خوب نمي‌بينيد؟ شيريني نخوريد!

در حال حاضر حدود 140 ميليون نفر كم بينا و45 ميليون نفر نابينا در دنيا وجود دارد در هر 5ثانيه يك نفر در دنيا نابينا مي‌شودوهر دقيقه يك كودك نابينا به دنيا مي‌آيد.مطالعات انجام شده در ايران هم نشان مي‌دهد كه آب مرواريد با 36 درصد،ديابت با 20 درصد وتنبلي چشم با 7 درصد،شايع ترين علل كم بينايي ونابينايي در كشورما هستند.به طور كلي در مجموع حدود يك ميليون و400 هزار ايراني از اختلال بينايي رنج مي‌برند.اين در حالي است كه آگاهي از اين بيماري‌ها ونشانه هاي بروز آنها نقش تعيين كننده‌اي دردرمان به موقع وبازگرداندن سلامت بينايي ايفا مي‌كند.در اين گزارش دكتر سيد محمد مير آفتاب چشم پزشك ومتخصص قرينه چگونگي ايجاد اين بيماري‌ها وشيوه‌هاي درماني‌شان را شرح مي‌دهد .

آب مرواريد، خوشبختانه قابل درمان

بسته به اهميت،مي‌توان گفت((آب مرواريد))، يكي از بيماري‌هايي است كه در اغلب جوامع شايع است.اين بيماري چشمي به خصوص با افزايش سن در افراد نمود بيشتري پيدا مي‌كند. بنابراين به طور طبيعي با پيرتر شدن جمعيت،مسلما بيشتر شاهد ابتلا به بيماري چشمي آب مرواريد هستيم؛ اما با وجود شيوع اين بيماري، بايد گفت خوشبختانه اب مرواريد از بيماري‌هاي چشمي است كه كاملا قابل درمان است.به خصوص با شرايط امروز كه به پشتوانه دانش چشم پزشكي وتجهيزات پزشكي عمل جراحي آن به صورت سرپايي،فقط با يك برش خيلي كوچك، بدون استفاده از بخيه ودر مدت زمان كوتاهي انجام مي‌شود.بعد از عمل هم بيمار پس از چند ساعت مرخص مي‌شود.البته همين بيماري اگر به موقع تشخيص داده نشود، مي‌تواند يكي از علل مهم نابينايي باشد .

آب سياه، قابل درمان در صورت تشخيص زودهنگام

بعد از آب مرواريد، يكي از بيماري هاي چشمي كه باز هم بيشتر در افراد سالمند شيوع پيدا مي‌كند((آب سياه)) است. اهميت بيماري آب سياه در تشخيص به موقع آن است، چرا كه صدمات آب سياه به چشم معمولاً غير قابل برگشت است. در حقيقت تمام داروهاي تجويزي براي اين بيماري وحتي اعمال جراحي كه انجام مي‌شوند به منظور كنترل فشار چشم وجلوگيري از پيشرفت بيماري است.رسيدگي ودرمان به موقع اين بيماري، ازاين نظر اهميت دارد كه ميزان آسيب وارده به عصب چشم در اثر افزايش فشار چشم معمولاً جبران ناپذير است. بنابراين توصيه مي‌شود افراد بالاي 40 سال، حتما يك معاينه مرتب سالانه يا حداقل 2 سال يك بار به منظور كنترل فشار چشم داشته باشند.به خصوص در افرادي كه سابقه خانوادگي دارند،چرا كه در اين افراد شانس ابتلا به آب سياه 10 برابر بيشتر از ديگران است .

تحليل لكه زرد،تقريباً قابل درمان

بيماري چشمي ديگري كه در سن‌هاي بالا اهميت پيدا مي‌كند، بيماري((تحليل لكه زرد)) است كه اگر چه اين بيماري در نژادهايي كه پوست روشني دارند شايع تر است؛ ولي در ايران هم كم ديده نمي‌شود.اين بيماري به 2 شكل ايجاد مي شود؛ يكي اين كه سلول‌هاي شبكيه تحليل مي‌روند ودر اين شرايط معمولاً جز درمان هاي مكمل‌ دارويي فعلاً درمان ديگري براي آن شناخته نشده است.شكل ديگر بروز اين بيماري(كه 10 درصد موارد ابتلا را تشكيل مي‌دهد) باورم وخونريزي چشمي همراه است واين حالت در حقيقت به دليل قرار گرفتن رگ‌هاي خوني زير ناحيه لكه زرد ايجاد مي‌شود. پيش از اين، اين بيماري به وسيله ليزر درمان مي‌شد؛اما امروزه داروهاي جديد((مونوكرونال))(كه با تكيه بردانش مهندسي ژنتيك ساخته شده اند)، براي درمان اين بيماري به كار مي‌روند. داروهاي مونوكرول، داروهايي هستند كه جلوي تكثير سلول هاي عروق خوني را مي‌گيرند وحداقل اين شانس را به بيمار مي‌دهند كه وضعيتش ثابت بماند، اگر چه در مواردي هم مي‌‌تواند بهتر شود .

