انتقاد از نظام دستمزد‌ها در تلویزیون

ایلنا نوشت: بهروز مفید با اشاره به بودجه سازمان صداوسیما در سال آینده، افزایش رقم بودجه را با توجه به تورم در کشور ناکافی دانست و گفت که صداوسیما بیش از اندازه فربه شده است.

بهروز مفید (تهیه‌کننده تلویزیون) با اشاره به ارائه لایحه بودجه و رقم بودجه سازمان صداوسیما در سال ۱۴۰۰ گفت: بودجه همیشه یک اصل تعیین‌کننده برای سازمان‌های دولتی است. طبیعی است که در این میان آثار نمایشی تلویزیون نیز باید نسبت به تولیدات آثار خود شرایطی را فراهم کنند که متناسب با بودجه سازمان بتوانند به تولید ادامه دهند. اما موضوعاتی فراتر از رویه سریال‌سازی در سازمان باعث شده دستمزدها به خصوص در حوزه بازیگری یک رشد نامعقولی پیدا کند. الان سازمان صداوسیما با افزایش بودجه برای سال آینده روبرو است اما اگر این افزایش بودجه مدیریت نشود باعث می‌شود بازیگری که مثلا الان توقع دارد ماهانه ۳۰۰ میلیون تومان دریافت کند، در سال آینده قیمت را بالاتر می‌برد.

وی در ادامه افزود: اگر بودجه‌های مناسبی در اختیار بخش نمایشی تلویزیون قرار بگیرد می‌توان شاهد ساخت آثار فاخر بود. اما این به معنی این نیست که حتما این اتفاق خواهد افتاد. یعنی معتقدم در کنار اختصاص بودجه باید بحث مدیریت هزینه را هم به صورت جدی در دستور کار قرار داد. اگر بنا باشد افزایش بودجه باعث افزایش بی‌رویه دستمزدها شود که به نظرم اتفاق خوبی نمی‌افتد و همین مسیری که تا الان رفتیم را باز هم طی می‌کنیم. اما اگر افزایش بودجه به معنی این باشد که تولید آثار فاخر و بهتری در تلویزیون رقم بخورد که منجر به جذب مخاطب شود می‌تواند نقطه قوت باشد.

مفید که سابقه مدیریت شبکه ۵ تلویزیون را دارد با اشاره به هزینه‌های جاری در مدیریت سازمان صداوسیما و مدیریت هزینه‌های پرسنل و دستمزدهای ثابت گفت: متاسفانه موضوع افزایش پرسنل رسمی سازمان خیلی بسط پیدا کرده و منطقی هم نیست. بحث‌های نمایشی تقریبا اغلب بیرون از سازمان ساخته می‌شود. یعنی بودجه نمایشی کاملا مستقل از هزینه‌های داخل سازمان است، اما سازمان صداوسیما بیش از اندازه فربه شده و این موضوع اذیت کننده است.

وی در ادامه گفت: البته در حال حاضر دیگر نمی‌توان به فکر چابک‌سازی سازمان افتاد. چون وقتی ساز و کاری برای استخدام ایجاد می‌شود و عده‌ای مشغول به کار می‌شوند دیگر نمی‌توان آن‌ها را از کار بیکار کرد. بالاخره پرسنل سازمان هم دارند از این راه زندگی می‌کنند و این کار راحتی نیست که بگوییم مثلا ۳ هزار نفر را تعدیل می‌کنم. الان در جایی ایستاده‌ایم که می‌گوییم‌ ای کاش این اتفاق نمی‌افتاد و این میزان نیرو جذب سازمان نمی‌شد. اما الان در شرایط فعلی کشور و مشکلات اقتصادی که وجود دارد نمی‌توان یک شبه تصمیم گرفت که سازمان را چابک‌سازی کرد. معنی چابک‌سازی این است که باید ۳-۴ هزار نفر را تعدیل کرد که عملا شدنی نیست. مفید با بیان اینکه تلویزیون باید به سمت تعامل با بخش خصوصی برود، گفت: در حال حاضر بهترین راهکار برای صداوسیما مدیریت بهینه در هزینه‌ها است.

باید تعامل تلویزیون با بخش خصوصی بیشتر شود و بسیاری از تولیدات خود را برون‌سپاری کند. تلویزیون باید به سمت بازار رقابتی در تولیدات برود. متاسفانه ما در کشور صنعت فیلمسازی نداریم. در ساز و کار صنعتی رقابت وجود دارد و در شکل فعلی در ایران سازمان صداوسیما پول می‌دهد و برنامه تولید می‌کند. برخلاف دیگر کشورها مثل ترکیه که این صنعت شکل گرفته است و تهیه‌کننده‌ها می‌دانند باید در بازار رقابت محصول خود را عرضه کنند و برایش مشتری پیدا کند، برای همین در تولید آثار هم سعی می‌کند با کمترین هزینه و بهینه‌ترین شکل فیلم را بسازد.

وی افزود: حتی در نمایش خانگی که تولیدات سریال شکل گرفته است به لحاظ فرهنگی دچار بحران است. برای اینکه سازندگان سریال در نمایش خانگی می‌خواهند جذب مخاطب بکنند ولی با برخی معیارهای فرهنگی و عرفی جامعه سازگار نیست. تلویزیون هم با این نگاه نمی‌تواند با بخش خصوصی کار کند. بخش خصوصی اگر بخواهد در تلویزیون کار کند ذائقه و نگاه خودش را دارد که با متن فرهنگی ما نزدیک نیست. در شرایط فعلی هم تلویزیون به دلیل نداشتن تعامل با بخش خصوصی با همان فرمول جلو می‌رود که نتیجه‌اش فربه شدن سیستم کار و ازدیاد پرسنل است که یکی از چالش‌های جدی برای سازمان به حساب می‌آید.