یوگنی‌گرینکو؛ از مسکو به تهران با پیانو

روزنامه همشهری - ندا انتظامی: گرینکو با گروهش کنسرت‌های زیادی در سراسر دنیا برگزار کرده است، اما او برای نخستین‌بار است که به ایران می‌آید. استقبال از اجرای او به اندازه‌ای شده که این کنسرت برای روز ۲۸ تیرماه تمدید شده است.

این کنسرت به همت عمارت روبه‌رو برگزار می‌شود که پیش از این برای هنرمندانی همچون «الافورآرنالدز»، «سباستین پلانو» و «فدریکوآلبانیز» کنسرت برگزار کرده بود. هومن معمارپناهی، مدیر عمارت روبه‌رو درباره فعالیت بین‌المللی این عمارت اینگونه توضیح می‌دهد: «ما در عمارت روبه‌رو علاوه بر موسیقی ایرانی در حوزه بین‌الملل هم فعالیت می‌کنیم و تا به امروز ۴ اجرای بین‌المللی برگزار کرده‌ایم.»

هنرمندان خارجی که از سوی این عمارت دعوت شده‌اند در ژانر‌های متفاوتی موسیقی اجرا کرده‌اند. اجرای گرینکو در ژانر موسیقی کلاسیک است: «گرینکو در ایران شناخته شده بود و این یکی از دلایل ما برای دعوت از او بود. اما واقعیت این است که هر محصولی دارای طیفی از مخاطبان است. گرینکو هم طرفداران زیادی در ایران دارد. ما هم این موضوع را درنظر گرفتیم و با اینکه سبک کاری‌اش با سیاست عمارت روبه‌رو متفاوت بود از او دعوت کردیم.»

برگزاری کنسرت در کار‌هایی که قرار است هنرمندی از کشور دیگر در ایران برنامه برگزار کند می‌تواند روند متفاوت و مشکلی داشته باشد: «تا الان که با شما صحبت می‌کنم، خیلی به مشکل برنخوردیم، روال عادی برگزاری کنسرت بوده است. البته پیش از این ما در سالن کنسرت حوزه هنری کنسرت برگزار می‌کردیم و در نتیجه برای برگزاری کنسرت در این سالن نیاز به مجوز اماکن نبود و همان مجوز ارشاد کفایت می‌کرد، اما روند برگزاری این کنسرت نسبت به کنسرت‌های قبلی عمارت روبه‌رو که در سالن اندیشه حوزه هنری برگزار می‌شد، کمی طولانی شد؛ چراکه این کنسرت در سالن وزارت کشور برگزار می‌شود و به همین دلیل که نیاز به مجوز اماکن بود، این روند کمی طول کشید.»

برگزاری کنسرت‌های بین‌المللی هدف و برنامه‌ریزی بلندمدت دارد: «ما از همان روز اول این مجموعه را با هدف تبادل تشکیل دادیم، تا ببینم در دنیا کجا هستیم و دنیا کجاست؟ تا در این مسیر ببینم که چگونه فضای حرفه‌ای هنر ایران را به فضای حرفه‌ای روز دنیا نزدیک کنیم.»

معمارپناهی از تجربه اجرای تئاتر بین کشور‌های ایران، نروژ و فرانسه سخن گفت و این کار‌ها چه در حوزه تئاتر و چه در حوزه موسیقی را تجربه دانست: «هنوز در مرحله کاشت هستیم و موقع برداشت به لحاظ تخصصی نرسیده است. ما در اینجا به‌خاطر وجود آدم‌ها و تخصص‌هایشان دسترسی خوبی به فضای بین‌الملل داشتیم و سعی کردیم که از این فرصت استفاده کنیم.»

این روز‌ها شرایط سیاسی خاورمیانه و ایران ملتهب است؛ با این حال پیشنهاد‌ها برای برگزاری کنسرت در ایران از سوی هنرمندان با استقبال مواجه شده: «هنرمندان خارجی به‌شدت علاقه‌مند هستند که در ایران اجرا داشته باشند؛ چراکه می‌دانند در ایران استقبال از هنر و موسیقی خوب است. از سوی دیگر ایران برایشان کشف نشده است؛ به همین دلیل قبل از آمدن آنها، اطلاعات کافی را در اختیار خودشان یا مدیربرنامه‌هایشان قرار می‌دهیم.»

