آخرین آمار تخلف‌های نمایشگاه کتاب

خبرگزاری ایسنا: رئیس کمیته نظارت و ارزیابی بیست و نهمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران با ارائه آخرین آمار از تخلف‌های نمایشگاه گفت: بازرس‌ها اتفاقات را کنترل می‌کنند، و چنانچه اخطارها مورد توجه قرار نگیرد با تخلف‌ها برخورد می‌شود.

همایون امیرزاده در آخرین نشست خود در نمایشگاه کتاب در شهر آفتاب که با حضور محمدرضا توکل صدیقی مدیر کمیته ناشران داخلی همراه بود درباره تخلفات این دوره بیان کرد: نمایشگاه فضایی است که نمای کاملی از نشر کشور ارائه می‌دهد. برخورد با تخلفات باعث می‌شود نمایه‌سازی درستی از این رخداد صورت گیرد. منطقی است که نظارت‌ها به سالم‌سازی جریان کمک می‌کند. این رویداد فرهنگی منحصربه فرد نمی‌تواند از مولفه‌های مهم و قابل اعتنا مستثنی باشد.

او درباره شکل نظارت‌ها اظهار کرد: نظارت‌ها به صورت شکلی و محتوایی صورت می‌گیرد. امسال خوشبختانه شاهد شکل منطقی ارتباط بین تشکل‌های نشر با نمایشگاه بودیم. آرایی که تا امروز صادر و تمام گزارش‌هایی که به هیأت نظارت ارائه شده تعاملی تعریف‌شده بین کمیته داخلی، بین‌الملل و کمیته نظارت را نشان داده است.

رئیس کمیته نظارت و ارزیابی بیست و نهمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران با بیان اینکه همکاری‌ها بسیار مفید و کم‌حاشیه بود، گفت: قبل از اینکه پرونده‌ای طرح شود تذکر شفاهی می‌دادیم. پس از دو ساعت این تذکر شفاهی به تذکر کتبی بدل می‌شد. چنانچه خطای مورد توجه رفع نشده بود پرونده به چرخه رسیدگی می‌رسید. در هیأت بررسی از اعضای تشکل‌های نشر و متولیان دولتی حضور دارند.

او ادامه داد: هدف از نظارت صیانت از حقوق نشر است، اما باید بپذیریم فضای پرکشش اقتصادی برخی از سوداگران فرصت‌طلب را به خود جلب می‌کند. این افراد دقیقا همان کسانی هستند که باعث اختلال در روند نمایشگاه می‌شوند. اگر این امر نظارت و ارزیابی به درستی انجام بگیرد برای سالم‌سازی فضا موثر خواهد بود.

رئیس کمیته نظارت و ارزیابی بیست و نهمین نمایشگاه کتاب با بیان اینکه آرای امسال به جریان سالم‌سازی نشر در سال آینده کمک می‌کند، بیان کرد: نقد کردن بن‌ها محوری‌ترین کار مورد توجه ما بود. هر ساله رقمی برای حمایت از نشر و مصرف‌کنندگان اختصاص داده می‌شود. در همین راستا بن‌های کتاب در نمایشگاه کتاب تهران و نمایشگاه‌های استانی کتاب به عنوان یارانه اختصاص داده شده است.

او با تأکید بر وجود برخی مشکلات بن‌ها گفت:‌ البته مشکلاتی در این حوزه وجود دارد. به عنوان نمونه از پنج میلیون دانشجو تنها ۳۰۰ هزار دانشجو در طول نمایشگاه مورد حمایت قرار می‌گیرند. ما پیگیر تقویت این اعتبار هستیم. اما اگر این اعتبارات حداقلی صرف نشر نشود مشکلات بعدی را به دنبال خواهد داشت. هیأت نظارتی با حساسیت مسیر بن‌ها را دنبال کرد و تا ساعت ۹ شب آخرین روز نمایشگاه مانیتورینگ یارانه‌ها مورد توجه خواهد بود.

محمدرضا توکل‌صدیقی مدیر کمیته ناشران داخلی نیز درباره فعالیت‌های این کمیته گفت: هر رویدادی باید با اهدافی برگزار شود. اگر نظم وجود نداشته باشد مشکلات بعدی را به دنبال خواهد داشت. این نمایشگاه کارکردهای مختلفی دارد. یکی از آن‌ کارکردها این است که ناشرانی که کتاب تولید می‌کنند در معرض دید قرار بگیرند و مسئولان با بضاعت نشر مواجه شوند و از کمیت و کیفیت آن مطلع شوند.

او ادامه داد: ما سعی کردیم افرادی را که برای کسب سود در نمایشگاه حاضر می‌شوند یا از طریق کتاب‌سازی و اجازه غرفه‌ها به غیر سود دریافت می‌کنند، پیدا کنیم. نباید غرفه‌ها به کتاب‌فروشی تبدیل شوند. از سال گذشته توجه بیشتری توسط وزارت ارشاد به این مشکلات شد و با کسانی که از ضوابط تخطی می‌کنند برخورد شده است. برای اینکه این مشکلات حل شود مراحلی را طی می‌کنیم تا غرفه‌داران متخطی روش کار خود را اصلاح کنند.

