چگونه چک های برگشتی را استعلام بگیریم؟

وب‌سایت روزیاتو: چک برگشتی را باید معضل اقتصاد ایران دانست که اصلاحیه های قانون چک هم نتوانسته از روند فزاینده آن جلوگیری کند. ۹۵ درصد برگشتی چک در ایران به خاطر بی پولی و حساب خالی است. آمارهای بانک مرکزی نشان می‌دهد، حدود ۹.۱ میلیون فقره چک به ارزشی حدود ٨٣٣ هزار میلیارد ریال در مرداد ماه ١٣٩٧، در کل کشور مبادله شده که نسبت به ماه قبل از نظر تعداد و مبلغ بـه ترتیب ۴.۶ درصد و ۳.۹ درصد کاهش نشان می‌دهد. در ماه مورد گزارش در استان تهران بالغ بر ۳.۲ میلیون فقره چک به ارزشی بالغ بر ٤٦٥ هزار میلیارد ریال مبادله شد.

۵۳.۱ درصد از تعداد چک‌های مبادله‌ای کل کشور در مرداد ماه ١٣٩٧ در سه استان تهران، اصفهان و خراسان رضوی مبادله شده است که به ترتیب با ۳۵.۸ درصد، ۹.۳ درصد و ۸ درصد بیشترین سهم را در مقایسه با سایر استان‌ها دارا بوده‌اند. همچنین ۶۷.۳ درصد از ارزش چک‌های فوق در سه استان تهران (۵۵.۸ درصد)، خراسان رضوی (۵.۸ درصد) و اصفهان (۵.۷ درصد) مبادله شده است که بیشترین سهم را در مقایسه با سایر استان‌ها دارا بوده‌اند.

بالغ بر ۱.۲ میلیون فقره چک به ارزشی حدود ١٣٠ هزارمیلیارد ریال در مرداد ماه ١٣٩٧، در کل کشور برگشت داده شده است که نسبت به ماه قبل از نظر تعداد و مبلغ به ترتیب ۹.۶ درصد و ۸.۵ درصد کاهش نشان می‌دهد. در ماه مورد گزارش، در استان تهران حدود ٤١١ هـزار فقره چک به ارزشی بالغ بر ٦٤ هزار میلیارد ریال برگشت داده شد.

در راستای تکمیل خدمات سامانه صدور یکپارچه الکترونیک دسته چک (صیاد) و با هدف ایجاد شفافیت در فضای کسب و کار از طریق ارائه خدمت استعلام مربوط به سوابق چک برگشتی مشتریان، سامانه استعلام پیامکی صیاد به عنوان خدمت ارزش افزوده قابل بهره‌برداری است.

می‌توانید با ارسال شناسه استعلام ۱۶ رقمی مندرج در چک‌های صیادی به سامانه استعلام پیامکی بانک مرکزی، از وضعیت اعتباری صادرکننده چک مطلع شوید. استفاده از طراحی خطی،‌ الیاف فلورسنتی، کاغذ حساس به مواد شیمایی، چاپ نامرئی و ریز نوشته از مهمترین مشخصات امنیتی چک های صیاد است.

بر این اساس مشتریان می‌توانند با ارسال شناسه استعلام ۱۶ رقمی مندرج در چک‌های صیادی به سامانه استعلام پیامکی این بانک با سرشماره ۷۰۱۷۰۱ و در قالب زیر از وضعیت اعتباری صادرکننده چک از نظر تعداد و مبلغ چک های برگشتی ثبت شده نزد بانک مرکزی مطلع شوند.

قالب ارسال پیامک استعلام چک برگشتی

۱*۱* شناسه استعلام ۱۶ رقمی

بر این اساس و در پیامک پاسخ، اطلاع رسانی به صورت رتبه‌بندی شده بر اساس یکی از رن‌های زیر اعلام می‌شود:

• وضعیت سفید: صادرکننده چک فاقد هرگونه سابقه چک برگشتی بوده یا درصورت وجود سابقه، تمامی موارد رفع سوء اثر شده است.
• وضعیت زرد: صادرکننده چک دارای یک فقره چک برگشتی یا حداکثر مبلغ ۵۰ میلیون ریال تعهد برگشتی است.
• وضعیت نارنجی:‌ صادرکننده چک دارای دو الی چهار فقره چک برگشتی یا حداکثر مبلغ ۲۰۰ میلیون ریال تعهد برگشتی است.
• وضعیت قهوه ای: صادرکننده چک دارای پنج تا ۱۰ فقره چک برگشتی یا حداکثر مبلغ ۵۰۰ میلیون ریال تعهد برگشتی است.
• وضعیت قرمز: صادرکننده چک دارای بیش از ۱۰ فقره چک برگشتی یا بیش از مبلغ ۵۰۰ میلیون ریال تعهد برگشتی است.

آنچه درباره چک برگشتی باید بدانید

• هزینه هر استعلام موفق ۳۵۰۰ ریال است.
• هزینه اخذ شده، ارتباطی با تعداد پیام‌های پاسخ ارسال شده برای درخواست کننده استعلام ندارد.
• لازم است متن ارسالی جهت اخذ استعلام بدون هیچگونه کاراکتر اضافی همچون خط فاصله و فقط به صورت عددی در قالب اعلام شده برای سامانه ارسال شود.
• درحال حاضر از هر شماره تلفن همراه تنها چهار استعلام در روز قابل اخذ است.
• چنانچه درخواست‌کننده استعلام چک برگشتی قبل از تکمیل عملیات استعلام اقدام به ارسال استعلامات متعدد کند، نتیجه ارسال شده مربوط به آخرین شناسه استعلام اخذ ارسال شده خواهد بود.
• درخصوص اشخاص حقوقی فاقد شناسه ملی ثبت شده در پایگاه داده بانک مرکزی، امکان اخذ استعلام چک برگشتی وجود نخواهد داشت. این موضوع در پیامک پاسخ با عبارت «شناسه ملی … قابلیت استعلام چک برگشتی ندارد» اطلاع رسانی می‌شود.
• درخصوص برگ چک‌های متعلق به اشخاص حقیقی دارای حساب مشترک، وضعیت اعلام شده مربوط به فرد دارای بالاترین مبلغ و بیشترین تعداد چک برگشتی از بین صاحبان حساب خواهد بود.
• در صورتیکه به هر دلیل اعم از بروزرسانی زیرساخت های اطلاعاتی تا مدت زمان ۱۵ دقیقه پاسخی از مرکز صیاد دریافت نشود نتیجه با پیامک «عدم امکان اخذ استعلام» چک برگشتی به کاربر اعلام خواهد شد. بدیهی است کاربران می‌توانند در مقاطع زمانی بعدی نسبت به اخذ استعلام اقدام کنند.

تمامی پیامک‌های اطلاع‌رسانی در خصوص استعلامات ارسال شده فقط با سرشماره ۷۰۱۷۰۱ به کاربران اطلاع رسانی می‌شود. بر این اساس ضروری است کاربران در کنترل سرشماره پیامک‌های واصله دقت لازم را برای استعلام چک برگشتی داشته باشند.