آمارهای تکان‌ دهنده از مصرف سوخت کشور

خبرگزاری ایسنا: گاز طبیعی که به سوخت پاک معروف است، حدود ۷۰ درصد از سبد انرژی مصرفی در ایران را تشکیل می‌دهد در حالیکه سه میلیون خودروی گازسوز در ایران بیشترین رقم در جهان است.

براساس گزارش سازمان بهداشت جهانی، هوای ایران یکی از آلوده ‌ترین‌ها در جهان (با ۱۲۷میلی گرم در هر سانتی متر در سال ۲۰۱۰) دوازدهمین کشور آلوده جهان و چهار شهر ایران در بین ۱۰ شهر آلوده جهان قرار دارند که این شرایط از سال ۲۰۱۰ وخیم تر شده است.

ایران سالانه حدود یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون بشکه سوخت معادل نفت مصرف می‌کند که از این مقدار سهم گاز طبیعی یک میلیارد و ۱۳۲ میلیون بشکه معادل نفت است. تولید گاز طبیعی بازاریابی شده در ایران سالانه حدود ۱۸۰ میلیارد متر مکعب است.

بیژن زنگنه وزیر نفت ایران می‌گوید ۸۷ درصد جمعیت ایران از گاز طییعی برخوردارند. درحال حاضر بیش از ۲۰۰ جایگاه سی ان جی در سراسر کشور فعال است و روزانه حدود ۲۰ میلیون متر مکعب گاز را به سه میلیون خودروی گازسوز عرضه می‌کنند. زنگنه اخیرا اعلام کرد که گاز طبیعی سهم ۷۰ درصدی در سبد انرژی کشور دارد.

براساس اعلام پایگاه اطلاعات خودروهای گازطبیعی ایران از نظر تعداد خودروهای گازسوز در جهان در رتبه اول قرار دارد. اما تعداد خودروهایی که در ایران همچنان از بنزین و گازوئیل استفاده می کنند همچنان قابل توجه است.

مرکز تحقیقات مجلس ایران در گزارشی که در ماه فوریه منتشر شد اعلام کرد که سه میلیون و ۶۰۰ هزار خودروی دوگانه سوز و هشت میلیون و ۵۷۰ هزار موتور سیکلت در کشور در حال تردد هستند.

تعداد کل خودروهای در حال تردد در ایران ۱۵ میلیون و ۸۰۰ هزار دستگاه است که از این رقم ۸۰۰ هزار دستگاه از گازوئیلی هستند.

با توجه به جمعیت ۸۰ میلیون نفری ایران، این رقم نسبتا پایین به نظر می‌رسند.

صرف نظر از تعداد موتورسیکلتها، ایران با آمار ۲۱۳ خودرو برای هر ۱۰۰۰ نفر در رتبه شصت و هشتم جهان از حیث سرانه خودرو قرار دارد.

از سوی دیگر ایران مقدار قابل توجهی زغال سنگ مصرف می‌کند که سهم آن کمتر از یک درصد کل مصرف انرژی کشور است.

دلیل آلودگی هوا

قبل از بیان فاکتور اصلی آلودگی هوای ایران که بر اثر سوخت‌های فسیلی است، بگذارید مجددا نگاهی به آمار جایگاههای سی ان جی و خودروهای دوگانه سوز که قادر به استفاده همزمان از سی ان جی و بنزین هستند بیندازیم.

تردد سه میلیون و ۶۰۰ هزار خودروی دوگانه سوز در کشور در شرایطی است که تنها ۲۰۰ جایگاه سی ان جی برای آنها در نظر گرفته شده است. این نسبت بین جایگا‌ههای سی ان جی و خودروهای گازسوز باعث شده رانندگان این خودروها برای اجتناب از ایستادن در صفهای طولانی جایگاههای سی ان جی به بنزین روی بیاورند.

کاهش عرضه سی ان جی در زمستان گذشته به دلیل کمبود گاز باعث شد مصرف بنزین به شکل قابل توجهی افزایش پیدا کند. سال گذشته مصرف بنزین در کشور به روزانه حدود ۷۰ میلیون لیتر رسید که نسبت به سال قبل ۷ درصد افزایش نشان می‌داد.

ایران همچنین در سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۴ پس از کاهش واردات بنزین به تولید بنزین غیراستاندارد در پتروشیمی‌ها روی آورد. قبل از سال ۲۰۰۹ ایران ۴۰ درصد تقاضای بنزین خود را وارد می‌کرد اما به دلیل تحریمهای آمریکا روی صادرات بنزین به ایران، تولید بنزین در پتروشیمی‌ها آغاز شد.

فاکتور دیگر این است که بیشتر خودروها در ایران استاندارد نیستند و آلایندگی بالایی دارند.

حجت الله بهروز نایب رییس سازمان حمل ونقل ترافیک تهران در ماه ژانویه گفت: یک میلیون خودروی غیر استاندارد(۲۵ درصد مجموع خودروها) در کنار ۱.۵ میلیون موتورسیکلت غیراستاندارد در تهران تردد می کنند.

اما اصلی ترین دلیل آلودگی هوای ایران تغذیه نیروگاه‌ها با نفت کوره و گازوئیل است.

زنگنه گفت: ایران سال گذشته به دلیل کمبود گاز طبیعی مجبور شده ۲۷ میلیارد لیتر نفت کوره و گازوئیل سولفور بالا را در نیروگاهها مصرف کند.

علیرضا احمدی یزدی یکی از مسئولان شرکت توانیر در ماه آوریل گفت حدود ۲۲۲ میلیون تن آلاینده در نتیجه مصرف سوخت‌های فسیلی در نیروگاه‌ها تولید شده است.

بر این اساس سوختهای فسیلی در مجموع عامل ایجاد ۵۴۷ میلیون تن از آلاینده ها در ایران هستند و حدود ۴۰ درصد آلودگی هوا در ایران به دلیل مصرف گازوئیل و نفت کوره در نیروگاهها است.

سهم سوختهای مایع در تغذیه نیروگاه‌های ایران سال گذشته ۴۴ درصد بوده که یک افزایش قابل توجه را نشان می‌دهد.

گزارش سالانه شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۱۲ نشان می دهد که سهم گاز طبیعی در تغذیه نیروگاهها در این مدت از ۸۱ درصد به ۶۱ درصد کاهش یافته در حالیکه مصرف گازوئیل از سه درصد به ۱۲ درصد و مصرف نفت کوره از ۱۶ به ۲۶ درصد افزایش یافته است.