همه یا هیچ؛ لجاجت با مجلس بر سر یارانه

تابناک در گزارشی نوشت: سه سالی است که دولت در لایحه های بودجه ارائه شده به مجلس موضوع حذف یارانه نقدی دهک های پردرآمد جامعه را مطرح می کند اما هر بار به نقطه اجرا که می رسد به نوعی پا پس می کشد و توپ را به زمین مجلس می اندازد. آخرین خبرها پیرامون یارانه های نقدی سال آینده نیز به اظهار نظر رئیس سازمان برنامه و بودجه باز می گردد. اظهار نظری که به نوعی نشان دهنده لجاجت با مجلس است.

از آذر ماه سال ۱۳۸۹ که موضوع هدفمندی یارانه ها توسط دولت دهم مطرح شد، همواره چگونگی اجرای آن مورد بحث بوده است. طرحی که قرار بود طی پنج سال به نقطه پایانی خود برسد الان در هفت سالگی خود به سر می برد و همچنان به همان شیوه روز اول و تقریباً با همان تعداد یارانه بگیر به کار خود ادامه می دهد.

در لایحه بودجه سال ۹۷ که به مجلس ارائه شد، موضوع هدفمندی یارانه ها قرار بود با تحولات عظیمی همراه شود و با توجه به اعتبارات یارانه نقدی در نظر گرفته شده توسط دولت باید ۳۴ میلیون نفر از صف ۷۶ میلیون نفر یارانه بگیر حذف می شدند. در تبصره ۱۴ لایحه بودجه سال ۹۷ که به موضوع هدفمندی یارانه ها پرداخته شده بود، در جلوی ردیف پرداخت یارانه نقدی و غیرنقدی خانوارها رقم ۲۳ هزار میلیارد تومان درج شده بود. این رقم نشان می داد که در سال ۹۷ باید ۳۴ میلیون نفر از گردونه یارانه بگیران خارج می شدند.

هنگامی که لایحه بودجه سال 97 به مجلس ارائه شده و به کمیسیون تلفیق رسید، کمیسیون تلفیق مجلس با این رقم 23 هزار میلیارد تومان موافقت نمود. اما هنگامی که لایحه بودجه به صحن علنی مجلس رفت، کلیات لایحه بودجه رد شد و کمیسیون تلفیق تصمیم گرفت که میزان اعتبارات پرداخت یارانه های نقدی را از 23 هزار میلیارد تومان به 30 هزار میلیارد تومان افزایش دهد. افزایش 7 هزار میلیارد تومانی اعتبارات پرداخت یارانه های نقدی تعداد یارانه بگیران در سال آینده را از 42 میلیون نفر به 55 میلیون نفر افزایش داد. البته این تمام ماجرا نبود و گویا دولت با این موضوع موافقت نکرده است و به نوعی به دلیل آنکه مجلس، تصمیم اولیه دولت مبنی بر حذف یارانه نقدی 34 میلیون نفر را رد نموده است حالا تمایلی به اجرای مصوبه جدید ندارد و معتقد است، سازوکار اجرای قانون هدفمندی یارانه ها در سال 97 همانند سال 96 خواهد بود و به همان دلیلی که در سال 95 و 96 دولت نتوانست یارانه ثروتمندان را حذف کند، در سال 97 هم توان اجرای این قانون را ندارد.

در این رابطه محمدباقر نوبخت سخنگوی دولت و رئیس سازمان برنامه و بودجه به تازگی اعلام نموده است که اینکه فقط گفته شود که افراد پردرآمد بدون سازوکار حذف شوند عملیاتی نیست، به همین دلیل سال آینده پرداخت یارانه ‌ها متفاوت از استمرار سال جاری نیست. نوبخت با بیان این‌ که مشخص نیست که به چه طریق باید دهک‌ های پردرآمد حذف شوند، نحوه‌ ی حذف دهک ‌های پردرآمد همانند سال ۹۶ می‌ شود، ادامه داد: در سال ۹۶ نیز دولت اجازه داشت که یارانه ۲۴ میلیون نفر را قطع کند، اما واقعیت موضوع این است که اگر فرمول نداشته باشیم و بخواهیم بدون روش جیب ۸۰ میلیون نفر را بگردیم و مشاهده کنیم که چه شخصی پول دارد و چه شخصی پول ندارد، با سیاست دولت مغایر است.

این صحبت های نوبخت در حالی مطرح می شود که دولت تا قبل از افزایش اعتبار پرداخت یارانه نقدی به 30 هزار میلیارد تومان قصد داشت یارانه 36 میلیون نفر را قطع کند ولی حالا حاضر نیست که یارانه 21 میلیون نفر را قطع نماید به بهانه آنکه سازوکار شناسایی دهک های پردرآمد را ندارد! این نشان می دهد که دولت در حال لجاجت با تصمیم اخیر مجلس می باشد و حاضر نیست تا هزینه های حذف یارانه ها را بر عهده بگیرد و به همین دلیل توپ را به مانند سال های قبل به زمین مجلسی ها می اندازد.