علت سنگ کلیه در کودکان چیست و چه علائمی دارد؟

سلامت‌نیوز نوشت: بیشتر مردم سنگ کلیه را یک بیماری فقط برای بزرگسالان می دانند، اما شما می توانید در هر سنی به سنگ کلیه مبتلا شوید.

سنگ کلیه یک ماده سنگ ریزه است که در صورت بالا بودن سطح مواد معدنی ادرار در کلیه کودک ایجاد می شود. سنگ کلیه در کودکان باید توسط یک پزشک درمان شود.

کریگ اندرو پیترز، M.D.، مدیر بخش اورولوژی کودکان در سلامت کودکان و پروفسور UT Southwestern، می گوید که سابقه خانوادگی سنگ کلیه احتمال ابتلا به آن را افزایش می دهد. دکتر پیترز می گوید: «سنگ کلیه غیرمعمول نیست و از هر ۱۰ نفر یک نفر را مبتلا می کند. زمانی که مواد تشکیل می‌شوند و در ادرار حل نمی‌شوند، کریستال‌های جامد که تشکیل سنگ می‌دهند، می‌توانند ایجاد شوند. سنگ کلیه حاوی مواد معدنی مانند کلسیم است.

علائم سنگ کلیه در کودک

سنگ های کوچک کلیه در کودک می توانند بدون ایجاد هیچ علامتی از دستگاه ادراری عبور کنند. اگر کودک شما سنگ کلیه بزرگتر داشته باشد ممکن است این موارد را تجربه کند:

• درد شدید در پشت، پهلو، پایین شکم یا کشاله ران
• خون در ادرار
• میل مکرر به ادرار کردن
• درد هنگام ادرار کردن
• ادرار کدر یا بدبو
• تهوع و استفراغ
• تب و لرز
• تحریک پذیری

آیا فرزند شما سنگ کلیه دارد؟

اگر فکر می کنید فرزندتان سنگ کلیه دارد، با یک پزشک مشورت کنید. متخصص اطفال یا اورولوژیست اطفال شما علائم سنگ کلیه و سابقه پزشکی کودک شما را ارزیابی می کند، یک معاینه فیزیکی انجام می دهد و آزمایشاتی را برای تشخیص سنگ کلیه در دوران کودکی و پیدا کردن علت آن دستور می دهد.

دکتر پیترز می‌گوید: «تست‌های تصویربرداری اندازه، محل و مقدار سنگ‌های فرزندتان را به ما می‌گویند. اشعه ایکس شکم می تواند محل سنگ را در کلیه ها یا حالب ها مشخص کند. سونوگرافی مثانه (RBUS) به ما کمک می کند سنگ و علائم انسداد را پیدا کنیم. اگر این آزمایش‌ها اطلاعات مورد نیاز را به ما نگویند، می‌توانیم سی تی اسکن شکم یا لگن را انجام دهیم.»

درمان سنگ کلیه کودک

اگر کودک شما مایعات اضافی بنوشد سنگ ممکن است دفع شود. درمان پزشکی (MET) تکنیکی است که در آن پزشک دارویی مانند تامسولوسین را برای افزایش شانس دفع سنگ تجویز می کند. اگر کودک شما درد زیادی دارد یا سنگ بزرگ است، ممکن است لازم باشد آن را جدا کرده یا به قطعات کوچکتر تقسیم کند. جراحی برای سنگ کلیه کودکان در موارد زیر ضروری است:

• سنگ کلیه در عرض ۱۵ روز دفع نمی شود، تب ایجاد می شود یا درد دائمی وجود دارد
• سنگ کلیه بزرگتر از آن است که به طور طبیعی دفع شود
• جریان ادرار مسدود شده است
• عفونت ادراری مداوم وجود دارد
• خونریزی مداوم یا آسیب کلیه وجود دارد
• رادیوگرافی بعدی نشان می دهد که سنگ کلیه کودک بزرگتر شده است

روش های شکستن سنگ کلیه دوران کودکی عبارتند از:

• لیتوتریپسی برون بدنی: این روش در یک محیط سرپایی انجام می شود و از ابزاری برای شکستن سنگ کلیه کودک به قطعات کوچکی استفاده می کند که می توانند به طور طبیعی دفع شوند. این روش شامل قرار دادن هیچ ابزاری در بدن نیست، بلکه به تمرکز موج ضربه ای به سنگ بستگی دارد.
• نفروستولیتوتومی از راه پوست (PCNL): در این روش از سوزنی که از طریق پوست وارد کلیه می شود و ابزار جراحی مخصوصی برای برداشتن سنگ کلیه در کودکان استفاده می شود. بستری شدن در بیمارستان لازم است و بهبودی عموماً ظرف دو هفته است.
• اورتروسکوپی: در این روش، یک تلسکوپ فیبر نوری (اورتروسکوپ) از مجرای ادرار و مثانه به سنگ کلیه کودک می گذرد. با استفاده از لیزر سنگ کلیه را از بین می برد یا می شکند. در یک محیط سرپایی انجام می شود.

دکتر پیترز می‌گوید: «در مرکز جامع سنگ سلامت کودکان، گزینه‌های درمانی برای سنگ کلیه کودکان شامل روش‌های پیشرفته‌ای مانند جراحی با کمک روباتیک (لاپاراسکوپی) و تکنیک‌های کم تهاجمی (MIS) برای تسریع بهبودی کودک شما است.

چرا بچه ها سنگ کلیه می گیرند؟

علاوه بر سابقه پزشکی خانواده شما، عوامل خطر برای سنگ کلیه در کودکان عبارتند از:

• کم آبی بدن: اگر کودک شما در طول روز به اندازه کافی نوشیدنی نمی‌نوشد، مایعات کمتری برای حل کردن کریستال‌ها در ادرار وجود دارد.
• رژیم غذایی: پروتئین حیوانی، نمک یا اگزالات بیش از حد (که در سبزیجات برگدار، چای، آجیل مانند بادام، بادام هندی و بادام زمینی یا شکلات یافت می شود) می تواند باعث عدم تعادل مواد معدنی شود که احتمال تشکیل سنگ کلیه کودکان را افزایش می دهد.

دکتر پیترز می‌گوید: «ممکن است شگفت‌انگیز به نظر برسد، اما، بله، اسفناج زیاد می‌تواند بسیار خوب باشد.

آیا می توان از سنگ کلیه در دوران کودکی پیشگیری کرد؟

برای جلوگیری از سنگ کلیه در کودکان، روی هیدراتاسیون مناسب و یک رژیم غذایی متعادل تمرکز کنید. شما می توانید با تغییرات ساده رژیم غذایی به سلامت آنها کمک کنید، از جمله:

• نوشیدن آب بیشتر
• کاهش مصرف نمک
• نوشیدن نوشیدنی هایی با اسید سیتریک طبیعی
• پرهیز از غذاهای غنی از اگزالات