انتقاد تند اولیایی به روند واگذاری سرخابی‌ها

روزنامه اعتماد: بعد از واگذاری ۱۰ درصد از سهام باشگاه‌های استقلال و پرسپولیس در بورس، حالا سازمان خصوصی‌سازی قصد دارد بخش دیگری از سهام این دو باشگاه را به صورت بلوکی در بورس واگذار کند. آن طور که حسین قربان‌زاده گفته، سهام این دو باشگاه در بلوک‌های ۱۷ درصدی یا یک بلوک ۵۱ درصدی واگذار می‌شود و اشخاص حقیقی و حقوقی می‌توانند بعد از تایید اهلیت، اقدام به خرید این بلوک‌ها کنند. در این میان اما برخی کارشناسان معتقدند که با توجه به شرایط فوتبال ایران، واگذاری این دو باشگاه موفقیت‌آمیز نخواهد بود. فوتبال ایران سال‌هاست پسوند حرفه‌ای را کنار نام خود می‌بیند اما در عمل باشگاه‌ها در کسب درآمدها حرفه‌ای رفتار نمی‌کنند و به همین خاطر مشکلات فراوانی از نظر مالی دارند. از این رو در سال‌های اخیر که برخی باشگاه‌ها واگذار شدند، آینده خوشی را تجربه نکردند و این موضوع باعث نگرانی اهالی فوتبال برای واگذاری پرسپولیس و استقلال شده است.

درباره این موضوع کاظم اولیایی گفت‌وگویی با «اعتماد» انجام داد و گفت: «متاسفانه درباره واگذاری به دلیل اینکه می‌خواستند بخشی از آورده مدیریتی بخشی از سیاسیون محسوب بشود، روش غلطی را پیش گرفتند. رفتن این راه در حالی انجام شد که قبل از آن کار کاشناسی انجام شده بود و بیش از ۶ ماه کارشناسان کار کرده بودند و نقطه‌نظرات خود را در اختیار دولت قرار داده بودند. دولت هم در قالب سند تحول دولت مردمی به وزرات اقتصاد و دارایی و سازمان خصوصی‌سازی کتبا با امضای آقای رییس‌جمهور ابلاغ شد. با این حال زیرمجموعه دولت توجهی به این سند نکرد و ۱۸۰ درجه خلاف آن سند حرکت کردند. باشگاه‌ها را با راه افزایش سرمایه به بورس بردند و برای هر باشگاهی حدود ۳۷۰ میلیارد تومان پول جمع کردند. این پول‌ها خرد خرد جمع شده بود و بعد صرف امور جاری باشگاه شد. این پول ظرف کمتر از ۶ ماه خرج شده و حالا کسی که خودش عضو کمیته مصارف این دو باشگاه است، تازه دیگران را متهم می‌کند که مدیران فلان کار را کردند. مدیر هم مسوول است اما مدیران سازمان خصوصی‌سازی هم مسوول هستند. آنها عضو مجمع هستند و ترازنامه مالی در مجمع باید تدوین شود.»