شايع ترين بيماري چشمي در كودكان

تقريباً 4تا 5 درصد كودكان، دچار تنبلي چشم هستند.از آنجا كه بچه ها در خيلي از موارد نمي‌دانند ديد چشمشان كم است(چرا كه ديد خوب را تجربه نكرده اند)، طبيعي است كه نمي‌توانند شرايط بينايي خود را به پدر ومادر اطلاع بدهند. بنابراين اهميت روش هاي اسكرنينگ يا بيماريابي(كه خوشبختانه در ايران به طور مرتب انجام مي‌گيرد)در تشخيص اين بيماري آشكار مي‌شود؛ اما نكته مهم تر اينجاست كه پيدا كردن اين بيماران، يك مرحله است ومرحله بعد(كه نقش بسياري دردرمان تنبلي چشم دارد) كنترل آنهاست؛ مرحله‌اي كه خانواده‌ها بيشتر درگير آن هستند ونقش تعيين كننده‌اي را درمان تنبلي چشم كودكانشان بازي مي‌كند .

اين يكي را قرض ندهيد وقرض هم نگيريد !

لنزهاي كه امروزه در بازار وجود دارند، لنزهايي هستند كه قابليت عبور اكسيژن بسيار خوبي دارند واز اين جهت امكان روي چشم قرار گرفتن آنها در طولاني مدت هم به ظاهر منطقي به نظر مي‌رسد، چرا كه با استفاده از اين لنز ها بر خلاف لنزهاي قديمي قرنيه دچار كمبود اكسيژن نمي‌شود؛ اما نكته بسيار مهمي كه در استفاده از اين لنزها بايد مورد توجه قرار بگيرد، اين است كه هر چقدر لنز در چشم بيشتر بماند، احتمال عفونت آن افزايش پيدا مي‌كند، بنابراين توصيه مي شود حتي با وجود استفاده از لنزهاي جديد هم، نبايد هيچ وقت با لنز بخوابيد.بايد در طول شب، لنزرااز چشم خارج كنيد، آن را استريل وضدعفوني كرده ودوباره در طول روز استفاده كنيد،چرا كه عفونت‌هاي بعد از استفاده از لنز،يكي از مهم ترين علل صدمه به چشم، كاهش ديد ومشكلات اينچنيني در افراد است كه گاهي مي‌تواند صدمات زيادي به چشم وارد كند وحتي در موارد شديد، نياز به پيوند قرينه را به دنبال داشته باشد.به ياد داشته باشيد لنز انتخابي بيمار، بايد زير نظر چشم پزشك تجويز شود، چرا كه لنز علاوه برشماره ضعف چشم فرد، بايد برچسب انحناي چشم او طراحي شود؛ با اين حال متاسفانه شاهديم حتي ممكن است در سيستم آرايشگاهي لنز به بيماران قرض داده شود كه بسيار خطرناك وپر عارضه است !

ليزيك؛راهي مطمئن براي رهايي از عينك

عمل ليزيك براي اصلاح عيوب انكساري بيش از 20 سال است كه در دنيا انجام مي‌شودودر ايران هم ، سابقه‌اي 15 ساله دارد.اعمال ليزيك چشم، يكي از اعمال جراحي موفق درطب هستند،به طوري كه بعد از اين عمل با درصد خيلي بالايي، مي‌توان به بيمار قول داد نياز او به عينك مرتفع مي‌شود. اگر چه اين احتمال وجود دارد كه بر حسب شماره چشم حتي بعد از اين عمل هم، يك بخشي از ضعف چشم(البته دردرصد خيلي كمي از بيماران)باقي بماند؛ولي در اكثريت قريب به اتفاق موارد، بسياري ازاين افراد مي‌توانند بدون عينك باشند، البته از آنجا كه هر عمل جراحي مي‌تواند عوارض خاص خودش را داشته باشد، يكي از مهم ترين عوارض ناشي از عمل ليزيك چشم هم، عفونت‌هاي چشمي است كه در هفته اول عمل جراحي احتمال ابتلا به آن وجود دارد .

