کتاب های پرفروشی که بازاری نیستند

روزنامه شرق: قرار نیست پرفروش‌ترین کتاب‌ها را تنها از منظر بازار به شما معرفی کن یم ؛ چه اگر بنا بر این باشد، هرهفته عناوینی مشابه را از ادبیات عامه‌پسند و ترانه‌های کودکانه خواهید شنید که در این صورت گزارش ما، شکل فاکتور به‌خود می‌گیرد و هر هفته به تکرار مکررات خواهد انجامید.

بنابراین تلاش می‌کنیم در این بخش کتاب‌هایی را معرفی کنیم که هم جنبه پرفروش داشته باشند و هم واجد کیفیت و تازگی.

با این مقدمه چند کتاب پرفروش را مرور می‌کنیم :

رقص مادیان‌ها

«تا حالا رقصیدن مادیون‌ها رو دیدی، خوان؟ باید رقصیدن‌شون رو با یه اسب نر ببینی. اون‌ها دوتایی وامیسن کنار همدیگه. وامیسن و خیره می‌مونن به یه جای دور. انقده همون جوری می‌مونن که نفس‌کشیدن‌شون با هم یکی میشه. اون وقت این مادیونه که سرش رو بلند می‌کنه و می‌ذاره روی یال اسب نر.» این چند سطر، بخشی از نمایشنامه محمد چرم‌شیر بود با عنوان «رقص مادیان‌ها».

کتاب از مجموعه نمایشنامه‌های «دورتا دور دنیا» (نشر نی) منتشر شده که نوعی بازخوانی نمایشنامه «یرما» اثر فدریکو گارسیا لورکا به شمار می‌رود. با آثار گذشته چرم‌شیر تفاوت زیادی دارد و این روزها چاپ سوم آن به بازار آمده و از سوی دوستداران تئاتر با استقبال مواجه شده است.

خدای کشتار

ادبیات نمایشی این روزها کتاب پرفروش دیگری هم دارد و آن «خدای کشتار» نوشته یاسمینا رضا با ترجمه علیرضا کوشک جلالی است. این کتاب نیز در چاپ سوم است ولی به صحنه رفتن این نمایش به کارگردانی کوشک جلالی در فرهنگسرای نیاوران، باعث شده تا مراجعان به کتابفروشی‌ها سراغ این کتاب را هم بگیرند. «خدای کشتار» درامی تراژی - کمدی است، هم طنز و هم تلخ.

می‌شود گفت نمایشنامه‌ای ابزورد که براساس یک موقعیت خانوادگی نوشته شده است. بی‌تردید استقبال از نمایشی که هم‌اینک روی صحنه است، در فروش روزهای اخیر کتاب بی‌تاثیر نبوده است. بنابراین باید یکی از نقاط قوت نمایش را در انتخاب موضوع و نحوه پرداخت شخصیت‌ها دانست که در عین واقعی بودن، مفاهیم ژرف‌تری را دنبال می‌کنند.

آدم‌ها روی پل

اگر به حوزه شعر در هفته گذشته نگاه کنیم، دو عنوان را می‌توانیم از میان چند کتاب پرفروش انتخاب و معرفی کنیم. اولی مثل چند ماه گذشته، «آدم‌ها روی پل» اثر ویسواوا شیمبورسکا با ترجمه چوکا چکاد، شهرام شیدایی و مارک اسموژنسکی است. کتاب ۱۳۰ صفحه است و به همت نشر مرکز منتشر شده است. شیمبورسکا را مطرح‌ترین شاعر معاصر لهستان می‌دانند که در سال ۱۹۹۶ موفق به کسب جایزه نوبل هم شد. شعرهای این کتاب از اثری به همین نام انتخاب شده ولی همه آن اشعاررا شامل نمی‌شود.

