیزهایی برای یادگار گذاشتن به عنوان میراث خویش دارد. ببینیم سم الیوت در این زمینه چه چیزهایی برای گفتن دارد.

آقای الیوت، برت هیلی گفته است این فیلم (قهرمان) را اصلاً برای شما و براساس شخصیت شما نوشته و ساخته است. آشنایی شما دو نفر از کجا حاصل آمده است؟

- ما در زمان تهیه فیلم قبلی برت هیلی که همان فیلم «تو را در رویاهایم می بینم» است، آشنا شدیم و در نتیجه این یک ماجرای کوتاه مدت است. در جریان آن فیلم هیلی بیشتر از خصوصیات من سر در آورد و همان را مبنای خلق کاراکتر اول فیلم «قهرمان» قرار داد.

چه میزان از خصوصیات شما و کاراکتر لی هایدن در این فیلم مشترک و بسیار به هم نزدیک است؟

- شباهت های زیادی هست و همین طور تفاوت هایی. لی هایدن از همسرش طلاق گرفته و با دخترش اختلاف دارد اما من ۳۳ سال است که با همسرم کاترین راس (یک بازیگر دیگر سینمای آمریکا) ازدواج کرده ام و همچنان نیز رابطه خوبی با وی دارم و به دخترم نیز بسیار علاقه مندم. البته به تصمیم برت هیلی رل همسر سابق و متارکه کرده را در فیلم او، کاترین راس بازی می کند و همین مسئله، فرو رفتن در این نقش و کار در این فیلم خاص را برای همسرم بسیار سخت کرده بود.

چند بازیگر واقعی سینما را طی این سالهای طولانی دیده اید که واقعاً وصف و حالی مثل کاراکتر لی هایدن در فیلم «قهرمان» داشته اند؟

- از اینگونه بازیگران زیاد دیده ام. افرادی که با یک فیلم درخشیده و اوج گرفته اند ولی در سالهای بعدی هرگز به آن نقطه برنگشته اند و براساس همان تک رل موفق، زندگی خود را سپری کرده اند. خود من که در برخی از فیلم هایم بسیار بیشتر از سایر کارهایم درخشیده ام، حس و حال این بازیگر را درک می کنم و وجه دیگری که مرا بسیار به لی هایدن نزدیک می کند، این است که مثل او مدتی بسیار طولانی در این حرفه شاغل بوده ام.

تلاش شدید «لی هایدن» برای رسیدن به سطوحی تازه تر چه؟ آیا با این قسمت از قضیه نیز همسو بوده اید؟

- بله، از این نظر هم با لی هایدن مشابه و همراه هستم و من نیز مثل او در عمر طولانی ام تلاش ها و ستیزهای زیادی برای مطرح ماندن داشته ام. لی هایدن سالها بیکار می ماند و در انتظار سینماگرانی است که وی را به کار فراخوانند و این امر برای او بسیار تلخ است و من نیز این را در زندگی ام تجربه کرده ام اما نه به شدت و مدتی که هایدن در زندگی شغلی و هنری اش با آن مواجه بوده است.

شما همیشه و در اکثر فیلم هایتان منادی و نماد کاراکترهای سرسخت و قلدر و از مظاهر قدرت بوده اید ولی اینجا در یکی از معدود موارد در زندگی تان نشانگر چهره ای هستید که لرزش های زیادی دارد و چندان قدرتمند نیست. در این باره سخن بگویید.

- همین طور است و من از این فرصت برای نشان دادن وجوه پنهان مانده ای از کاراکتر خود بهره گرفتم تا مشخص شود من فقط یک مرد نشانگر کوبندگی و پیروزی صرف نیستم و می توانم وسیله جلوه گری سایر خصلت ها هم باشم و من هم می توانم تنزل کنم و بلغزم. یک نمونه قبلی نیز که کم و بیش این موقعیت را به من بخشید. فیلم «مادربزرگ» محصول سال ۲۰۱۵ بود که نقش همسر سابق کاراکتر لیلی تاملین را در آن بازی کردم. البته «قهرمان» با آن فیلم بسیار فرق می کند زیرا اصل داستان «مادربزرگ» کوچک و محدود بود حال آن که «قهرمان» سناریویی طولانی و یک ماجرای وسیع را در بردارد.

به نظر شما قدرت بازیگری در چه چیزهایی نهفته است. آیا به تصویر کشیدن وجوه لغزش انسانها بیشتر موید و مبین توان بازیگران نیست تا فیلم هایی که بازیگران شان چنان مظهر قدرت و زدن و کوبیدن سایرین هستند که باورپذیر نشان نمی دهند و اغلب، کارهایی سطحی هستند.

- وجه اول و حالت نخست بیشتر نشانگر جوهره وجودی بازیگران است زیرا سبب می شود هنرپیشه ها در عمق وجود خود جستجو و کنکاش کنند و به دستاوردهای تازه ای برسند قدرت نمایی صرف فیلم ها را تبدیل به کارهای اکشن می کند که در آن هنر بازیگران به چشم نمی آید.

دوران های سخت شغلی تان و قحطی پیشنهادات ارائه شده به شما چه زمان هایی بود و آیا شما را به شدت آزار داد؟

- به هر حال باید از این دوره ها هم گذر کنید و این بخشی از زندگی هر هنرمندی است. من سعی کردم در آن اعصار همیشه خوشبینی ام را حفظ کنم و کم نیاورم و خوشبختانه دوستان و اقوام ام نیز به کمک ام می آمدند و به من روحیه می دادند. می دانستم که این قحطی ها و توقف ها دائمی نیست و مرا نخواهند کشت و روزی دوباره اوضاع مساعد خواهد شد.

شما برای نسل جدید و جوان ترها به خاطر بازی در فیلم هایی مثل «لبوفسکی بزرگ» و همچنین سریال «مزرعه» کار شرکت نت فلیکس معروف هستید و آنها نمی دانند که شما ۵۰ سال پیش از آن نیز کار می کردید و از حالا مطرح تر بودید. چه توصیه ای برای آنها دارید؟

- هیچ، شما نمی توانید چیزی را به دیگران تحمیل کنید و فقط باید آنقدر کار کنید و به موفقیت برسید که برای هر نسلی یک چهره آشنا باشید. من از همان کودکی می خواستم یک بازیگر معروف در سینما باشم و در نتیجه در این راه بسیار کوشیدم. من با خودم عهد نکرده بودم که مثلاً اگر به مدت ۱۰ سال کار و بارم نگرفت، بگذارم و برای همیشه بروم و به شغل دیگری بپردازم و الان هم شکرگذارم که دوران طولانی و پرباری را در این حرفه پشت سر نهاده و با افرادی همکاری کرده ام که ارزش شان را داشته اند و این یعنی خوشبختی.