سه افسانه درباره خواب که نباید باور کنید

فرارو: همه ما می‌خوابیم، اما چند نفر از ما شب‌ها به‌طور استثنایی خوب می‌خوابیم؟ شاید بتوان گفت تعداد بسیار کمی. برای یافتن پاسخ به پرسش چگونه خوب خوابیدن، ابتدا باید باور‌های غلط رایج را از بین ببریم. در ادامه به سه افسانه درباره خواب اشاره می‌کنیم که نباید به آن باور داشته باشید:

افسانه اول: زود به‌رختخواب‌رفتن همواره خوب است

واقعیت آن است که ما نمی‌خواهیم خیلی زود به رختخواب برویم. اگر احساس خواب را نداشته باشید و زود به رختخواب بروید، می‌تواند نتیجه معکوس داشته باشد و رابطه‌ای تیره را میان شما و رختخواب‌تان ایجاد کند! هرچه بیش‌تر در رختخواب غلت بخورید، بچرخید و ناامیدانه بیدار باشید، رختخواب برای‌تان به مکانی اضطراب‌آور و در کل خواب برای‌تان به مقوله‌ای ناامیدکننده تبدیل می‌شود. در آن صورت دفعه بعد که به رختخواب می‌روید، مغزتان به شما می‌گوید: «اوه، من نمی‌دانم این مکان چیست؟». اینجاست که ناامید و مضطرب می‌شویم و تقلا می‌کنیم که معمولا به ایجاد یک چرخه معیوب منجر می‌شود و در آن مغزتان پاسخ جنگ یا گریز را فعال می‌کند.

بنابراین برای افرادی که برای به‌خواب‌رفتن مشکل دارند، یکی از سریع‌ترین راه‌ها برای تنظیم دوباره خوابشان آن است که دیرتر به رختخواب بروند، یعنی زمانی به رختخواب بروند که واقعا خواب‌آلود هستند. مطمئن شوید که بدن شما واقعا فرصتی برای احساس خواب‌آلودگی با داشتن یک روال آرام‌بخش را دارد. برای روشن‌شدن بحث باید گفت زودخوابیدن لزوما چیز بدی نیست، منتهی با فرض اینکه واقعا احساس خستگی کنید. هرگز سعی نکنید به‌زور بخوابید.

افسانه دوم: چرت‌زدن همیشه بد است

برخی از متخصصان خواب موضعی ضدچرت‌زدن دارند. بااین‌وجود، زمانی که این کار را مسئولانه انجام بدهید، چرت‌زدن در برنامه خواب سالم می‌تواند جایی برای خود داشته باشد. چرت‌زدن می‌تواند مانند یک شمشیر دولبه عمل کند. از طرفی واقعا می‌تواند به فرد کمک کند تا به خوابی دست یابد که در شب نمی‌تواند در شکل مطلوب آن را تجربه کند، به‌خصوص اگر شب وحشتناکی را از نظر بی‌خوابی تجربه کرده باشد.

بنابراین چرت‌زدن ممکن است قدری از فشار خواب را ازبین ببرد و شما را کم‌تر مضطرب کند، اگر با خود بگویید: «درست است امشب بی‌خواب شدم، اما خب، دست‌کم فردا می‌توانم با چرت‌زدن آن را قدری جبران کنم». از طرف دیگر مشکل زمانی به‌وجود می‌آید که خیلی دیر و یا زمانی طولانی چرت می‌زنید، به‌گونه‌ای که موجب می‌شود میل شما برای خوابیدن ازبین برود. به‌طور نرمال با بیداربودن و فعال‌بودن در طول روز امیدواریم تا زمان خواب راحتی را هنگام شب تجربه کنیم.

درمقابل، کاری که با چرت‌زدن طولانی‌مدت انجام می‌دهید، به‌خصوص در اواخر روز موجب می‌شود میلتان برای خوابیدن هنگام شب کاهش یابد، این درست شبیه خوردن چند کیک قبل از موعد شام است.

با توجه به آنچه گفته شد، برای یک چرت سالم باید چه کاری انجام بدهیم؟ توصیه می‌شود چرت خود را حدود شش تا هشت ساعت پس از بیدارشدن در طول روز آغاز کنید و آن را در بازه زمانی ۳۰ دقیقه محدود کنید. چرت‌زدن استاندارد نباید بیش از یک ساعت طول بکشد.  

افسانه سوم: برای خوابیدن تلاش کنید و کار‌هایی را انجام بدهید

برای بسیاری از افراد به‌ویژه آنها که با بی‌خوابی دست‌و‌پنجه نرم می‌کنند، یک مانع بزرگ برای خواب عمیق، تلاش بیش‌ازحد است. واقعیت آن است که خوابیدن باید فرایندی بدون زحمت باشد و تلاش بیش‌ازحد برای این کار می‌تواند درنهایت نتیجه‌ای معکوس به همراه داشته باشد. چه شمارش تعداد گوسفندان در ذهن باشد، چه قراردادن سر در فریزر، چه مراقبه و یا هر کار دیگری به معنای آن است که شما برای خوابیدن درحال تقلای بیش از حد هستید.

این قبیل اقدامات فشار بیشتری را برای خوابیدن به شما وارد می‌کنند و موجب توجه بیش‌تر شما به این واقعیت خواهد شد که نخوابیده‌اید.

درعوض، اگر متوجه شدید درحال چرخیدن و غلت‌خوردن هستید، کاری را انجام بدهید که به‌طور طبیعی از آن لذت می‌برید. می‌توانید تلویزیون تماشا کنید یا کتاب بخوانید، حتی قدری کار با گوشی تلفن همراه هم می‌تواند بدون اشکال باشد، به شرطی که اضطراب درباره خوابیدن را از ذهن شما دور کند.

بااین‌وجود، اگر تجربه به شما نشان داده است استفاده از گوشی تلفن همراه هوشمند موجب افزایش اضطرابتان می‌شود، احتمالا بهتر است آن را از خود دور نگه دارید. این اقدامات بهتر از کار‌های با تلاش و تقلای زیاد برای خوابیدن هستند. در هر ترفندی که برای خوابیدن به کار می‌برید، صرفا تلاش کنید به خود فشار وارد نکنید.