روزگار متفاوت سهام عدالت در ۸ استان کشور

روزنامه خراسان: دیروز اطلاعیه بازگشایی نهمین شرکت استانی سهام عدالت منتشر شد تا به مرور آزادسازی سهام عدالت برای کسانی که روش غیرمستقیم را انتخاب کرده اند نیز به مرحله اجرایی برسد.

دیروز پایگاه اطلاع رسانی بازار سرمایه (سنا) از آغاز معاملات شرکت سرمایه گذاری استانی سهام عدالت استان ایلام با نماد وسیلام از روز سه شنبه ۱۵ مهر خبر دادند. این منابع خبری این شرکت را به عنوان هشتمین شرکت استانی سهام عدالت معرفی کردند که مجوز شروع معاملات گرفته اما بررسی شرکت های فعال فعلی نشان می دهد که هم اکنون هشت شرکت استانی در بورس قابل معامله هستند و شرکت استان ایلام، نهمین نماد خواهد بود.

گفتنی است کسانی که در آزادسازی سهام عدالت خود روش غیرمستقیم را انتخاب کرده اند، با درج این نمادها در بورس و شروع معاملات می توانند ضمن تکمیل فرایند احراز هویت سجام و انتخاب کارگزار ناظر، ۶۰ درصد سهام خود را به فروش برسانند.

اشکال مهم صف های خرید و فروش و قفل شدن نمادها چیست؟

بررسی سابقه هشت شرکت فعال سرمایه گذاری استانی سهام عدالت نشان می دهد که تاکنون حجم معاملات در این نمادها بسیار کم بوده است و اکثر آن ها دچار صف های خرید یا فروش سنگین و حجم معاملات کم هستند.

موضوعی که در ابتدا طبیعی به نظر می رسد چرا که اکثر سهامداران غیرمستقیم علاقه ای به فروش سهام خود ندارند. اما مشکل زمانی ایجاد می شود که صف های خرید فعلی تبدیل به صف فروش شود.

مثلا نماد سهام عدالت استان خراسان جنوبی که به همراه استان های خراسان شمالی و قم به عنوان اولین استان ها سهام عدالت خود را بورسی کردند، بعد از یک دوره رشد اکنون درگیر صف فروش و معاملات آن هم قفل شده است. حال فرض کنید که سهامداران خراسان جنوبی که طی این مدت درگیر احراز هویت سجام و ... بوده‌اند اکنون بخواهند سهام خود را بفروشند، در شرایط فعلی قطعا موفق نخواهند شد!

وضعیت متفاوت سهام عدالت استان‌ها

نمادهای استان خراسان شمالی و قم هم بیش از ارزش ذاتی صف خرید دارد که با پیغام هشدارآمیز روزانه ناظر بازار مواجه می شود. در خصوص نماد استان های مرکزی، اردبیل، زنجان، کرمانشاه و گلستان نیز که قبلا وارد بورس شده اند، به خاطر ابهامات قیمت گذاری و عدم تعیین تکلیف شرکت های غیربورسی و همین طور حجم معاملات اندک، خبری از یک قیمت متعادل نیست.

مثلا در نماد استان زنجان که اوایل مهر بازگشایی شده باید روزانه ۳۵ میلیون سهم معامله شود تا قیمت پایانی تغییر کند اما حجم معاملات در حد ۲۰ تا ۵۰ هزار سهم است که عملا صفر قلمداد می شود.

با این حال به طور کلی وضعیت سهامداران عدالت در روش غیرمستقیم بسیار بهتر از روش مستقیم است اگرچه ابهامات روش غیرمستقیم و اشکالات و انتقادات هم کم نیست.به عنوان مثال بائی، مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری سهام عدالت استان گلستان اواخر شهریور ضمن انتقاد از بازگشایی نماد برخی استان ها بدون طی تشریفات و تصویب صورت های مالی گفت که رشد این نمادها بدون صورت مالی مصوب محل اشکال است.

وی در خصوص تعداد سهامی که به هر یک از سهامداران غیرمستقیم می رسد هم به اعدادی بین ۱۵۰ تا ۲۸۰ هزار سهم اشاره و تصریح کرد که :« البته در این موضوع اختلاف های جدی نیز رؤیت شده که فرایند رسیدگی به آن ها که ممکن است اختلاف چند صد میلیارد ایجاد کرده باشد در دست پیگیری است».به جز این یک ابهام مهم دیگر در آزادسازی به روش غیرمستقیم بحث ۱۳ شرکت غیربورسی پرتفوی سهام عدالت است که معلوم نیست به چه طریقی در اختیار سهامداران غیرمستقیم قرار خواهد گرفت. قرار است سهام آن ۱۳ شرکت در قالب یک هلدینگ وارد بورس شود که فعلا مبهم مانده است.