«ذره‌بین»؛ جستجوگر ایرانیِ جایگزین گوگل؟

برترین‌ها: رئیس مرکز ملی فضای مجازی در مراسمی که برای افتتاح مرکز مانیتورینگ پلتفرم‌های دیجیتال برگزار شد، از آغاز به کار مرورگر ذره‌بین خبر داد و گفت که این موتور جستجوی بومی از قابلیت‌های محلی خوبی برخوردار بوده و امیدوارست که بخش بزرگی از نیازهای مردم را به مراتب از مرورگرهای خارجی بهتر تأمین کند. در مطلب زیر کمی ریزتر در خصوص ذره‌بین توضیحاتی ارائه کردیم و بخش‌هایی از مطلب از مجله سخت‌افزار و دیجیاتو برداشته شده، با ما همراه باشید.

سیدابوالحسن فیروزآبادی در مراسم افتتاح مرکز مانیتورینگ پلتفرم‌های دیجیتال ، با بیان اینکه امروز شاهد افتتاح یک مرکز مدرن در حوزه مانیتورینگ شبکه بودیم، گفت: دراین مرکز تمهیداتی دیده شده که وضعیت به‌کارگیری سکوها، برنامک‌ها و اپلیکیشن‌های ایرانی رصد شود. در این مرکز VOD ها، سکوی آموزشی شاد، پیام‌رسان‌ها که حداقل شامل چهار پیام‌رسان با تاثیر وسیع ملی هستند، برای استفاده مردم مانیتور می‌شود.

او ادامه داد: پروژه‌ای که از چند ماه پیش آغاز کرده بودیم، امروز مراحل نهایی را برای اعلام عمومی طی کرد که آن آماده‌سازی یک اپلیکیشن مرورگر و موتور جست‌جو است که از قابلیت‌های محلی خوبی برخوردار است و امیدواریم بخش بزرگی از نیاز‌های مردم را به مراتب از مرورگر‌های خارجی بهتر تامین کند.

وی ادامه داد: به دنبال این هستم که اپلیکیشن‌های ایرانی، در حوزه پیام‌رسان‌ها، vod ها، مرورگرها، موتور‌های جست‌وجو از مزیت‌های سرزمینی استفاده کنند و سرویس بهتری از مشابه خارجی به شهروندان ارائه دهیم. از مواردی که کاربرانی که در فضای مجازی فعالیت دارند و کسب‌کار دیجیتال راه انداخته‌اند را دچار اذیت می‌کند، این است که در طول روز برای ورود به اپلیکیشن‌های مختلف و محیط‌های مختلف کاری وارد می‌شوند و برای این کار از نام‌های کاربری و رمز عبورشان استفاده می‌کنند، اصطلاحی به نام single sign on وجود دارد که می‌توان از آن استفاده کرد و وارد فضای مجازی شد و امضای آن معتبر است و می‌توانید با مراجعه به بانک و پست و کار‌های اداری که یک شهروند در طول روز در حوزه‌های مختلف دارد، با همان امضای اولیه انجام شود.

دبیر شورای عالی فضای مجازی خاطرنشان کرده که اگر استفاده از موتور جستجوی بومی ذره بین در بین کاربران زیاد شود، هماهنگی لازم بین دستگاهی برای اجرای Single Sign On وجود دارد: «در این راستا وعده دادیم که اگر بتوانیم اپلیکیشن مرورگری را ارائه دهیم که تعداد زیادی از مردم ایران استفاده کنند، ما هماهنگی‌های لازم بین دستگاهی را فراهم می‌کنیم که کاربر وقتی وارد محیط می‌شود، برای یک بار وارد شود و در طول روز در اپلیکیشن‌های مختلف بتواند با همان یک بار ورود کارش را انجام دهد. این کار در ادامه نظام هویت معتبر است و ما به دنبال تسهیل کاربر و تسهیل تبادلات بین‌دستگاهی هستیم.»

