افشاگری‌ زنی که قرار نبود از فضا بازگردد

همشهری آنلاین: والنتینا ترشکووا اولین زنی که به فضا سفر کرده‌است،‌ پس از ۵۲ سال درباره سفر تاریخی‌اش به فضا سخن گفته و اشتباه شوروی سابق در برنامه‌ریزی فضاپیمایش را افشا کرده‌است.

ترشكووا مي‌گويد زماني كه در سال ۱۹۶۳ به همراه كپسول وستوك ۶ به فضا سفر كرد در آغاز مسير با شادي فرياد زد: هي آسمان، كلاه از سر بردار، من در راهم!

اما كمي از اين شادي نگذشته بود كه اضطراب‌ها يكي پس از ديگري به سراغش آمدند. اول اينكه فهميد مسواكش را در زمين جا گذاشته و مجبور است از انگشتانش به عنوان مسواك استفاده كند. اما كمي بعد با پي بردن به اشتباه بزرگي كه در برنامه‌ريزي كپسول رخ داده بود، متوجه شد نداشتن مسواك اصلا مشكل بزرگي نيست.

به گفته وي كپسولي كه او را حمل مي‌كرد تنها براي بلند شدن برنامه‌ريزي شده‌بود نه براي فرود آمدن. تراشكووا در ابتدا تصور كرد قرار است براي هميشه و تا بينهايت در فضا سرگردان شود، اما تيم كنترل ماموريت توانستند برنامه جديدي را روي كپسول نصب كنند تا بتواند فرود بيايد.

پيش از فرود سه روز پس از پرتاب كپسول، ترشكووا ۴۸ بار به دور زمين چرخيد و پس از رسيدن به زمين، براي اينكه مهندسي كه دچار اشتباه شده بود تنبيه نشود، براي ۳۰ سال سكوت كرد و حرفي از نقصي كه ايجاد شده بود نزد. اما وي درمورد همه‌موضوعاتي كه براي پيش آمد سكوت پيشه نكرد، و نسبت به سياست شوروي در زمينه ممانعت از فرستادن زنان به فضا اعتراض كرد. پس از آن ماموريت شوروي اعلام كرد ديگر زني را به فضا نخواهد فرستاد زيرا بسيار خطرناك است.

ترشكووا مي‌گويد مردها و زن‌ها روي زمين به يك اندازه خطر مي‌كنند، چرا نبايد در فضا به يك اندازه خطر كنند؟ به گفته وي در آن دوران خود را براي ماموريت زنانه ديگري آماده كرده بوديم،‌ اما سرگئي كورولف رئيس وقت آژانس فضايي شوروي تصميم گرفت ديگر زندگي زنان را در فضا به خطر نياندازد. اما ترشكووا و پنج فضانورد زن ديگر مخالفت خود با اين تصميم را از طريق ارسال نامه‌اي به كميته مركزي حزب كمونيست اعلام كردند كه البته چندان تاثيرگذار نبود، زيرا شوروي تا ۱۹ سال پس از آن دوران هيچ زن ديگري را به فضا نفرستاد.

پرواز ترشكووا به فضا در اوج رقابت فضايي ميان شوروي و آمريكا رخ داد،‌ دوراني كه هردو كشور ۶ فضانورد را در نمايشي براي به رخ كشيدن قدرت به فضا فرستادند. گفته مي‌شود شوروي از آن رو اولين فضانورد زن را به فضا فرستاد كه مطلع شده‌بود آمريكايي‌ها قصد دارند سالي رايد را به عنوان اولين فضانورد زن جهان به فضا بفرستند.

سخنراني آن سال نيكيتا خروشف در ميدان سرخ مسكو تاييدي بر اين فرضيه است. وي در آن سخنراني درحالي كه ترشكووا در كنارش ايستاده بود آمريكا را به خاطر تبعيض جنسيتي به باد انتقاد گرفت و گفت بورژواها هميشه ادعا مي‌كنند زنان جنس ضعيف‌ترند. اكنون مي‌توانيد يك زن معمولي شوروي را ببينيد كه در ديد بورژوآها ضعيف است. نگاه كنيد كه به فضانوردان آمريكايي چه چيزي را اثبات كرد، او نشان داد چه كسي قوي‌تر است. خروشف در آن سال تلاش داشت سفر فضايي ترشكووا را به نمادي آشكار از برابر زن و مرد تحت لواي رژيم كمونيست تبديل كند.