توکل‌صدیقی همچنین اظهار کرد: روند مرحله‌ای اخطار کمیته نظارت باعث می‌شد برخی غرفه‌داران که پندپذیرتر بودند خودشان را اصلاح کنند. در این دوره فراتر از ۵۰۰ گزارش به ما رسید که تنها ۱۸۰ مورد آن به اخطار کتبی منجر شد. از این تعداد نیز تنها ۳۱ غرفه تعطیل شده است. امسال سریع به سمت بستن غرفه‌ها نرفتیم زیرا قصد اصلاح نمایشگاه را داشتیم. این نکته قابل ذکر است که از گزارش‌های ثبت‌شده در ثبت نام سال آینده استفاده خواهیم کرد.

او درباره بن‌ها نیز اظهار کرد:‌ بن‌ها یارانه‌ای است که توسط وزارت ارشاد به دست مصرف‌کننده داده می‌شود. اگر قرار باشد بن‌ها به پول نقد تبدیل شوند عمل مجرمانه صورت گرفته است.

به گزارش ایسنا، همایون امیرزاده نیز درباره نحوه پیگیری بن‌ها گفت: ما از دو طریق سیستم نرم‌افزاری و فیزیکی نحوه نقد شدن بن‌ها را رصد می‌کنیم. در طول این ۱۰ روز سیستم نظارت مستقیم به راحتی در زمان نقد کردن بن‌ها در محل حاضر شده و فعل مجرمانه را کشف کرده است.

او درباره نحوه کار سیستم‌های نرم‌افزاری بیان کرد:‌ در حالی که در زمان نزدیک به سه دقیقه ۵۰ کارت مشخص از طریق یک دستگاه کارت‌خوان نقد شود مشخص است که این فرد قصد نقد کردن کارت‌ها را دارد. از دیگر سو زمانی که بن‌کارت دانش‌آموزی در غرفه‌ای که کتاب‌های فوق تخصصی می‌فروشد، نقد شود احتمال خطا می‌رود.

رئیس کمیته نظارت و ارزیابی بیست و نهمین نمایشگاه کتاب تهران درباره گزارش‌های بررسی‌شده در این کمیته شرح داد: مجموعا ۵۰۰ گزارش به ما رسیده و ۸۵ رأی صادر شده است. مصادیق این رأی‌ها مربوط به فروش آثار سایر ناشران و ارائه کالاهای غیرکتاب، فروش کتاب‌های افست بدون مجوز، نقد کردن بن خرید، عدم رعایت شئونات اسلامی و واگذاری غرفه به غیر است که ۶۴ مورد از این رأی‌ها محرومیت ناشر در سال آینده و نمایشگاه‌های استانی را به همراه دارد. همچنین این غرفه‌ها تا پایان بیست و نهممین نمایشگاه کتاب تعطیل خواهند بود.

او افزود: همچین شش مورد از این محرومیت‌ها به علت نقد کردن بن صورت گرفته است که از طریق مراجع ذی‌ربط کار آن‌ها تعقیب خواهد شد.

همچنین توکل‌صدیقی در پاسخ به سوال خبرنگاری مبنی بر اینکه امکان ورود ناشران غیر چطور صورت گرفته است شرح داد: فرایند ثبت نام بسیار حساس است. اگر مولفه‌های کمی را برای اختصاص غرفه‌ها مد نظر قرار بدهیم حقوق برخی از ناشران تضعیف خواهد شد. به عنوان مثال عدد ۳۵ کتاب اگر مد نظر قرار بگیرد ناشرانی که کارهای کیفی مانند فرهنگنامه تولید می‌کنند از لیست حذف خواهند شد.نمی‌توان گفت ناشرانی که حائز این شرط نیستند باید با قطعیت کنار گذاشته شوند.

او ادامه داد: مشکلات نشر زیرساختی است و با محدود کردن ناشران مشکلی حل نمی‌شود. میزان نقش و دخالت دولت، کپی‌رایت، تزریق یارانه و... مشکلات زیرساختی نشر است. باید به این مشکلات پرداخت. نمایشگاه فرصتی است تا بیماری‌های نشر را تشخیص دهیم و آسیب‌شناسی کنیم. خوشبختانه در این دولت، تشکل‌های دولتی با اتحادیه ناشران و صنف ناشران ارتباط بهتری دارند.

امیرزاده نیز به این مطلب اضافه کرد: فشردگی اقتصادی نشر در زمان نمایشگاه تنظیم مولفه‌ها را کمی سخت می‌کند. ما معتقدیم نباید این فشردگی در ۱۰ روز صورت بگیرد. اگر این فشردگی وجود نداشته باشد بخشی از تخلف‌ها کمتر خواهد شد. به همین علت دو طرح عیدانه کتاب و کتاب‌فروشی به وسعت ایران اجرا شد که توانستیم کمی از این انباشت را کم کنیم.

رئیس کمیته نظارت و ارزیابی بیست و نهمین نمایشگاه کتاب تهران همچنین بیان کرد: بیشتر تخلف‌های محتوایی مربوط به بخش بین‌الملل بود که درباره آن‌ها اقدامات لازم انجام شد و کتاب‌هایی که خارج از قاعده وارد نمایشگاه شدند مورد توجه قرار گرفتند. البته موارد جزئی بود.

بیست و نهمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران تا ۲۵ اردیبهشت در شهر آفتاب در حال برگزاری است.