مدیرعامل اسبق استقلال افزود: «متاسفانه آقایان بر شیوه غلط پافشاری کردند و الان هم راه خود را پیش می‌روند. باشگاهی که به زمین و زمان بدهکار است و بدهی‌های پنهان به ایرانی و خارجی دارد را چطور واگذار می‌کنند؟ بدهی را که نمی‌شود در بورس تقسیم کرد اما آقایان این کار را کردند. آنهایی که به عنوان دارایی برای باشگاه اعلام شده بود، با مشکل حقوقی مواجه شدند. هرچه در عمل این باتلاق فرو برویم، آینده بدتری خواهیم داشت. من توجه داشتم تشکیلات نظارتی ورود کنند چون نامه‌ای از سوی مدیران سابق این دو باشگاه خطاب به رییس‌جمهور نوشته شده بود و آقای رییس‌جمهور هم از بازرسی پاسخ خواستند. دادستان کل کشور هم نامه‌ای به سازمان خصوصی‌سازی نوشته اما متاسفانه دوستان راه کج و غلط را می‌روند و می‌خواهند سهام این دو باشگاه را به صورت بلوکی واگذار کنند. متاسفانه آقایان خودشان را عقل کل می‌دانند و فکر می‌کنند پرسپولیس و استقلال هم مثل سایر کارخانه‌ها ورشکسته است و می‌توانند این کارخانه را واگذار کنند. آقایان به احساسات جوانان که پشت این باشگاه‌ها وجود دارد، فکر نمی‌کنند. جوانان با این کارها آزرده می‌شوند. این کار می‌تواند برای مملکت یک فاجعه درست کند.» اولیایی در ادامه با بیان اینکه باشگاه‌های استقلال و پرسپولیس از راه‌های فوتبالی درآمدی ندارند، گفت: «یکی از اعتراض‌های ما به نحوه خصوصی‌سازی برای همین است. فیفا ۵ آیتم را برای درآمدزایی به رسمیت شناخته و باشگاه‌های دنیا از این پنج راه درآمد کسب می‌کنند اما هیچ کدام از این پنج راه در ایران اجرایی نیست. ما باید اول این مشکلات را حل کنیم و زمینه درآمدزایی باشگاه‌ها را در اختیارشان انجام بدهیم و بعد آنها را به بورس ببریم تا برای سهامداران خود سود به همراه داشته باشند. ما محل‌های درآمدزایی را در اختیار باشگاه‌ها قرار ندادیم اما هزینه‌ها را روز به روز بیشتر می‌کنیم. مثلا مدیر قبلی باشگاه استقلال هزینه‌های زیادی را انجام داد و سطح هزینه‌ها را بالا بردند. این آسیب زیادی به فوتبال کشور می‌‌زند. الان فاصله زیادی بین تیم‌های لیگ برتری و تیم‌های لیگ یکی ایجاد شده و این موضوع باعث آسیب دیدن روحیه جوانان ما خواهد شد.» او در ادامه درباره اینکه چرا باشگاه‌های استقلال و پرسپولیس برخلاف سند تحول دولت مردمی به صورت پیمان مدیریت واگذار نشدند، گفت: «می‌خواستند خودنمایی کنند؛ قول‌ و قرارهایی که در گروه‌های سیاسی می‌گذارند که ما این کار را می‌کنیم بدون اینکه پشوانه علمی داشته باشد. در سند تحول ۶ ماه کار شد و برنامه خوبی نوشته شد. ما حلقه واسطه دولت و بخش خصوصی را پیمان مدیریت تعریف کردیم. این حلقه واسطه است و هدف نیست. می‌شد باشگاه‌ها را به  پیمان مدیریتی واگذار کرد و بعد از اینکه بدهی‌ها پرداخت شد، باشگاه‌ها واگذار شود. در این روش واگذاری پیش‌بینی کرده بودیم کسانی که می‌خواهند به صورت پیمان مدیریت باشگاه‌ها را در اختیار بگیرند، ضمانت‌های لازم را بدهند تا این دو باشگاه‌ را مدیریت کنند. بعد از این کار می‌شد یک بنگاه سودده یا حداقل بنگاهی که بدهی ندارد. آقایان این موضوع را قبول نکردند و به سند تحول هم اعتنایی نکردند و به یک‌باره فردین‌وار به میانه میدان آمدند و از خودشان پهلوان‌پنبه درست کردند. این کار عواقبی دارد. الان روزگار خوش است اما یقین بدانید سهامداران سر سال سود می‌خواهند. الان که ارزش سهام دو باشگاه سقوط کرده است. یک تفاوت فهم موضوع است که آقایان سهامداری را با هواداری جدا نکرده‌اند. آقایان فکر می‌کنند تمام کسانی که سهام می‌خرند، هوادار هستند و به دنبال سود سهام خود نیستند. اگر بحث سهامداری است که این تعریف خودش را دارد. در بورس کسی سهامداری می‌کند که سود ببرد. هوادار شاید برای باشگاه خود کاری کند و کمک مالی هم بکند اما آقایان هیچ تفکیکی بین هوادار و سهامدار قائل نیستند. با این روند ما در آینده مشکلات فراوانی را پیش روی این دو باشگاه خواهیم دید. یکی از ارکان فرپلی مسابقات این است که یک نفر سهام دو باشگاه را نداشته باشد. الان در بورس شاید کسی سهام دو باشگاه را خریداری کرده است. یعنی یک نفر سهام دو باشگاه را خریده تا سود کند. این خلاف مقرارت فرپلی است، اما نرود میخ آهنین بر سنگ.» اولیایی همچنین گفت: «الان ۱۰ درصد باشگاه واگذار شده و دولت صاحب ۹۰ درصد سهام باشگاه است. برخی ایراداتی به اعضای هیات‌مدیره دو باشگاه مطرح کردند و گفتند که باید کنار بروند. آن اعضای هیات‌مدیره را چه کسی انتخاب کرده بود که حالا باید کنار بروند؟ کسانی که انتخاب کردند خودشان هم باید پاسخ بدهند که مبنای انتخاب اعضای هیات‌مدیره چه بوده است؟ رفاقت؟ دوستی؟ هم‌حزبی بودن؟ آقایان خودشان این اعضا را انتخاب کردند. رییس سازمان خصوصی‌سازی مدیر یک باشگاه را مورد نقد قرار داد، اما چرا نمی‌گویند که چه کسی این اعضا را انتخاب کرده است؟ آقایان مسوول هستند اما نمی‌خواهند پاسخ بدهند. کی‌ بود؟ کی بود؟ من نبودم راه انداخته‌اند. اگر شرایط عادی بود ما توقع داشتیم دادستان کل کشور محکمه تشکیل بدهد تا آقایان بیایند و جواب مردم را بدهند. نباید این گونه باشد که آقایان از یک تریبون استفاده کنند و خودشان را بی‌گناه جلوه بدهند و دیگران را مقصر معرفی کنند. امیدوارم یک دستگاه حقی بیاید و آقایان را محاکمه کند. این تصمیمات آقایان عوارض داشته و بعدها تاثیرات زیادی دارد. این هشدارها را جدی بگیرند. همان طور که قبل از حذف پرسپولیس و استقلال هشدار داده بودیم و جدی نگرفتند، الان هم هشدار می‌دهیم. ادامه این روند در واگذاری پرسپولیس و استقلال برای ما پر هزینه خواهد بود. دستگاه‌هایی که جلوی عدم شفافیت ‌می‌ایستند الان باید ورود کنند.» 

