محبوب‌ترین لباس‌های تاریخ فوتبال

هفته نامه همشهری جوان - محمد امیرپور: به الان نگاه نکنید که اعتبار لباس های فوتبال به برندهای تولید کننده آنهاست. این روزها لباس هایی که فروش می کنند، باید مارک نایکی و آدیداس داشته باشند اما تا دو دهه قبل، محبوبیت لباس های فوتبال به بازیکنانی بستگی داشت که آنها را می پوشیدند؛ ستاره هایی که ممکن بود در باشگاه های کوچک بازی کنند اما آن قدر ارزش افزوده به لباسی که می پوشیدند، اضافه می کردند که روی محبوبیت و فروش آن تاثیر بگذارند.

۱. به خاطر جان وین | کلرادو کاربیو (۱۹۷۸)

دهه ۷۰ میلادی، دهه تیپ های عجیب و غریب بود؛ از گروه های موزیک و خواننده هایی مثل «بوریس اسپرینگستون» تا ستاره های جذاب فوتبال مثل «جف هرست» و «یوهان کرایف» اما برای پیدا کردن عجیب ترین لباس فوتبال باید به قاره آمریکا رفت. سال هایی که هنوز لیگ MLS آمریکا راه نیفتاده بود و باشگاه ها در لیگ NASL این کشور بازی می کردند. مالک آن روزهای باشگاه «کلرادو کاربیو» اعلام کرده بود به خاطر این که هوادار سینمای وسترن و شخص «جان وین» است، لباس های سال ۱۹۷۸ تیمش، کلرادو کاربیو را طراحی خواهد کرد. نتیجه اش لباسی شد که عجیب ترین پیراهن باشگاهی دنیا لقب گرفت. پیراهنی با ریش ریش های لباس کابوی ها روی شماره پیراهن بازیکن.

۲. عقاب های فدرال | آمریکا (۱۹۹۴)

آمریکا در دوران ریاست جمهوری «بیل کلینتون» کشوری افراطی در زمینه میهن پرستی بود. دورانی که همه چیز باید با عقاب - نماد این کشور - و پرچم ایالات متحده پیوند می خورد و حتی فیلم های هالیوودی هم به این سمت رفتند که از المان های آمریکایی در فیلم های شان استفاده کنند. آمریکایی ها در دوران ریاست جمهوری کلینتون از جام جهانی هم میزبانی کردند و نتیجه این اختلاط میهن پرستی و فوتبال تبدیل به لباس این کشور در جام جهانی شد؛ لباسی که وقتی روی تن «الکسی لالاس» رفت، همه رأی به عجیب و غریب بودنش دادند. هر چند به نظر آمریکایی ها هنوز هم بهترین تن پوشی است که تیم ملی این کشور پوشیده است.

۳. به خاطر چه گوارا | مادیرا اسپورت (۲۰۱۳)

با این که پنج دهه از مرگ «ارنستو چه گوارا» در آمریکای جنوبی می گذرد اما «چه» هنوز هم یکی از محبوب ترین چهره ها در این منطقه و حتی دنیاست؛ چهره ای که هنوز هم بین دانشجویان نمادی از مبارزه علیه امپریالیسم و آزادی خواهی است. چهار سال پیش وقتی باشگاه «مادیرا»ی برزیل برای تامین هزینه هایش به مشکلات مالی خورد، مدیران باشگاه با حربه استفاده از نماد ارنستو چه گوارا روی پیراهن های شان به دنبال فروش پیراهن باشگاه بین دانشجویان برزیلی و کسب درآمد بودند. حربه ای که اتفاقا کارگر هم افتاد و باشگاه حدود ۱۰ هزار پیراهن با طرح ارنستو چه گوارا فروخت تا سود خوبی از موج محبوبیت «چه» در دنیا به دست بیاورد.

۴. خرچنگ شجاع | تامپیکو مادرو (۱۹۸۰)

باشگاه مکزیکی «تامپیکو» این روزها در دسته دوم مکزیک بازی می کند اما در اوایل دهه ۸۰ میلادی، آنها تنها باشگاه منطقه «تامولیپاس» در لیگ برتر مکزیک بودند. همان سال، اولین بازی ویدئوگیم مکزیکی ها - که با مشارکت یک شرکت آمریکایی ساخته شد - به بازار آمد و کلی هم مشتری پیدا کرد. مهم ترین شخصیت این بازی «خرچنگ شجاع» بود؛ خرچنگی که شباهت زیادی به کاراکتر بوکسورهای سیاه و سفید ویدئوگیم آتاری داشت. مدیران باشگاه «تامپیکو مادرو» که نماد سنتی باشگاه شان خرچنگ بود، آن سال «خرچنگ شجاع» ویدئوگیم معروف را روی لباس های شان تبلیغ کردند و کلی محبوبیت به دست آوردند.

۵. شیفتگان پله | نیویورک کاسموس (۱۹۷۷)

آمریکایی ها هنوز هم چیز زیادی از فوتبال نمی دانند؛ مثلا آن قدر از این ورزش دور هستند که در کنفرانس مطبوعاتی «رائول»که برای حضور در «نیویورک کاسموس» به آمریکا رفته بود، یکی از خبرنگاران از او می پرسد: «نیویورک کاسموس با داشتن تو به جام جهانی صعود می کند؟» اما پیراهن باشگاه نیویورک کاسموس به عنوان یکی از بهترین لباس های تاریخ فوتبال شناخته می شود؛ فقط به یک دلیل ساده. «بکن باوئر» و «پله» هر دو در سال ۱۹۷۹ در نیویورک کاسموس بوده اند و آن را پوشیده اند. کلی از آمریکایی ها و ساکنان نیویورک هم برای لذت بردن از حضور دو ستاره فوتبال دنیا در شهرشان آن را خریدند و پوشیدند.