اشك ريزش،نشان از وجود مشكل در سيستم خروجي دارد.به صورت طبيعي اشكي كه ترشح مي‌شود، بايد توسط مجراي خروجي وارد بيني شود.انسداد يا تنگي يا التهاباتي كه در اين مجرا هست وگاهي سنگ هايي كه در اين مسير قرار دارند،مانع از خروج اشك ودر نتيجه بيماري چشمي اشك ريزش مي‌شوند.ولي عامل اصلي ايجاد اين بيماري،التهاب يا تنگي مجراي خروجي بيني است كه اغلب در خانم ها(حتي خانم هاي جوان هم)ديده مي‌شود .

نقش تغذيه دربيماري هاي چشمي

از لحاظ علمي، هنوز نقش تغذيه در قدرت يا ضعف بينايي ثابت نشده؛ اما نمي‌توان منكر نقش مهم ويتامين A در ساختمان چشم شد، چرا كه در حقيقت پروسه تبديل نور به جريان الكتريكي در چشم به واسطه ويتامين A انجام مي‌گيرد.بنابراين اگر كسي كمبود ويتامين A داشته باشد، احتمال ابتلا به بيماري شب كوري در او بيشتر مي شود(اين بيماري با شب كوري هاي مادرزادي كه بين مردم شايع است ومتاسفانه درماني هم ندارند، متفاوت است.) به هر حال به دليل كمبود ويتامين A ممكن است در برخي از افراد شب كوري ايجاد شود؛ولي مي‌توان گفت اگر كسي يك رژيم معمولي داشته باشد وهيچ بيماري روده‌اي يا معده‌اي نداشته باشد كه جذب ويتامين A رابا مشكل مواجه كند، به طور معمول دچار كمبود ويتامين A نمي شود ونيازي هم به استفاده اضافه بر معمول اين ويتامين را ندارد.گروهي استفاده از شيريني جات در ايجاد نزديك بيني را موثر مي‌دانند ومعتقدند مصرف شيريني جات به دليل ترشح هورمون انسولين، موجب نزديك بيني مي‌شود، چرا كه انسولين، يك هورمون رشد است وباعث مي‌شود كره چشم بزرگتر ودر نتيجه شيوع نزديك بيني هم بيشتر شود؛ اما نكته جالب اينجاست كه تا امروز هيچ تحقيقي به قطع يقين نشان نداده تغذيه مي‌تواند در ضعف چشم نقش داشته باشد !

كامپيوتر چشم تان را خشك مي‌كند

در استفاده مداوم از كامپيوتر، بايد به ياد داشته باشيم خود كامپيوتر صدمه‌اي به چشم وارد نمي‌كند، يعني بيماري درچشم ايجاد نمي‌كند؛ ولي سندرمي‌وجود دارد كه تمام كساني كه با كامپيوتر كار مي‌كنند ، ممكن است بخشي از آن را تجربه كرده باشند؛ مواردي مثل احساس سوزش يا خشك شدن چشم‌ها كه يكي از دلايلش آن است كه موقع كاربا كامپيوتر كمتر پلك مي‌زنيم، در نتيجه چشم دچار خشكي مي‌شود.براي جلوگيري از اين عارضه توصيه مي‌شود هنگام كاربا كامپيوتر هر نيم ساعت با يك ساعت به چشم مان استراحت بدهيم.شيوه قرار گرفتن فرد پشت مانيتور هم در ايجاد مشكلات چشمي موثر است. اين كه فرد نسبت به صفحه مانيتور چه ارتقاعي بايد داشته باشد يا صفحه كامپيوتر چه خصوصياتي بايد داشته باشد، همه در جلوگيري از ايجاد اين بيماري‌ها مهم اند.يكي از مهم ترين ويژگي هاي صفحه كامپيوتر درجه‌ REFRESH كامپيوتر است كه اگر بالاي 80 درجه باشد،برش تصوير در آن ايجاد نمي شودواز لحاظ راحتي براي چشم بهتر است. با اين حال استفاده از كامپيوتر عليرغم اين كه ممكن است خسته كننده باشد؛ ولي هنوز ثابت نشده بيماري براي چشم ايجاد مي‌كند .

منبع مجله زندگی ایده آل