کار با چاشنی اخلاق

روزنامه آرمان امروز: واقعيت اينجاست كه كار، بدون چاشني اخلاق راه به جايي نخواهد برد! در محيط كاري خود، اخلاق حرفه‌اي را رعايت كنيد تا درهاي موفقيت به رويتان گشوده شود؛ تنها با همين يك واژه پنج حرفي: «اخلاق». اخلاقيات در كار عبارتند از: «ديدگاهي درباره زندگي كه سبب افزايش سخت كوشي و بالا بردن انضباط فردي مي‌شود و شما را به سمت موفقيت و كاميابي عمومي‌سوق مي‌دهد. كاميابي جز در سايه خداوند به دست نخواهد آمد و نشانه‌اي از الطاف الهي است».

چه چيز سبب وجود يا فقدان «وجدان كاري» مي‌شود؟ نحوه نگرش افراد نسبت به ديگران و حتي نسبت به خودشان و نسبت به مفاهيمي‌چون: تاثيرگذاري، ارتباطات، اعتماد، نحوه اجرا، و ارزشيابي افراد چگونه است؟

دين اسلام كه هدف و غايت دين را در «اتمام و اكمال مكارم اخلاق» عنوان نموده است، توجهي عميق و ديدگاهي وسيع نسبت به مساله اخلاق به طور عام و رعايت اصول اخلاقي در امور حرفه‌اي را به طور خاص دارد. علم پزشكي، طبابت جسم انسان را به عهده دارد و علم اخلاق، طبابت روح آدمي. نبايد به اشتباه تصور كنيد كه اخلاقيات در كار يك تعريف كلي از كار، تعيين اهداف شغلي، و نحوه عملكرد اجرايي شماست.

اخلاقيات كاري در حقيقت قسمتي از نظام باورهاي شخصي شما هستند كه در طرز برخورد و رفتار و حالاتتان نمودار مي‌شوند. يك نظام اخلاقي كه تعيين‌كننده رفتار شماست و بر طبق آن مي‌توانيد تصميم بگيريد كه آيا لازم است سخت كار كنيد يا نه. اين نظام به ويژه زماني فعال مي‌شود كه شما تنها هستيد و كسي كارهايتان را زيرنظر ندارد.

احساس شما نسبت به موفقيت‌هاي ديگران نيز در سايه اين نظام اخلاقي نمود پيدا مي‌كند. فاكتورهايي كه در نظام اخلاقي شغلي شما نقش دارند به شرح زير هستند: محيطي كه در آن كار مي‌كنيد (دفتر كار، مدرسه، خانه، اجتماع و...) عزت نفس فردي و انگيزه‌هاي شخصي، آموزش‌هايي كه به شما داده مي‌شود و دانش و مهارت‌هايي كه كسب مي‌كنيد، نوع تربيت خانوادگي و نگرش شما نسبت به ارتباط تلاش و موفقيت، موفقيت مادي/ معنوي را چگونه تعريف مي‌كنيد و چه نگرشي نسبت به آنها داريد، آيا قلبا تاييد مي‌كنيد كه سخت كوشي اثرات مثبتي به دنبال خواهد داشت، در اختيار داشتن اخلاقيات مثبت امري است كه از يك سري رفتارهاي پيچيده نشات مي‌گيرد. شايد برخي‌ها تصور كنند زماني كه ميانبرهاي راحت ‌تري نيز براي رسيدن به موفقيت وجود دارد، براي چه خودمان را آزار دهيم و به اخلاق كاري فكر كنيم؟

اين جا دقيقا همان جايي است كه عمق باورها و ميزان تعهد فردي شما نسبت به آنها معنا پيدا مي‌كند. همه افراد در برهه‌هاي مختلف زندگي خود زماني كه با مشكلات بزرگي مواجه مي‌شوند، اين سوال را از خود مي‌پرسند؛ اما بايد بدانيد كه همين اعتقاد و نظام ارزش‌هاي اخلاقي هستند كه مي‌توانند شما را از سد مشكلات بزرگ زندگي رد كنند. اگر اعتقاد شديدي نسبت به اخلاق كاري داشته باشيد، آن وقت اعتبار شما از جايي كه خودتان هم نمي‌دانيد، همه جا گير مي‌شود و ديگران براي شما احترام قائل مي‌شوند.

فرصت‌هاي مختلف در مقابل شما خودنمايي مي‌كنند و احساس مي‌كنيد كه دنيا نعمت‌هاي كوچك و بزرگ خود را به شما عرضه مي‌دارد و در موقعيت قرار مي‌گيريد كه «شانس» با قاعده و بي‌قاعده به سراغتان مي‌آيد. در همان چهارچوبي كه «موفقيت» را تعريف كرده‌ايد به موفقيت دست پيدا مي‌كنيد. عزت نفس شما افزايش پيدا مي‌كند و در نظر سازمان، افراد ديگر و حتي جامعه فرد با ارزش ‌تري جلوه خواهيد كرد. ويژگي‌هاي بارز افرادي كه اخلاق حرفه‌اي دارند:

مسئوليت‌پذيري

در اين مورد فرد پاسخ گوست و مسئوليت تصميم‌ها و پيامدهاي آن را مي‌پذيرد؛ سرمشق ديگران است؛ حساس و اخلاق مند است؛ به درستكاري و خوشنامي‌در كارش اهميت مي‌دهد؛ براي اداي تمام مسئوليت‌هاي خويش كوشاست و مسئوليتي را كه به عهده مي‌گيرد، با تمام توان و خلوص نيت انجام مي‌دهد.

رقابت‌طلبي

در تمام موارد سعي مي‌كند ممتاز باشد؛ اعتماد به نفس دارد؛ به مهارت بالايي در حرفه خود دست پيدا مي‌كند؛ جدي و پركار است؛ به موقعيت فعلي خود راضي نيست و از راه‌های صحیح دنبال ارتقاي خود است؛ سعي نمي‌كند به هر طريقي در رقابت برنده باشد.

صادق بودن

مخالف رياكاري و دورويي است؛ به نداي وجدان خود گوش مي‌دهد؛ در همه حال به شرافت توجه مي‌كند؛ شجاع و با شهامت است.

احترام به ديگران

به حقوق ديگران احترام مي‌گذارد؛ به نظر ديگران احترام مي‌گذارد؛ خوش قول و وقت شناس است؛ به ديگران حق تصميم‌گيري مي‌دهد؛ تنها منافع خود را ارجح نمي‌داند.

همدردي با ديگران

دلسوز و رحيم است؛ در مصائب ديگران شريك مي‌شود و از آنان حمايت مي‌كند؛ به احساسات ديگران توجه مي‌كند؛ مشكلات ديگران را مشكل خود مي‌داند. به وظايف خود متعهد است؛ رازدار ديگران است؛ معتمد ديگران است.

شايد افرادي كه داراي اخلاق كاري قوي هستند نتوانند به آن بزرگي كه جامعه تعريف مي‌كند برسند، اما به هر حال افرادي كه به بزرگي رسيده‌اند هميشه اظهار مي‌دارند كه همين «اخلاق كاري» يكي از فاكتورهاي آنها براي رسيدن به موفقيت محسوب مي‌شود. شما چه فرد بزرگي باشيد و چه در تصورات خود احساس كنيد كه بزرگ هستيد و به ديگران هم با اين ديد نگاه كنيد، و اخلاق كاري مثبتي را از خود به نمايش بگذاريد، چيزي جز موفقيت در انتظارتان نخواهد بود.