با گل داوودي خانه ای پر از آرامش داشته باشید!

مجله سیب سبز - عاصفه الله وردی: شايد در نگاه اول به‌نظر برسد كه گل‌هاي فصل سرما تنوع زيادي ندارند يا جزء گل‌هاي مطرح نيستند، اما داوودي، زنبق و نرگس خلاف اين را ثابت مي‌كنند. هرقدر گل‌هاي فصل گرما بر و رو دارند، گل‌هاي فصل سرما لطافت و بخشندگي دارند. گل داوودي گل فصل پاييز و نیمه اول زمستان از خانواده كمپوزيته است كه بزرگ‌ترين خانواده گياهان گلدار را تشكيل مي‌دهد. داوودي يك گل ويژه آسياست كه هم هواي آزاد را در فصل پاييز تاب مي‌آورد و هم مي‌تواند يك گل گلخانه‌اي باشد.

اما مي‌توان انواعي از آن را هم داخل خانه بزرگ كرد. گلي كه در پاييز با رنگ و بوي لطيفش عشوه‌گري مي‌كند به سرمای زمستان كه مي‌رسد، هواي آزاد سرد باعث خشك شدنش مي‌شود. داوودي گل اساطيري آسيايي است كه در ادبيات شرق آسيا جايگاه ويژه‌اي دارد. شايد بيشتر از زيبايي، فوايد بي‌شمار دارويي، شهرت گسترده‌اش را سبب شده است. گل‌هاي داوودي در انواع رنگ‌ها و اندازه‌هاي مختلف جلوه‌هاي زيباي طبيعت را به ما هديه مي‌دهند.


خواص دارويي

كشورهاي جنوب شرق آسيا بيشترين مصرف‌كنندگان دمكرده داوودي هستند. گفته مي‌شود اين دمنوش كه فاقد كافئين است، سموم بدن را دفع مي‌كند و براي چشم‌ها بسيار مفيد است. اين گل غني از ويتامين C است كه براي درمان سينوزيت و كاهش عفونت‌هاي ويروسي استفاده مي‌شود. همچنين اثرات آرامبخشي آن نيز ثابت شده است. گفته مي‌شود كمپرس اين چاي، تيرگي دور چشم را كمتر مي‌كند. افزايش گردش خون و كاهش ميزان كلسترول و فشارخون كه در كنترل بيماري‌هاي قلبي و عروقي، فوايد چشمگيري دارد از ديگر مزاياي اين دمنوش است.

مشكلات پوستي مثل آكنه و جوش‌ها را مي‌توان با جوشاندن گل داوودي زردرنگ در آب به مدت پنج دقيقه و نوشيدن اين دمنوش، بهبود بخشيد. گفته مي‌شود اين چاي حاوي مقادير زيادي از بتاكاروتن، فيبر، آهن، منيزيم، نياسين، پتاسيم و ريبوفلاوين است كه گيجي را كاهش مي‌دهد و بر هوشياري مي‌افزايد. البته يادتان باشد بعضي از انواع گل داوودي براي دور كردن خرگوش‌ها از مزارع هم كاربرد دارد، البته سم آن بيشتر روي خرگوش كارگر مي‌افتد و در حدي است كه لمس آن سبب خارش و ورم پوست انسان مي‌شود و با پماد‌هاي ضد حساسيت از بين مي‌رود.

چطور نگهداری کنیم؟

داوودي درجه حرارتي حدود ۱۵ تا ۱۸ درجه سانتي‌گراد را مي‌پسندد. پس از شروع فصل‌هاي گرم سال بايد حتما گلدان‌ها عوض شوند چراكه قلمه‌ها به سرعت ريشه مي‌دهند و ريشه‌ها خيلي سريع تمام قسمت‌هاي گلدان را در بر مي‌گيرند و ديگر جايي براي رشد بيشترشان باقي نمي‌ماند. يكي از دلايلي كه بوته‌ها ممكن است به سمت گلدهي نروند همين است كه جايي براي رشد و توسعه بيشتر نداشته باشند.


دوست دارد خاك پايش هميشه خيس باشد اما ماندن آب در زیرگلدانی را نمي‌پسندد. براي آبياري بهتر است آب روي برگ‌ها و ساقه‌ها پاشيده نشود اگر بريزد، برگ‌ها و ساقه‌ها دچار گنديدگي مي‌شوند. به نور متوسطي احتياج دارد. رطوبتي حدود ۵۰ تا ۷۰درصد برايش ايده‌آل است. اگر كسي دوست داشته باشد داخل آپارتمان گلدان داوودي پرورش بدهد، بعضي انواع و رقم‌هاي پاكوتاه با بوته‌هاي متراكم‌تر، براي اين منظور، بيشتر توصيه مي‌شود.

چگونه تكثير مي‌شود؟

سه راه براي تكثير داوودي وجود دارد؛ تقسيم بوته‌ها هر دو، سه سال يك‌بار، قلمه گرفتن از ساقه‌ها و كاشتن بذر. در روش تقسيم بوته مي‌توانيم پاجوش‌ها را از كنار بوته مادري همراه با ريشه‌هاي‌شان جدا كنيم و در گلدان ديگري قرار بدهيم كه البته اين‌طوري اگر خاك گلدان اوليه بيمار باشد، انواع بيماري‌ها به گلدان بعدي هم منتقل مي‌شود.

