عواقب کرونا تمامی ندارند: نوبت آلزایمر زودرس رسید!

گجت نیوز: طبق یک تحقیق جدید، به نظر می‌رسد ویروس کرونا عواقب دیگری نیز دارد و ارتباطی بین آن و آلزایمر زودرس وجود دارد.

مطالعه‌ای جدید نشان می‌دهد که عفونت با ویروس کرونا صرف نظر از خطر ابتلا به عارضه طولانی‌مدت کووید، می‌تواند به طور قابل توجهی خطر افزایش سطح پروتئین‌های مغزی مرتبط با بیماری آلزایمر زودرس را افزایش دهد.

ارتباط کرونا با بیماری آلزایمر زودرس

محققان دریافتند که تأثیر  ویروس کرونا بر افزایش سطح پروتئین‌های آمیلوئید بتا معادل حدود ۴ سال پیری طبیعی است. این تأثیر در افرادی که به دلیل شدت بیماری در بیمارستان بستری شده‌اند یا دارای عوامل خطر دیگری مانند فشار خون بالا بوده‌اند، به مراتب بیشتر مشاهده شده است.

به گفته محققان، مبتلایان به کووید-۱۹، حتی در موارد خفیف یا متوسط، بیشتر از دیگران در معرض تجمع پروتئین‌های آمیلوئید بتا در مغز قرار دارند. این پروتئین‌ها به عنوان یکی از عوامل اصلی ایجادکننده بیماری آلزایمر شناخته شده‌اند.

با وجود یافته‌های جالب این پژوهش، نکات مهمی وجود دارد که باید مد نظر قرار داد. این مطالعه از نوع مشاهده‌ای است و حتی اگر ویروس کرونا خطر افزایش این نشانگرهای زیستی را بالا ببرد، نمی‌توانیم با اطمینان بگوییم که این اثر خاص ویروس SARS-CoV-2 است یا سایر عوامل بیماری‌زا مانند آنفلوآنزا نیز می‌توانند تأثیر مشابهی داشته باشند.

نویسندگان مطالعه نیز اذعان دارند که نشانگرهای زیستی خونی که در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفته‌اند، نسبتا جدید هستند و هنوز به عنوان ابزارهای تشخیصی بالینی به طور کامل پذیرفته نشده‌اند. با این حال، با توجه به تأثیرات مخرب بیماری آلزایمر و ناشناخته بودن بسیاری از جنبه‌های آن، چنین سرنخ‌هایی می‌توانند گام مهمی در جهت درک بهتر این بیماری باشند.

طبق یافته‌های قبلی علم پزشکی که حاکی از ارتباط برخی عفونت‌ها با افزایش خطر ابتلا به آلزایمر در گروهی از افراد است، یوجین داف، متخصص علوم اعصاب در امپریال کالج لندن، نتایج جدیدی را مطرح کرده است.

کرونا آلزایمر زودرس

داف می‌گوید:

تحقیقات ما نشان می‌دهد که کووید-۱۹ ممکن است تغییراتی را در مغز ایجاد کند که زمینه‌ساز بیماری‌های عصبی باشند. ما گمان می‌کنیم این تغییرات به دلیل التهاب ناشی از عفونت به وجود می‌آیند، اما مکانیسم دقیق تأثیر این التهاب بر مغز و تغییرات پروتئین آمیلوئید هنوز به طور کامل شناخته نشده است.

وی با تأکید بر این نکته که نمی‌توان به طور قطعی گفت که ابتلا به ویروس کرونا به طور مستقیم باعث ایجاد این تغییرات می‌شود، افزود: «همچنین نمی‌توانیم مشخص کنیم که شدت عفونت کرونا تا چه اندازه بر افزایش خطر ابتلا به این بیماری‌ها تأثیرگذار است.»

آلزایمر، یک بیماری عصبی پیچیده و پیش‌رونده است که به تدریج توانایی‌های شناختی و حافظه افراد را تحلیل می‌برد. این بیماری شایع‌ترین نوع زوال عقل محسوب می‌شود و طبق آمار سازمان جهانی بهداشت، بیش از ۵۵ میلیون نفر در سراسر جهان به آن مبتلا هستند.

بر اساس برآوردهای سازمان جهانی بهداشت، سالانه حدود ۱۰ میلیون مورد جدید زوال عقل در جهان تشخیص داده می‌شود و تخمین زده می‌شود که حدود دو سوم از این موارد مربوط به بیماری آلزایمر باشد.

آزمایش خون تشخیص آلزایمر

بیماری آلزایمر همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. پژوهشگران تاکنون توجه زیادی به پلاک‌های آمیلوئید بتا معطوف کرده‌اند، اما نقش دقیق این پلاک‌ها و اینکه آیا عامل ایجاد این بیماری هستند یا محصولی از آن، هنوز مشخص نیست.

پروتئین‌های آمیلوئید بتا به طور طبیعی در بدن وجود دارند و وظایف متعددی را بر عهده دارند. مشکل زمانی آغاز می‌شود که این پروتئین‌ها به صورت پلاک در مغز تجمع کنند. این پلاک‌ها ارتباط بسیار نزدیکی با بیماری آلزایمر دارند. اگرچه نقش دقیق آن‌ها هنوز به طور کامل شناخته نشده است.

تیم تحقیق، داده‌های سلامت ۱۲۵۲ فرد شرکت‌کننده را که در بازه سنی ۴۶ تا ۸۰ سال قرار داشتند، به دقت مورد بررسی قرار دادند. محققان، نشانگرهای زیستی افراد بهبود‌یافته از کرونا را با نشانگرهای افرادی که ویژگی‌های مشابهی داشتند اما هیچ سابقه‌ای از عفونت کرونا نداشتند، مقایسه کردند.

نتایج این پژوهش نشان داد که افرادی که قبلاً به کرونا مبتلا شده بودند، احتمال بیشتری دارد که تغییراتی خاص در پروتئین‌های خون خود تجربه کنند. مطالعات پیشین نشان داده‌اند که این تغییرات پروتئینی با تجمع پروتئین آمیلوئید بتا در مغز، که یکی از ویژگی‌های بیماری آلزایمر است، ارتباط  دارد.