آنطور که از صحبت‌های فیروزآبادی برمی‌آید، با جستجوی بیشتر می‌توان دید که اپلیکیشن این موتور جستجو در مارکت‌های اندرویدی ایرانی نیز حاضر است البته با تعداد نصب بسیار کم. برای مثال توضیحاتی درباره ذره بین در مایکت داده شده است: «‏‏ذره بین یک سوپروب‌گرد رایگان فارسی است که جستجو و گشت‌وگذار در دنیای بی‌انتهای اینترنت را آسان می‌کند.»

همچنین در بخش ویژگی‌های ذره‌بین می‌توان این موارد را مشاهده کرد:

• ‏زبان ذره بین فارسی است.
• هزینه اینترنت مصرفی استفاده از ذره بین، برای وب‌سایت‌های ایرانی نیم‌بها و برای وب‌سایت‌های بین‌المللی، تمام‌بها است.
• این هزینه با فعال‌سازی بسته‌های هدیه ذره بین، رایگان است.
• تماشای ویدئو‌های دل‌خواه شبکه‏‌های اجتماعی و وب‌سایت‌‏های دیگر، در تب ویدئوی ذره بین، همیشه با ترافیک نیم‌بها محاسبه می‏‌شود.
• ذره بین امکان جستجو و دسترسی طبقه‌بندی شده به متن، تصویر، ویدئو (کلیپ، فیلم و سریال) و موسیقی را فراهم می‌کند.
• جستجو در ذره بین، ساده ا‌ست و نیاز به هیچ تخصصی ندارد.
• سرعت جستجو و رسیدن به نتیجه دل‌خواه در ذره بین بالا است؛ تنها با یک کلیک!

‏

همچنین گفته شده که در بستر ذره بین می‌توان به این موارد دسترسی داشت:

• دسترسی آسان به اخبار و اطلاعات روزانه
• آگاهی از نرخ طلا، ارز، سکه و بورس
• دسترسی لحظه‌‏ای به وضعیت آب‌وهوا
• پیگیری اخبار ورزشی و نتایج زنده فوتبال
• امکان مقایسه و خرید اینترنتی

دسترسی آسان و به صرفه به پربیننده‌ترین و به‌روزترین محتوا‌های شبکه‌های اجتماعی، اپلیکیشن‌ها و سایت‌های ایرانی
تماشا و دانلود انواع ویدئو (کلیپ، فیلم و سریال)

گفتنیست پروژه موتور جستجوی بومی با سایت‌هایی، چون یوز و صرف هزینه‌های میلیاردی آغاز شد، ولی تا به امروز این موتور‌های جستجوی بومی نتوانستند در بین کاربران جا باز کنند. برخی کارشناسان بر این باور هستند که برای پا گرفتن یک موتور جستجوی بومی حداقل به ۴۰۰ میلیون کاربر هم‌زبان نیاز است تا آن موتور جستجوی بومی در بین آن قشر کارایی داشته باشد و راه‌اندازی آن صرفه اقتصادی داشته باشد.

وزیر ارتباطات پس از قطع اینترنت در سال ۹۸ درباره وضعیت موتور جستجوی بومی گفته بود که ایران در این موضوع ضعف دارد: «ما در موتور جست‌وجو ضعف داریم و سال ۹۸ پس از قطعی اینترنت مشخص شد توان اداره کردن نیاز‌های مردم از طریق پیام‌رسان بومی وجود ندارد و در این حوزه مردود شدیم.»

حال باید دید سرنوشت موتور جستجوی بومی ذره بین چه خواهد بود. هرچند کارکرد اولیه‌ی آن نشان می‌دهد که می‌تواند برتری‌هایی نسبت به نمونه‌های بومی دیگر داشته باشد. اما اینکه چقدر می‌تواند به نمونه‌های بین‌المللی نزدیک شده و اساسا چه ارزش افزوده‌ای برای کاربران ایجاد می‌کند، سوالات مهمی هستند که زمان پاسخ آن‌ها را مشخص می‌کند.