پس‌ لرزه ترامپی در بورس تهران

افزایش نرخ تنزیل بازار سهام در کوتاه‌مدت

تصمیمات ترامپ اقتصاد‌محور است

حسین ایزدی، مدیرعامل کارگزاری اطمینان سهم: پیش از این نیز به دلیل نگرانی‌هایی که از سیاست‌های رئیس‌جمهوری آینده آمریکا بر اجرایی شدن برجام به گوش می‌رسید، انتظار می‌رفت نتیجه این انتخابات بر بورس و دیگر بازارهای مالی ایران تاثیر بگذارد. تاثیری که روز گذشته به واسطه یک شوک موقتی به افت بیش از ۱۴۰۰ واحدی نماگر این بازار انجامید. بسیاری از کارشناسان سیاسی کشور از تقابل سیاست‌های حزب جمهوری‌خواه با ایران سخن می‌گویند. این در حالی است که به نظر می‌رسد با توجه به چهره اقتصادی دونالد ترامپ شاهد اخذ تصمیمات اقتصادمحوری باشیم. تصمیماتی که هم بر اقتصاد آمریکا و هم اقتصاد جهان تاثیرات مثبتی بر جا خواهد گذاشت. حتی ممکن است تمامی بندهای برجام نیز به مرحله اجرا گذاشته شود. همانگونه که رئیس سازمان بورس نیز تاکید کرد شوک انتخاب ترامپ به ریاست جمهوری آمریکا یک جریان کوتاه‌مدت بوده و در بلندمدت دوام چندانی نخواهد داشت. در نتیجه به نظر می‌رسد روز شنبه بازار از روند فعلی خارج شده و نگاه معقول‌تری به خو د خواهد گرفت.

بازار متعادل خواهد شد

مهرزاد منتظری، مدیر تحلیل کارگزاری اقتصاد بیدار: ریزش شدید بازار دیروز بیشتر تحت‌تاثیر رفتار هیجانی سرمایه‌گذاران به‌دلیل عدم تحقق پیش‌بینی‌های انتخابات آمریکا رخ داد. این امر سبب شد تا معامله‌گران در ساعات ابتدایی بازار به فروش سهام خود در اکثر صنایع اقدام کنند. البته در پایان معاملات از شدت فروش کاسته شد و حتی برخی نمادها تا مرز تشکیل صف خرید نیز پیشروی کردند. این امر نوید بازاری متعادل در ابتدای هفته آینده را می‌دهد. در مورد اثرات بلند‌مدت این انتخاب بر بورس تهران باید گفت با توجه به روی کار آمدن گروه جدید سیاسی در آمریکا تا زمان مشخص شدن موضع آنها درخصوص اجرای برجام و دیگر مسائل، باید منتظر ماند. امری که تاثیر آن در میان مدت آشکار خواهد شد و اقتصاد ایران و به‌طور خاص بورس تهران را تحت تاثیر قرار خواهد داد

با این همه این موضوع در کوتاه‌مدت و تا حدود ۴ ماه آینده تهدید یا امتیاز خاصی برای بازار نخواهد بود. موج دیروز نیز یک موج کوتاه‌مدت بود که اثر خود را بر جای گذاشت و با توجه به مولفه‌های مثبتی که در بازار وجود دارد، از روز شنبه بورس به حالت تعادلی باز‌خواهد گشت. مولفه‌های مثبت این بازار از دید جهانی را می‌توان در رشد قیمت بازارهای کالایی دانست. بررسی روند بازارهای جهانی در دو هفته گذشته نشان از رشد و صعود قیمت کالاها از قبیل سنگ‌آهن و فولاد دارد. امری که به رشد بنیادی سهام این گروه که حجم بالایی نیز در بورس دارند، منجر شده است. پیش‌بینی می‌شود این روند صعودی همچنان ادامه‌دار باشد و کارشناسان معتقدند که این کالاها و به تبع آن سهام مرتبط به این صنایع از لحاظ بنیادی ارزشمند است. این موضوع تداوم روند صعودی را در پی خواهد داشت. در بررسی مولفه‌های مثبت داخلی نیز پیش‌بینی می‌شود که گزارش‌های ۹ماهه مطلوبی در انتظار شرکت‌ها باشد. برآیند این عوامل حفظ شاخص بورس در محدوده ۷۸هزار واحد طی یکی دو ماه آینده را به دنبال خواهد داشت.