روشي كه باغبان‌ها به كار مي‌گيرند اين است كه پاجوش سالمي را در اطراف گياه اصلي پيدا کرده و سر و ته آن را جدا مي‌كنند سپس از ساقه به جاي مانده، چيزي حدود ۱۵سانتي‌متر را به‌عنوان قلمه در خاك گلدان جديد مي‌كارند. اين‌طوري چون خاك همراه قلمه جابه‌جا نمي‌شود، تكثير ‌تر و تميز‌تري را خواهيم داشت.

چه عادت‌هایی دارد؟

داوودي گلي است كه به طول روز حساس است؛ به همين دليل اين گل را فقط در پاييز و اوايل زمستان مي‌بينيم. يعني در فصول ديگر سال، مشغول استراحت است و گل نمي‌دهد. داوودي به كود كامل گياهي احتياج دارد، اما متخصصان كودهاي ازته كه ميزان نيتروژن بيشتري دارند را توصيه مي‌كنند. اگر به حال خود رها شود تمايل دارد كه تعداد گل‌هاي زيادي بدهد. البته گل‌هاي ريز زياد هم مشتريان خاص خودش را دارد اما معمولا براي دسته گل‌هاي شاخه بريده داوودي‌هاي گل درشت بيشتر طرفدار دارد.


وقتي بیمار مي‌شوند

اگر ديديد ساقه گل‌دهنده به طرز عجيبي دراز مي‌شود يك دليل مهم آن كمبود نور است. گلدان را به محل پر نور‌تري منتقل كنيد. اگر سطح زير برگ‌ها تارهاي عنكبوت‌مانندي بسته، بهتر است با يك پارچه مرطوب تارها را پاك كنيد. استفاده از سم كنه‌كش براي محل‌هايي كه داوودي را به‌صورت تجاري توليد مي‌كنند شايد ضرر نداشته باشد اما آپارتمان محل مناسبي براي سم نيست پس بهتر است دستمال‌تان را كمي به مايع شوينده آغشته كنيد تا كنه‌ها را در آپارتمان ريشه‌كن كنيد.

اگر برگ‌ها كم‌كم به زردي مي‌روند يكي از دلايل مهم اين است كه رطوبت هوا بيش از حد است، اجازه بدهيد هواي خشك‌تري را تجربه كند. هواي خيلي گرم برگ‌ها و ساقه‌ها را چروكيده مي‌كند. اگر برگ‌هاي پاييني گياه شروع به سياه شدن كرده باشند، دچار يك نوع قارچ بوتري تيس هستند كه بر اثر رطوبت و سرماي زياد توليد مي‌شود. گلدان را به محل گرم‌تري منتقل كنيد و يادتان باشد غبارپاشي فقط براي بوته‌هاي سالم نتيجه مي‌دهد و روي گل‌ها باعث پوسيدگي گل مي‌شود.

عمرش را بيشتر كنيد

خاك باغچه به‌همراه كود دامي و خاك جنگلي مخلوط خوبي براي گل‌هاي در فضاي باز است. اما براي گلدان‌هاي داخل آپارتمان از خاك معمولي به همراه خاك برگ و كوددهي با كودهاي كامل مايع استفاده كنيد. باغبان‌هاي حرفه‌اي با تغييرات طول روز كه مي‌توانند در گلخانه روي بوته‌ها اعمال كنند، تاريخ دقيق گلدهي را در داوودي‌ها معين مي‌كنند. اين تاريخ معمولا طوري تعيين مي‌‌شود كه بوته داوودي وقتي به گل بنشيند فروش گل‌ها از نظر تجاري مقرون به‌صرفه‌تر باشد. پس از گلدهي، بايد ساقه‌ها را به‌طور كامل هرس كرد.

يك نكته مهم در نگهداري داوودي اين است كه هميشه بايد گل‌هاي پژمرده و پلاسيده از ساقه اصلي جدا شود تا باقي گل‌ها قدرت و توان بيشتري براي رشد پيدا كنند. اگر گل داوودي را به صورت شاخه بريده تهيه كرديد يادتان باشد هر روز بايد كمي از ساقه آن را به‌صورت اريب قطع كنيد تا بتواند آب را به‌راحتي جذب کرده و عمرش داخل گلدان افزايش پيدا كند. عمر متوسط گل‌هاي داوودي در گلدان چيزي حدود ۷ تا ۱۲ روز است.


اين گل آسيايي

بيشترين گونه‌هاي آن در چين و ژاپن ديده مي‌شود و به‌طور معمول، گلچه‌هاي وسطي آنها كه زرد رنگ هستند لوله‌اي و كناري‌ها كه به رنگ‌هاي مختلف ديده مي‌شوند، زبانه‌اي‌اند. از انواع داوودي‌هاي ژاپني در بعضي از انواع داوودي به‌خصوص نژادهاي آسياي جنوب شرقي، فقط گلچه‌هاي لوله‌اي دارد كه به نحو اسرارآميزي كنار هم چيده شده‌اند. به اين نژاد داوودي كه كلاپرك‌هاي غير منظم و منظره سر شوريده و فرفري دارد و شكل و اندازه سيخك‌هايش به اين گل وضعيت خاصي مي‌بخشد، اسپايدر گفته مي‌شود. استراليايي‌ها براي روز مادر به‌صورت سنتي، گل داوودي هديه مي‌دهند. داوودي در ژاپن همراه با شكوفه‌هاي گيلاس نخستین گل ملي و يك گل مقدس است.