روز رهایی تهران از دردهایش

تهران، شهری با خاطره‌های جمعی است، خاطره‌هایی از دوران تاریخی گذشته که هرچند تاریخ بناهایش به دوره قاجار برمی‌گردد، اما قدمت تمدن‌اش را تا مرز هفت هزار سال تخمین زده‌اند و حالا پس از تمام این سال‌ها که پایتخت، زخم‌هایی را بر پیکر خود دیده، یک امروز (۱۴ مهر) را به یادش باشیم.

خبرگزاری ایسنا: تهران، شهری با خاطره‌های جمعی است، خاطره‌هایی از دوران تاریخی گذشته که هرچند تاریخ بناهایش به دوره قاجار برمی‌گردد، اما قدمت تمدن‌اش را تا مرز هفت هزار سال تخمین زده‌اند و حالا پس از تمام این سال‌ها که پایتخت، زخم‌هایی را بر پیکر خود دیده، یک امروز (۱۴ مهر) را به یادش باشیم.

وضعیت سال‌های گذشته‌ی تهران، برای نخستین‌بار تعدادی از متخصصان شهری و معماران را بر آن داشت تا برای رهاییِ پایتخت از زخم‌هایی که هر روز عمیق‌تر می‌شوند، فکری کنند.

آن‌ها بررسی‌های خود را از نیمه‌ی دوم سال ۹۰ آغاز کردند و پس از بررسی‌های فراوان از میان چند روز که به وقایع مختلف شهر در سال‌های گذشته مربوط می‌شد، سرانجام «یکم آبان» را پس از بررسی‌های طولانی «روز تهران» نامیدند و چند سال گذشته برنامه‌هایی هرچند کوچک با نام «جشن تهران» برگزار کردند.

آن‌ها متخصصانِ معمار، شهرساز و کارشناسان پیشکسوت حوزه‌ی میراث فرهنگی بودند که با راه‌اندازی موسسه‌ی «مطالعات تهران، کلان‌شهر» به فکر راه‌حلی برای نجات این کلان‌شهر افتادند که با انتخاب روزی به نام آن، شاید بتوان از این طریق تهران و دردهایش را شناخته و نجاتش داد.

هرچند نقش نهادهایی مانند میراث‌فرهنگی و مدیریت شهری در زخم‌هایی که در سال‌های اخیر سه سال گذشته در این زمینه محسوس بوده، اما حالا به نظر می‌رسد موسسان موسسه‌ «مطالعات تهران، کلان‌شهر» در جلب توجه مسئولان شهری موفق بودند.

روز ۱۲ مرداد ماه بود که شورای اسلامی شهر تهران با تصویب ارائه طرح پیشنهادی به شورای فرهنگ عمومی کشور جهت تعیین «روز پایتخت»، ۱۴ مهرماه را به عنوان "روز تهران، پایتخت ایران اسلامی" تعیین کرد.

«احمد مسجدجامعی»، عضو شورای شهر تهران در همان جلسه درباره این تصمیم گفت: زمان آغاز پایتختیِ تهران مصادف با آغاز سال نو است که به دلیل اهمیت ایام نوروز نباید این ایام تحت‌الشعاع مناسبت دیگری قرار بگیرد، لذا آغاز به کار "دارالفنون" برای روز تهران پیشنهاد شد که به دلیل مصادف بودن این روز با قتل امیرکبیر، این روز نیز پذیرفته نشد.

ازسوی دیگر، «مهدی چمران»، رئیس شورای شهر تهران نیز با تاکید بر اینکه تعیین روز تهران پایتخت ایران اسلامی به عنوان آغاز پایتختی این شهر محسوب می‌شود و به عنوان روز فتح و پیروزی قلمداد نخواهد شد، افزود: این روز تنها به عنوان تولد و آغاز پایتختی تهران به صورت قانونی که توسط مجلس آن وقت در سال ۱۲۸۶ رسما اعلام شد، است.

اما براساس شواهد تاریخی، در ۱۴ مهرماه سال ۱۲۸۶ هجری شمسی در اولین دوره مجلس شورای اسلامی ملی که پس از مشروطیت تشکیل شد، از شهر تهران به عنوان «دارالخلافه» نام برده و برای اولین‌بار شهر تهران به صورت قانونی به عنوان پایتخت معرفی شد.

هر چند قطعا روزی که در تقویم رسمی کشور به نام «روز تهران» به ثبت برسد مورد توجه قرار می‌گیرد و برنامه‌ریزی‌ها به آن روز مختص می‌شود، اما روز تهران در نخستین سالی که پشت سر می‌گذارد، به جز مراسم تقدیر از حافظان بناهای تاریخی تهران که چند روز قبل توسط شورای شهر و میراث تهران برگزار شد، هیچ برنامه‌ریزی مناسب دیگری را به چشم ندید.

حالا باید دید در دومین قدم برای این روز، آیا برگ‌های تقویم‌، سال آینده‌ این روز را به رسمیت می‌شناسند و آن را برای تاریخ «۱۴ مهر» ثبت می‌کنند؟ در این صفحه از تقویم در حال حاضر فقط نام «روز دامپزشکی» به چشم می‌خورد.