مارک اسموژنسکی نیز که نامش در میان مترجمان به چشم است، یک لهستانی تحصیلکرده زبان و ادبیات فارسی است که در انتقال مفاهیم و ظرایف شعری شیمبورسکا به فارسی کمک شایانی کرده است. اشعار «آدم‌ها روی پل» شیمبورسکا شاید از معدود شعرهای اروپایی باشد که به هر زبان قابل‌ترجمه و در هر فرهنگ قابل خواندن و شنیدن و لذت‌بردن است.

هیچ چیز مثل مرگ تازه نیست

کتاب شعر پرفروش دیگر، متعلق به گروس عبدالملکیان است. این کتاب فقط دربرگیرنده شعر نیست و با همکاری ۳۶ عکاس برجسته ایرانی به اثری دیداری و خواندنی تبدیل شده است. اشعار گروس عبدالملکیان در سال‌های اخیر طرفداران زیادی پیدا کرده و حالا که پای عکس‌هایی جالب از افشین شاهرودی، بهمن جلالی، حسین فاطمی، سیف‌الله صمدیان و... هم وسط آمده، استقبال از کتاب را دوچندان کرده است.

بعضی از خریداران که به کتابفروشی‌ها مراجعه می‌کنند، برای اینکه نشانی کتاب را به فروشنده بدهند، می‌گویند شعرهای تازه گروس را می‌خواهیم و برخی می‌گویند نام کتاب «مرگ» است و کتاب پر از عکس است و شعر گروس هم در آن هست. عنوان این کتاب «هیچ چیز مثل مرگ تازه نیست» است.

بهار رم

از میان رمان‌های پرفروش هفته گذشته نیز دو کتاب را معرفی می‌کنیم. «بهار رم» نام کتاب اول است که وقایع آن در نیمه‌های قرن بیستم می‌گذرد. عباس پژمان - مترجم - مقدمه‌ای بر کتاب نوشته و با طرح موضوع اگزیستانسیالیسم در ادبیات، اطلاعاتی را از رویکرد نویسنده در اختیار مخاطب گذاشته است. نویسنده «بهار رم» امانوئل ربلس شاعر و نویسنده فرانسوی - الجزایری است. او از دوستان و همکاران آلبر کامو در روزنامه آلژه - رپوبلیکن و از اعضای آکادمی گنکور بود.

ربلس که تحصیل‌کرده زبان و ادبیات اسپانیایی بود، در زمان جنگ جهانی دوم، مترجم نیروی هوایی متفقین بود و «بهار رم» را هم براساس مشاهدات و خاطرات این دوره از زندگی‌اش نوشت. پرداختن به جنگ و عشق در بستری تاریخی و واقعی، باعث شده است تا تورقی کوتاه بر کتاب، حال و هوای هیجان‌انگیز آن را بر گونه مخاطب بنشاند و او را وادار به خواندنش کند. کتاب در ۲۵۶ صفحه از سوی نشر رود منتشر شده است.

دفتر بزرگ

نام اصغر نوری مترجم جوان و کوشای ادبیات، این‌روزها به‌واسطه انتخاب‌های خوب و ترجمه‌های روانی که ارایه می‌دهد، بر سر زبان‌هاست. «دوقلوها» کتاب تازه اوست که در نشر مروارید منتشر شده و رمان اول از یک سه‌گانه محسوب می‌شود. آگوتا کریستوف را معروف‌ترین نویسنده معاصر سوییس می‌دانند که با نوشتن تریلوژی «دوقلوها» به شهرت جهانی دست یافت.

او شیوه مینی‌مال را برای رمان‌هایش برگزیده و می‌توان گفت که هر کتاب از قسمت‌های بسیار کوتاه به‌هم پیوسته تشکیل شده است. این ویژگی سبب همراهی آسان خواننده با کتاب می‌شود و هیچ‌گاه او را خسته نمی‌کند. «دفتر بزرگ» لحن ساده و شیوه داستان‌گویی سرراستی دارد که بیش از هرچیز به مقوله زندگی پرداخته است.