بررسی زمانی ۳ گانه بازار

ولید هلالات، تحلیلگر بازار سهام: شاخص هم وزن طی ۱۰ روز اخیر نتوانست قله جدیدی را فتح کند و با توجه به یک دوره رشد (از ۲۵مهر تا ۸ آبان) تا حدودی مستعد یک اصلاح یا حداقل عدم رشد بیشتر بود. روز سه‌شنبه بازار با فرض پیروزی هیلاری کلینتون اقدام به خرید‌هایی کرد و شاخص هم‌وزن از سقف ۸آبان ماه عبور کرد اما شوک انتخاب ترامپ باعث شد تا بازار ایران با فشار فروش بالایی مواجه شود. در ۳ بخش زمانی می‌توانیم رویداد اخیر را مورد بحث قرار دهیم: تا روز سه‌شنبه کلیه نظرسنجی‌ها و پیش‌بینی‌ها حکایت از پیروزی هیلاری کلینتون داشت، بنابراین بر همان اساس شاخص دلار تقویت شده بود و قیمت اونس طلا نیز حرکت خاصی در جهت مثبت نداشت، بورس‌های جهانی متعادل بود و شاخص بورس تهران نیز مثبت به کار خود پایان داد. در گام دوم خبر پیشتازی ترامپ باعث شوک به بازارها شد و در واقع نه‌تنها بازار ایران که بازار سهام بسیاری از کشورها و همچنین اونس و بازارهای کالایی دچار نوسانات بسیار شدید شدند. این نوسانات گاه متضاد هم عمل کردند به شکلی که در کنار تضعیف شاخص دلار، بازار کالایی هم شدیدا منفی بود.

گام سوم و نهایی اعلام قطعی پیروزی ترامپ و سخنرانی وی بود. همانطور که از یک سیاست مدار برنده توقع داشتیم، وی سخنانی بسیار متفاوت از آنچه پیشتر گفته بود بر زبان آورد. سخنان وی بسیار صریح بود و پیام صلح و آشتی داشت بنابراین رفتار بازارهای جهانی معکوس شد به شکلی که قیمت فلز مس به‌عنوان نمونه از ۵۱۱۵ دلار به ۵۴۴۰ دلار رشد کرد و یا شاخص دلار در محدوده ۵/ ۹۴ واحد به ۹۶واحد رشد و اونس طلا نیز از ۱۳۴۰ دلار به زیر ۱۳۰۰ دلار بازگشت و شاخص بورس کشورهای اروپایی، هند و ... نیز که شدیدا منفی بودند به حالت متعادل بازگشتند. بازار سهام کشور نیز تقریبا رفتار مشابهی داشت؛ ابتدا با صفوف فروش سنگین کار خود را آغاز کرد. در گام دوم سهم‌هایی که نسبت قیمت به درآمد خوبی داشتند، شاهد برچیده شدن صف‌های فروش بودند و در نهایت شرکت‌هایی که ریسک‌های سیاسی بر آنها وزن بیشتری دارد با موج جدیدی از تقاضا همراه شدند و معاملات آنها به تعادل رسید. اگر هیجانات را کنار بگذاریم و از حرف‌های پوپولیستی ترامپ بگذریم و به تفکرات اقتصادی او وزن بیشتر بدهیم خواهیم دید که انتخاب او به‌صورت غیرمستقیم بر شرکت‌های بزرگ ایرانی تاثیر مثبت دارد.

ترامپ برای پیشبرد طرح‌های خود، افزایش بدهی‌های آمریکا را مطرح می‌کند بنابراین به دنبال کاهش یا حداقل ثبات نرخ بهره خواهد بود و همین‌ عوامل منجر به عدم رشد شاخص دلار و یا احتمالا تضعیف آن خواهد شد. تضعیف شاخص دلار به سرعت منجر به رشد بازارهای کالایی و نفت می‌شود. بورس تهران که در آن شرکت‌های فلزی، معدنی و پتروپالایشی وزن با اهمیت دارند از چنین رویدادی استقبال می‌کند. به واقع آنچه دیروز در بازار کالایی اتفاق افتاد آنقدر مثبت بود که اگر در یک روز عادی بسر می‌بردیم قطعا نیمی از بورس را با صف خرید همراه می‌کرد. از اوره کشاورزی تا فولاد و مس همگی افزایش قیمت‌ را شاهد بودند و با توجه به وزن این گروه‌ها، قطعا بازار هم شرایط خوبی را در روزهای بعدی سپری می‌کند.

درخصوص بازار هفته پیش‌رو، انتظار می‌رود روند معاملات از روز شنبه، ۲۲ آبان ماه بر اساس واقعیات اقتصادی دنبال شود و سطح هیجانات فروکش کند، بنابراین بازار شنبه کاملا بر‌اساس تحولات قیمت در سطح جهانی و سودآوری شرکت‌ها تصمیم‌گیری خواهد کرد. بسیاری از شرکت‌هایی که در بازار چهارشنبه در حداکثر منفی معامله شدند، قطعا فرصت خرید بوده‌اند و بازار در هفته جاری قیمت‌ها را به سطح قبل از ریزش بازمی‌گرداند. بر همین اساس با فروکش شدن روند نزولی و هیجان فروش، بورس ایران نیز از روز معاملاتی بعدی، روند عادی خود را دنبال خواهد کرد.

شوک موقتی ترامپ به بورس

در بازار چه گذشت؟