او در ادامه گفت: «آقایان کوچک‌ترین اهلیتی نسبت به ورزش ندارند و هیچ کارشناسی را هم قبول ندارند و خودشان را کارشناس کل می‌دانند. من فکر می‌کنم واگذاری بلوکی انجام نمی‌شود و اگر هم انجام بشود دستوری خواهد بود. یعنی دستور می‌دهند یک شرکت زیرمجموعه وارد شود سهام بلوکی را بخرد. چه سرمایه‌دار و عقل سلیمی است که بدهکاری می‌خرد؟ این باشگاه‌ها بدهی‌های زیادی دارند و محل درآمدهای آنها مشخص نیست. همان طور که گفتم احتمالا یک شرکت دستوری سهام بلوکی را خواهد خرید و فرد دیگری وارد نمی‌شود. اگر قرار باشد اهلیت خریداران بررسی شود هم باید کمیته‌هایی با حضور افراد خوشنام این باشگاه‌ها تشکیل شود و آنها اهلیت‌ها را بررسی کنند. جامعه هواداری تعداد زیادی از این پیشکسوتان را به عنوان پیشکسوت سالم و دلسوز می‌شناسند.» 

عضو کمیته صدور مجوز حرفه‌ای باشگاه‌ها در پاسخ به این سوال که در صورت واگذاری بلوکی سهام سرخابی‌ها آینده این دو باشگاه را چطور ارزیابی می‌کند هم گفت: «بسیار نگرانم چون این موضوع عوارض اجتماعی برای جامعه به بار می‌آورد. عده‌ای می‌آیند سهام می‌خرند تا سود کنند و وقتی سود نکنند مشکلاتی را ایجاد می‌کنند.»