تفاوت ایران با کشور‌های دیگر در مواجهه با کرونا

خبرگزاری ایسنا: علیرضا عبدالله زاده در گفت‌وگو با رادیو اقتصاد با بیان اینکه ویروس کرونا اکثر کشورهای دنیا اعم از فقیر و غنی را درگیر خود کرده است افزود: تلاش و تعامل بسیاری از متخصصان و اقتصاددان ها از همان روزهای ابتدای شیوع کرونا یعنی اواخر بهمن و اوایل اسفندماه سال گذشته این بود که اقدامات مناسبی را انجام دهند و چند وقت بعد این قضیه یعنی یک ماه، دو ماه و شش ماه را نگاه کنند و پیشنهادات جسته گریخته و البته امروز مدون‌تر به دولت ارائه کنند.

این کارشناس اقتصادی گفت: هم اکنون با تمام محکهای دانش داخلی و تجربیات کشورهای دیگر می توان بیان کرد که بحران کرونا یک مشخصه‌های مشترکی بین همه کشورها ایجاد کرده که هم یک شوک عرضه و هم یک شوک تقاضاست.

وی افزود: بحران کرونا ریسکهای جدی برای سرمایه‌گذاری و تولید هم ایجاد کرده است؛ به نحوی که خیلی از تولیدکنندگان و عرضه کنندگان به‌ویژه بخش هایی که بیشتر در تعامل با مردم بودند؛ مثل گردشگری در اثر شیوع این بیماری دچار چالش شده‌اند.

ایران علاوه بر کرونا با تحریم هم دست و پنجه نرم می‌کند

وی با بیان اینکه ایران جدا از شریک بودن در بحث بحران کرونا با دنیا با تحریمهای ظالمانه و محدودیت های بین اللملی نیز مواجه است گفت: اگرچه فشار خارجی مهم است اما مهمتر از آن مسئله ای که در اغلب دوره های اقتصادی در کشور وجود داشته می توان به مشکلات تصمیم گیری و ناکارآمدهای اقتصادی اشاره کرد. دست برقضا این ناکارآمدی ها یکسری فرصت هایی را ایجاد کرده است که اگر این ناکارآمدی ها با استفاده از تجربیات دیگران مورد اصلاح قرار گیرد به یقین می تواند جهش بزرگی برای کشور ایجاد کند.

عبدالله زاده تصریح کرد: بسیاری از کشورهای پیشرفته دنیا امروز دیگر این ناکارآمدی ها را ندارند؛ بنابراین می توان از تجربیات آنها برای نقد و اصلاح ناکارآمدهای اقتصادی داخلی استفاده کرد.

وی ادامه داد: بحران کرونا دارای سه مرحله از قبیل هنگامه بحران (اورژانس)، عبور از بحران (دوران ریکاوری) و تطبیق با وضعیت پس از بحران است که برای هر مرحله باید سازوکارهای متناسب طراحی و اجرا شود.

او ضمن اشاره به گستردگی بحران کرونا در کشور افزود: مشکلاتی که خانواده ها امروز دارند دولت هم با این مشکلات رو به روست. برای مثال درآمدهای نفتی دولت به یک ششم رسیده و از طرفی امسال در عمل روی درآمدهای مالیاتی نمی‌توان هیچ گونه حسابی باز کرد، چون اوضاع کسب و کار در کشور تعریف چندانی ندارد؛ از این رو باید هم واقعیت بد اوضاع اقتصادی دولت و هم اوضاع بد اقتصادی و معیشتی خانواده ها را با هم در نظر گرفت.

ایران بهشت داده‌هاست

این کارشناس اقتصادی ادامه داد: برای حمایت بهتر از آسیب دیدگان ویروس کرونا زیرساخت جدی در کشور وجود دارد که پایگاه اطلاعات رفاه ایرانیان از جمله این موارد است.

به گفته وی، پایگاه مزبور در دولت اول تدبیر و امید ایجاد شده و یکی از قوی ترین پایگاه ها با بیش از سه میلیارد رکورد داده از شهروندان است که می تواند در این بستر کارهای زیادی را انجام داد که کمترین آن حذف یارانه ها، تخصیص یارانه ها و جدی تر هم وجود دارد؛ آن‌هم تخصیص برنامه ها به درستی است.

وی افزود: به نظر می رسد واکنش دولت در رابطه با بحران ها از جمله کرونا دست و پاشکسته و غیر جامع نگر بوده است و از طرف دیگر طراحی ساز و کار وجود ندارد تا با وجود این همه داده به معنای واقعی جلوی فساد را بگیرد.

عبد الله زاده با بیان اینکه ایران بهشت داده هاست، یادآورشد: برای مثال در همین پایگاه اطلاعات رفاه ایرانیان ۶۲ پایگاه اطلاعاتی از قبیل خودرو، املاک، تامین اجتماعی و غیره به هم لینک هستند.

انتقاد از سیاستها و اقدامات ضدکرونایی دولت

موسی شهبازی، از دیگرکارشناسان اقتصادی هم در برنامه رهیافت رادیو اقتصاد گفت: برداشتی که از سیاست های دولت مثل تخفیف بیمه ای، بیمه سهم کارفرما، مالیات، استمهال وام ها و نظایر آن می‌شود اینکه همه شرایط یکسانی دارند و سیاست های که ابلاغ می شود با همه یکسان برخورد خواهد شد. این در حالی است که سیاست ها باید متناسب با دسته ها و رسته های گوناگون مشاغل و حتی ریزتر بخشهای مختلف باشد.

وی با بیان اینکه خدمات در بین بخش های مختلف کشور بیشترین ضربه را از ناحیه ویروس کرونا متحمل شده است افزود: به طورکلی در دل بخش خدمات، مشاغل غیر رسمی به شدت زیاد است. به عبارتی یک چهارم شاغلان کشور در این حوزه اغلب خود اشتغال و کارکن مستقل هستند. اگر این واقعیت ها را کنار هم بگذارید به وضوح در خواهید یافت آنچه که دولت برخورد کرده متناسب با واقعیت های مختلف نبوده و ایرادات زیادی هم از طرف کارشناسان در این زمینه مطرح شده است.

این کارشناس اقتصادی گفت: وقتی مطالعه دهکی داشته باشید و ویژگی دهک های مختلف را نگاه کنید خواهید دید که در دهک های فقیرتر سهم بالای درآمد ناشی از شغل را دارند. سهم بالای اشتغال در بخش غیر دولتی باز هم در دهک های فقیر تر بیشتر به چشم می خورد.

شهبازی در پایان گفت: این در حالی است که دولت برای مشاغل رسمی تمهیداتی در نظر گرفته اما در بخش مشاغل غیر رسمی تقریبا هیچ اتفاقی نیفتاده است.