انصراف تیم ملی از جام‌جهانی؟ حرفش را هم نزنید!

سیامک رحمانی/برترینها: در فاصله تقریبا ۱۰۰ روز تا شروع جام‌جهانی ۲۰۲۶ تیم ملی ایران بلاتکلیف‌ترین تیم حاضر در مسابقات است. بخشی از این وضعیت به شرایط جنگی برمی‌گردد، اما بخش مهم‌تر آن به عدم برنامه‌ریزی فدراسیون مربوط می‌شود. به گزارش روزنامه اعتماد، بعد از تجاوز نظامی امریکا و رژیم صهیونیستی به خاک کشورمان، مهدی تاج در اظهاراتی بحث کناره‌گیری تیم ملی از جام‌جهانی ۲۰۲۶ که خرداد سال آینده در سه کشور امریکا، مکزیک و کانادا برگزار می‌شود را مطرح کرد. این اظهارنظر بلافاصله موجی از واکنش‌های رسانه‌ای داخلی و خارجی و حتی مقامات فیفا و رییس‌جمهور ایالات‌متحده را به دنبال داشت. ترامپ در واکنش به سوالی مبنی بر احتمال عدم شرکت ایران در جام جهانی مدعی شد این مساله اهمیتی ندارد. با این حال آنهایی که فوتبال را دنبال می‌کنند، می‌دانند حذف تیمی که سهمیه جام جهانی را به دست آورده و جایگزین کردن تیمی دیگر چه دردسرهایی برای فیفا خواهد داشت.

رها شدن تیم ملی به امان خدا

مهدی تاج اخیرا گفته است بازی‌های دوستانه تیم ملی که قرار بود در فروردین برگزار شود، کنسل شده است. به این ترتیب باتوجه به اینکه فدراسیون فوتبال برنامه‌ای برای فیفادی خرداد در‌نظر نگرفته بود، تیم ملی ایران رسما تبدیل به تنها تیم حاضر در جام جهانی ۴۸ تیمی شد که برنامه آماده‌سازی ندارد. همان‌طور که بالاتر ذکر شد بخشی از این مساله به واسطه اتفاقات چند روز اخیر و تجاوز نظامی به خاک کشورمان و شرایط خاورمیانه مربوط می‌شود. طی روزهای گذشته مسابقات فوتبال در ایران و سایر کشورهای حوزه خلیج‌فارس به حالت تعلیق درآمدند. با این حال انتظار می‌رفت فدراسیون فوتبال در شرایط فعلی پلن دومی برای آماده‌سازی ملی‌پوشان مدنظر قرار داده باشد که حالا مشخص شده اساسا چنین پلنی وجود نداشته است.

در سال‌های گذشته کشورهای زیادی مخصوصا در اطراف ایران درگیر جنگ‌های طولانی‌مدت و سنگین شدند، اما تیم‌های ملی آن کشورها با تمهیداتی که فدراسیون‌های فوتبالشان اندیشیده بود در مسابقات مختلف با آماده‌سازی‌های کامل شرکت کردند. نمونه‌اش سوریه که طی سال‌های جنگ داخلی در تمامی تورنمنت‌ها حاضر می‌شد و هیچ فیفادی‌ای را از دست نمی‌داد یا یمن که پیش از جام ملت‌های 2019 که با تیم ملی ایران هم همگروه بود، اردویی چند ماهه در عربستان برگزار کرد. نمونه‌ها فراوانند و همه به یک نقطه ختم می‌شود: فدراسیون فوتبال ایران با توجه به شرایط جنگ دوازده روزه و تهدیدات مکرر کشورهای متخاصم ‌باید احتمال بروز چنین وضعیتی را می‌داد و اردوهای بلندمدت خارج از کشور با کمپ‌های متمرکز تدارک می‌دید و بازی‌های دوستانه را هم در همان کشورها برگزار می‌کرد نه اینکه امروز گفته شود اوضاع در خاورمیانه به‌هم ریخته و برنامه‌های تیم ملی هم منتفی است.

اگر جنگ هم نبود...