خونگرمی ایرانی‌ها و فضای ایران نکاتی است که برای مهمانان خارجی جالب توجه بوده است: «قبل از اینکه «الافورآرنالدز» به ایران بیاید به آرایشگاه رفته و گفته بود که به ایران می‌رود، آرایشگرش با تأکید بهش گفته بود که به ایران نرو جنگ است. او به ایران آمده بود و گفته بود که یکی از بهترین اجراهایش بوده است. در حقیقت هر هنرمند خارجی برای ما سفیر فرهنگی است که بعد از سفر ایران و در بازگشت به کشورش از ایران به خوبی یاد می‌کند. البته از برخی از هنرمندان هم ما دعوت کردیم که گفتند ایران تحریم است و اگر ما در اینجا اجرای برنامه داشته باشیم در دیگر کشور‌ها نمی‌توانیم برنامه اجرا کنیم که باید بگویم این موضوع صحت ندارد.»

شرایط اقتصادی و گرانی ارز شرایطی است که هنر بین‌الملل با آن مواجه است: «تا اواخر سال ۱۳۹۶ که دلار ۴۷۰۰ تومان بود، برگزاری کنسرت بین‌المللی برای ما به لحاظ اقتصادی خیلی خوب بود؛ چراکه هم کار فرهنگی می‌کردیم و هم برد اقتصادی مناسبی داشت. اما هم‌اکنون با این قیمت دلار و نوسانات ارزی مسئله اقتصادی در صدر کار‌های ما قرار می‌گیرد؛ چراکه هم مسئله دستمزد داریم و هم مسئله اجاره سالن و مسائل دیگر.»

او قیمت دلار امروز را با فروش بلیت سالن ۲ هزار نفری وزارت کشور هماهنگ ندانست: «باید بگویم که ضرر نمی‌کنیم، اما سودی هم برای ما ندارد. اینگونه فعالیت‌های هنری برای مردم است و تنها نفع شخصی نیست؛ به همین دلیل ما مطرح کردیم که چرا به ما ارز دولتی یا ارز نیمایی تعلق نمی‌گیرد که در پاسخ ما گفتند که به جشنواره‌های دولتی و ارشاد هم این ارز تعلق نمی‌گیرد. زمانی که ما این پاسخ را شنیدیم دیگر دهنمان بسته شد.»

استقبال مخاطبان از گرینکو باعث شد که یک اجرای دیگر تمدید شود، اما اگر استقبال زیاد شود آیا امکان تمدید مجدد هست: «ما برای تمدید، مسئله زمان داریم، اما اگر استقبال زیاد شود روز را تمدید نمی‌کنیم، بلکه در یکی از روز‌ها سانس اضافه می‌کنیم.»

از گروه پانک تا والس معروف

یوگنی گرینکو، پیانیست و نوازنده درام روسی است. او موسیقی را از ۱۶ سالگی و تحت‌تأثیر گروه‌های پانک آغاز کرد و در ابتدا به‌عنوان درامر و گیتاریست با گروه‌های نه چندان شناخته شده همکاری داشت. او از سال ۲۰۰۸ به‌صورت حرفه‌ای وارد دنیای موسیقی شد. سال ۲۰۱۰ برای گرینکو سال مهمی محسوب می‌شود. او در این زمان قطعه «والس» را نوشت که باعث شد به شهرت جهانی دست پیدا کند. سال ۲۰۱۸ آلبومی با نام خود منتشر کرد که برخی از آثار بی‌کلام او که پیش‌تر به‌عنوان تک‌آهنگ منتشر شده بود به همراه آهنگ‌های جدید در این آلبوم بود. موزیک او سرشار از احساس و برآمده از موسیقی کلاسیک است. اثر VALSE که یکی از معروف‌ترین آثار اوست در این آلبوم وجود دارد که بیش از ۹ میلیون بازدید در یوتیوب داشته است.