آلات موسیقی عجیب و منحصر به فرد از گوشه و کنار جهان (۴)

وبسایت روزیاتو - حسین علی پناهی: موسیقی یک زبان بین المللی است که مردم دنیا را دور هم جمع می کند. هر فرهنگی فهرستی از ملودی ها، آوازها، رقص ها و در برخی موراد آلات موسیقی خاص خود را دارد.

سخت است بگوییم که انسان در چه مرحله ای از تکامل خود شروع به استفاده از موسیقی و توسعه ی آن کرده اما با دیدن رواج موسیقی در میان قبایل سنتی و دور افتاده ی امروزی می توان حدس زد که استفاده انسان از موسیقی تاریخچه ی بسیار درازی داشته و در اوایل دوران پیدایش انسان از این هنر شگرف استفاده می شده است.

عصب شناسان دریافته اند که نواختن آلات موسیقی بیشتر از هر فعالیت دیگری اجزای مغز انسان را تحریک می کند. این موضوع باعث می شود که ارتباطات جدیدی بین اجزای مختلف مغز پدید آمده که در نهایت هوش بیشتر و عکس العمل سریع تر شما به هر چیزی را در پی خواهد داشت.

بیایید با هم نگاهی بیندازیم به ۱۰ آلت موسیقی سنتی و جدید منحصربفرد و عجیب سراسر جهان که بسیاری با نواختن آن ها دیگران و خود را مسحور می کنند و مقداری توازن و ریتم را به زندگی های خشکمان هدیه می کنند.

بالالایکا (The Balalaika)


اگر چه ساز بالالایکا یک ساز سنتی روسی است اما شباهت بسیار زیادی به بسیاری از آلات موسیقی سیمی آسیای شرقی از قبیل «دومبرا» ( dombra) و «تانبورا» (tanbura) دارد. با این وجود در سال های ۱۵۰۰ نیز این ساز توسط دلقک ها و آوازه خوان های روسی در هنگام خواندن ترانه های در هجو حاکمان و کلیسای ارتدوکس نواخته می شد. بنابراین جای تعجب ندارد که قدیمی ترین سند در مورد ساز بالالایکا مربوط به یک نامه ی بازداشت در تاریخ ۱۶۸۸ است که نشان می دهد کلیسا قصد داشته موسیقی سنتی را به طور کلی ممنوع کند. البته کلیسا موفق به این کار نشد و از آن زمان تاکنون همواره بر محبوبیت این ساز سیمی به ویژه در میان طبقات متوسط و پایین جامعه افزوده شده است.

در اواخر دهه ی ۱۸۰۰ تقریباً در هر خانه ای در روسیه یک بالالایکا وجود داشت. از این لحاظ می توان تاریخچه ی بالالایکا را با ساز «بانجو» (banjo) در آمریکا مقایسه کرد. در آمریکا نیز از گیتار بانجو معمولا در مراسم فرهنگی انقلابی استفاده می شد. اما در حالی که ساز بالالایکا نشانه ی وحدت بین مردم روسیه بود، گیتار بانجو در آمریکا به نماد مبارزه بین مخالفان و موافقان نظام برده داری تبدیل شد.

نام این آلت موسیقی شباهت زیادی به معادل روسی کلماتی مانند «ور ور کردن» (babble) یا «زر زر کردن» (jabber) نوزاد دارد که تاریخچه ی سنتی و ماهیت ساده و بانشاط این ساز را نشان می دهد. برخی بر این باورند که طراحی سه گوش این ساز از برش های چهارگانه ی یک کدو تنبل الهام گرفته شده و در واقه بالالایکا از یکی از این برش ها ساخته شده است. مدل های مدرن بالالایکا در قرن نوزدهم ابداع شده و توسط واسیلی آندریف (Vasily Andreyev) موسیقی دان شهیر روسی توسعه داده شدند. این ساز در ۵ اندازه ی متفاوت از ۲۰ اینچ تا ۵٫۸ پا ساخته می شود.