وضعیت تیم ملی در شش ماه گذشته نشان می‌دهد حتی اگر جنگی هم صورت نگرفته بود، نمی‌شد چندان به وضعیت آماده‌سازی تیم ملی امیدوار بود و این مساله‌ای ناراحت‌کننده است. اظهارنظرهای متناقض مدیران فدراسیون فوتبال در مورد بازی‌های دوستانه و وعده‌هایی که یکی پس از دیگری پوچ از آب درآمدند شاهد همین مدعاست. به عنوان مثال چند ماه قبل مدیران فدراسیون فوتبال بارها و بارها اعلام کردند که تیم ملی قرار است بازی دوستانه با یکی از تیم‌های بزرگ اروپایی نظیر پرتغال و اسپانیا برگزار کند، اما اواسط بهمن مشخص شد چنین اتفاقی هرگز قرار نیست، بیفتد. درنهایت پس از کش و قوس‌های فراوان بالاخره دو بازی دوستانه با تیم‌های صعود نکرده به جام جهانی در فروردین تدارک دیده شد که آن‌هم فعلا منتفی شده است.

انصراف از جام جهانی؟ این حق 90 میلیون ایرانی است

مشخص نیست چرا رییس فدراسیون فوتبال مدام روی احتمال کناره‌گیری تیم ملی از جام جهانی جهانی تاکید می‌کند در‌حالی که تصمیم در این رابطه یک امر ملی و مربوط به همه مردم ایران می‌شود. تیم ملی ایران توانسته در فروردین سهمیه جام جهانی را به دست آورد و هواداران منتظر هستند که ملی‌پوشان را در آوردگاه جام جهانی ببینند. در دهه‌های گذشته چندین‌بار پیش آمده که تیم ملی ایران در شرایط جنگی در تورنمنت‌های بین‌المللی شرکت کند. حضوری که اتفاقا باعث جوانه زدن شکوفه‌های امید در دل مردم می‌شد. این درست است که جام جهانی در کشور امریکا برگزار می‌شود، اما جام جهانی متعلق به ترامپ یا سیاسیون این کشور نیست. جام جهانی متعلق به تیم‌های راه یافته به این تورنمنت و مردمی است که آن را دنبال می‌کنند. اظهارات مدیران فدراسیون فوتبال در شرایطی که امریکایی‌ها و اسراییلی‌ها علاقه‌مند هستند تا ایران را از حضور در عرصه‌های بین‌المللی کنار بگذارند به هیچ‌ وجه قابل قبول نیست. در ماه‌های گذشته مشاهده کردیم که مقامات سیاسی ایالات‌متحده سنگ‌اندازی‌های زیادی در مسیر صدور روادید برای اعضای فدراسیون و برخی نفرات کادرفنی کردند. یکی از افرادی که نتوانست ویزا بگیرد و در مراسم قرعه‌کشی جام جهانی شرکت کند، مهدی تاج بود. علاوه بر این مسائل انصراف یا تحریم مسابقات ممکن است جریمه‌ها و محرومیت‌های سنگینی برای فوتبال ایران به همراه داشته باشد.

ورزش ایران هرگز از تحریم رویدادهای مهم ورزشی سودی نبرده است. تحریم مسابقات المپیک 1980 و 1984 شوروی و امریکا به خاطر مسائل سیاسی یا انصراف از حضور در برخی بازی‌های مقدماتی جام جهانی 1982 و 1986 به خاطر جنگ هشت ساله تحمیلی که منجر به عدم صعود ایران شد، نمونه‌هایی از وضعیت هستند. نه مهدی تاج و نه هیچ کدام از مقامات ورزش کشور نباید در مورد انصراف تیم ملی از جام جهانی اظهارنظری کنند تا بهانه به دست دشمنان یا تیم‌هایی که در صورت کناره‌گیری ایران شانس حضور در جام جهانی را پیدا می‌کنند، داده شود. این مساله‌ای است که باید مردم ایران که صاحبان تیم ملی هستند در مورد آن اظهارنظر کنند.