۶. خدای آزتک | مکزیک (۱۹۸۸)

۷۰ درصد ممردم مردم مکزیک دورگه سفید پوست، سرخپوست، ۱۳ درصد سفیدپوست و ۱۸ درصد سرخپوست هستند. در مکزیک مردم هر رنگ پوست و نژادی که داشته باشند، به خدای «آزتک» و رسم و رسوم «مایایی» خیلی علاقه دارند. رسم و رسومی که حتی راهش را به فوتبال هم پیدا کرده و بعد از ایران، مکزیکی ها هم اعتقاد عجیبی به جادوگری در فوتبال دارند. اعتقاد به همین رسوم هم باعث شد که مکزیکی ها در جام جهانی ۹۸ فرانسه با لباسی در این تورنمنت حضور پیدا کنند که بی شباهت به نسخه دعانویس ها نبود. اشکال عجیب و غریبی روی لباس مکزیکی ها وجود داشت که بعدها مشخص شد نمادی است از چهره خدای آزتک برای موفقیت پسران او. اگر دنبال دلیل محبوبیت این لباس بین مکزیکی ها می گردید، همین دلیل کفایت می کند: مکزیک در جام ۹۸ از گروهش بالا آمد.

۷. سوپرماریو | فیورنتینا (۱۹۹۶)

تصویر «گابریل باتیستوتا»، «روی کاستا»، «فرانچسکو تولدو» و «آندره کانچلسکیس» آقای گل جام جهانی ۹۴ آمریکا در یکی از محبوب ترین لباس های تاریخ سری آ چندان هم دور از ذهن نیست. لباس دوم فلورانسی ها در سال ۱۹۹۶ یکی از نوستال ترین لباس هایی بود که هر باشگاهی می توانست بپوشد. فقط کافی بود در دوران حکمرانی ویدئوگیم هایی مانند میکرو، یکی از آنها را در خانه داشتید، آن وقت حتما سوپرماریو، قهرمان بازی قارچ خور را می شناختید؛ قهرمانی که بعد از شکستن جعبه های آجری و خرچنگ های بازی قارچ خور، آن سال روی پیراهن فلورانسی ها رفت و کنسول بازی میکرو را تبلیغ کرد؛ پیراهنی که در ایتالیا هم محبوب شد و کلی از آن به فروش رسید.

۸. برای میشل | سنت اتین (۱۹۸۰)

فوتبال در دهه ۸۰ میلادی نه پول زیادی داشت نه ستاره های زیادی در آن بازی می کردند. برای همین هم کافی بود ستاره ای در لباس یک تیم باشگاهی شروع به درخشش کند تا ارزش و اعتبار زیادی به آن پیراهن بدهد. این همان اتفاقی بود که در سال ۱۹۸۰ برای باشگاه «سنت اتین» افتاد. «میشل پلاتینی» بیست و پنج ساله آن روزها بهترین بازیکن فوتبال دنیا بود، ستاره ای که تمام باشگاه های اروپایی برای داشتنش دندان تیز کرده بودند اما تا سال ۱۹۸۲ در فرانسه ماند و بعد به ایتالیا رفت. حضور سه ساله میشل پلاتینی در «سنت اتین» کاری کرد که تعداد زیادی از هواداران پلاتینی در فرانسه پیراهن شماره ۱۰ سنت اتین را بخرند.

۹. دیه گو - دیه گو | بوکاجونیورز (۱۹۸۱)

مارادونا تنها یک سال در «بوکاجونیورز» بازی کرد. در فصل ۱۹۸۲-۱۹۸۱، اما در تاریخ یکی از بزرگ ترین باشگاه های آرژانتین و شاید یکی از ۱۰ باشگاه پر هوادار دنیا، هنوز هم کیت لباس سال ۱۹۸۱ بوکاجونیورز محبوب ترین است؛ لباسی کهآن سال بر تن پسربچه ای رفت که هیچ کس تصور نمی کرد بهترین خاطرات آرژانتینی ها را در سال های بعد رقم بزند. مارادونا، بعد از یک سال حضور در بوکا، به «بارسلونا»، «ناپولی»، «سویا»، «نیواولدبویز» رفت و در سال آخر فوتبالش دوباره به بوکا جونیورز بازگشت اما لباس بوکا در فصل ۱۹۸۲-۱۹۸۱ هنوز هم بهترین لباس تاریخ باشگاه است.

۱۰. کمونیستی و ساده | شوروی (۱۹۷۰)

دنیای کمونیست ها بعد از جنگ جهانی دوم خیلی عجیب و غریب بود؛ دنیایی که یک مدل اتومبیل داشت (لادا)، یک مدل اتوبوس (مایکروس) و یک نوع سینما (مثل تمام فیلم های کند و ساکن شوروی در آن سال ها)، از چنین دنیایی نباید توقع تنوع و طرح و نقش های متفاوت را داشت؛ حتی اگر پای فوتبال وسط باشد هم فرقی ندارد. تیم ملی شوروی برای دو دهه با یک نوع لباس در تمام مسابقات ظاهر شد؛ لباسی که جز چهار حرف اختصاری معروف «CCCP» که نماد اتحاد جماهیر شوروی بود، هیچ چیز دیگری رویش نداشت و تمام مردم شوروی برای هواداری باید یکی از آن را می خریدند.